Ngăn chặn các vụ án do mâu thuẫn tình cảm
Chú trọng giáo dục kỹ năng sống
Ngày 19-4 vừa qua, dư luận thành phố chấn động bởi vụ án mạng do mâu thuẫn tình cảm xảy tại thôn Ngô Hùng, xã An Hồng (huyện An Dương) khi cả nạn nhân và hung thủ là học sinh lớp 9. Xót xa, đau lòng cho nạn nhân, song giải pháp nào để ngăn ngừa những vụ án tương tự xảy ra là điều dư luận xã hội quan tâm.
Những vụ việc phức tạp
Theo thông tin từ Công an thành phố, bước đầu Lê Văn Toàn (hung thủ vụ án nói trên) khai nhận: Ngày 12-4, Toàn đến nhà đón nạn nhân là cháu Nguyễn Thùy D. đi chơi. Tại nhà Toàn, giữa 2 bên xảy ra tranh cãi. Toàn đã đánh D ngất sau đó sát hại nạn nhân và chôn trong vườn nhà. Những lời khai của sát thủ tuổi “teen” khiến nhiều người rùng mình. Bởi những ngày trước khi bị phát hiện, Toàn vẫn đi học bình thường và thản nhiên trả lời không biết tình trạng của D. khi được hỏi. Hiện cơ quan tiếp tục điều tra vụ án để xử lý nghiêm theo pháp luật. Điều đáng nói, độ tuổi của nạn nhân và hung thủ còn quá trẻ khi mới 15 tuổi, là học sinh lớp 9 khiến nhiều người xót xa. Đây không phải là vụ án đầu tiên xảy ra do mâu thuẫn tình cảm mà hung thủ, nạn nhân chỉ mới độ tuổi thanh thiếu niên. Trước đó, ngày 17-1-2023, Trương Văn Tùng, sinh năm 1995 ở huyện Tứ Kỳ (tỉnh Hải Dương) đã giết, rồi đốt thi thể bạn gái, gây ra đám cháy tại phòng trọ ở ngõ 81 đường Hoa Khê, phường Quán Trữ (quận Kiến An) nhằm phi tang thi thể bạn. Một vụ án khác, hung thủ cũng độ tuổi 9x, quê ở Kiến Thụy xảy ra tại nhà trọ trên địa bàn huyện Thanh Trì (Hà Nội) vào tháng 7-2023. Sau khi đâm tử vong bạn gái sinh năm 2004 tại nhà trọ sau khi cãi nhau, Nguyễn Văn Thường tự dùng dao tự vẫn nhưng được phát hiện và cấp cứu kịp thời. Ngày 15-1 vừa qua, TAND thành phố Hà Nội mở phiên tòa xét xử sơ thẩm, tuyên tử hình Thường với tội danh giết người. Những giọt nước mắt muộn màng của kẻ thủ ác cũng như giọt nước mắt xót xa của gia đình nạn nhân và cộng đồng cho những thanh thiếu niên rơi vào vụ án khi tuổi đời còn rất trẻ.
Cần giáo dục kỹ năng ứng xử tình huống
Các vụ án nói trên cho thấy, chỉ vì những mâu thuẫn tình cảm rất nhỏ, thậm chí chỉ là lời cãi nhau qua lại, những nạn nhân bị chính người có quan hệ tình cảm sát hại. Theo thống kê của Bộ Công an, tội phạm giết người năm 2023 tăng 12,65% so với năm 2022, trong đó có nhiều vụ án nguyên nhân từ mâu thuẫn tình cảm.
Phân tích tâm lý tội phạm, Phó giám đốc Trung tâm trợ giúp pháp lý (TGPL) thành phố Nguyễn Thị Bích Liên cho biết: Vụ án của Lê Văn Toàn nói trên, hiện cơ quan công an đã liên hệ, Trung tâm cử trợ giúp viên pháp lý tham gia bào chữa cho Toàn theo quy định. Đúc kết từ các vụ án cho thấy, nhiều đối tượng phạm tội thiếu kỹ năng sống, không làm chủ cảm xúc khi bị từ chối, sẵn sàng nổi nóng, dùng vũ lực để giải quyết mâu thuẫn, thậm chí có thể sát hại nạn nhân để thỏa mãn cơn nóng giận. Những đối tượng này thường là người có tuổi thơ bất hạnh, sống trong môi trường bạo lực, thiếu sự dạy dỗ giáo dục của gia đình và nhà trường. Nạn nhân trong những vụ án cũng thường là những người thiếu kỹ năng sống, chưa thực sự được gia đình quan tâm, quản lý đúng mực. Do đó, để giảm thiểu những vụ án mạng có nguyên nhân từ mâu thuẫn tình cảm thì vấn đề giáo dục đạo đức lối sống, kỹ năng sống là quan trọng. Mỗi cá nhân cần được dạy cách quản trị cảm xúc, có khả năng phát hiện và giải quyết những tình huống nguy hiểm để hạn chế hậu quả đáng tiếc.
Còn theo Trung tá Nguyễn Ngọc Anh, Đội trưởng Đội hình sự Công an quận Ngô Quyền, chính thói quen ứng xử bằng bạo lực; kém hiểu biết về pháp luật đang là một trong những nguyên nhân làm cho tội phạm giết người do nguyên nhân xã hội, trong đó có nguyên nhân từ mâu thuẫn tình cảm ngày càng phức tạp. Để ngăn ngừa các vụ án mạng này, trước hết vẫn cần nâng cao hiểu biết, nắm rõ các quy định pháp luật, hình thành lối sống tuân thủ pháp luật. Mỗi người cũng cần rèn luyện cho mình lối sống lành mạnh, tránh các hành vi bạo lực trong ứng xử với nhau; bình tĩnh tìm cách giải quyết hợp tình hợp lý đối với các mối quan hệ tình cảm. Trong trường hợp bị bạo hành, đe dọa tính mạng do mâu thuẫn tình cảm cần nhờ sự hỗ trợ của gia đình, cơ quan công an để ngăn ngừa hậu quả nghiêm trọng có thể xảy ra.
Rõ ràng, sự nóng giận nhất thời đã để lại những hậu quả nặng nề cho cả thủ phạm lẫn nạn nhân. Thủ phạm phải đối diện với mức án nghiêm khắc, còn nạn nhân có thể mất mạng, nỗi đau để lại cho gia đình. Không ai mong muốn các vụ án mạng xảy ra, nhưng để hạn chế các vụ án này thì cần sự chung tay, giải pháp của cả gia đình, nhà trường, xã hội và cơ quan công an trong công tác giáo dục tuyên truyền và phòng ngừa sớm, nhất là với nhóm thanh thiếu niên có hoàn cảnh gia đình đặc biệt, thiếu sự quan tâm dạy dỗ của cha mẹ.
Bài và ảnh: Tuệ Minh
(Hải Vân, 1000 chữ)
