13 năm chưa xong giải phóng mặt bằng

Khu đất chưa được giải phóng mặt bằng

Mặc dù triển khai từ năm 2003, nhưng đến nay dự án khu dân cư (KDC) Đông Ngô Quyền (TP Hải Dương) vẫn chưa hoàn thành việc giải phóng mặt bằng (GPMB) do những vướng mắc liên quan tới gia đình bà Trần Thị Lung.

Ngày 4-12-2003, UBND tỉnh ban hành Quyết định số 4956/QÐ-UBND thu hồi 99.902 m2 đất triển khai dự án KDC Đông Ngô Quyền (giai đoạn 2). Dự án nằm trên địa bàn các phường Phạm Ngũ Lão và Thanh Bình (TP Hải Dương). Sau khi có quyết định của UBND tỉnh, UBND TP Hải Dương đã tiến hành các bước GPMB để thực hiện dự án. Hầu hết các hộ dân đều đồng thuận với chủ trương của tỉnh, thành phố và chấp hành tốt việc bàn giao mặt bằng. Chỉ có gia đình bà Trần Thị Lung ở KDC số 15, phường Phạm Ngũ Lão và một số hộ dân nhận chuyển nhượng đất của bà Lung là không đồng ý với phương án bồi thường, hỗ trợ đã được phê duyệt, không nhận tiền đền bù, không giao đất và yêu cầu Hội đồng GPMB thành phố tính toán lại phương án bồi thường.

Phương án ban đầu được Hội đồng GPMB thành phố lập, kiểm kê tháng 12-2004 cho gia đình bà Trần Thị Lung, ông Nguyễn Hồng Ba (chồng bà Lung) cùng các hộ có liên quan đến việc nhận chuyển nhượng đất của gia đình bà Lung. Theo đó, gia đình bà Lung có 470 m2 trong tổng số 608,41 m2 đất bị thu hồi có nguồn gốc hợp pháp mua của ông Chử Hữu Dung, được UBND xã Bình Hàn (nay là phường Bình Hàn) xác nhận. Do ban đầu gia đình bà Lung không xuất trình được giấy chứng nhận của UBND xã Bình Hàn cấp cho ông Dung, Hội đồng GPMB TP Hải Dương xác định đất của gia đình bà Lung sử dụng ổn định trước ngày 15-10-1993 nên công nhận đất ở theo hạn mức 120 m2, phần còn lại xác định là đất nông nghiệp. Diện tích 120 m2 đất ở được tính cho các thửa đất của ông Nguyễn Ðình Khanh 70 m2 (ông Khanh mua của bà Lê Thị Dịu, người nhận chuyển nhượng đất của bà Lung từ năm 1995) và ông Nguyễn Hồng Ba 80,82 m2. Tổng số đất ở được đền bù theo phương án đã duyệt là 150,82 m2, vượt quá số diện tích đất ở đã được công nhận.

Tuy nhiên, hộ bà Lung không đồng ý với phương án đã duyệt, cũng không nhận tiền đền bù và có đơn cho rằng phương án bồi thường chưa hợp lý, không đúng với thực tế mua bán đất của các hộ và giấy tờ mua bán được chính quyền địa phương xác nhận. Căn cứ vào biên bản xác minh nguồn gốc và hiện trạng sử dụng đất hộ gia đình bà Trần Thị Lung do UBND phường Phạm Ngũ Lão làm việc vào ngày 8-7-2008, sau khi kiểm tra, xác minh, Hội đồng GPMB thành phố đã thống nhất phương án chỉnh sửa, trình UBND tỉnh phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ mới. Theo đó, nguồn gốc và loại đất của bà Lung ở phường Phạm Ngũ Lão được công nhận toàn bộ 470 m2 là đất ở, được chia thành 14 thửa, phần còn lại xác định là đất nông nghiệp và đất dôi dư. Trong 14 hộ, hộ ông Nguyễn Hồng Ba được công nhận 44,9 m2 đất ở, bồi thường 537 triệu đồng và giao 1 suất tái định cư; hộ ông Nguyễn Ðình Khanh đã được tách riêng tính bồi thường cho cả 70 m2 đất ở và giao 1 suất tái định cư theo phương án đã được phê duyệt trước đó. Sau khi Hội đồng GPMB thành phố xem xét công nhận toàn bộ 470 m2 đất của bà Lung là đất ở, số tiền bồi thường, hỗ trợ cho gia đình bà Lung và các hộ nhận chuyển nhượng lên đến hơn 2,6 tỷ đồng. Tuy nhiên, phương án này vẫn không được bà Lung và các hộ liên quan đồng ý. Bà Lung đề nghị TP Hải Dương phải bố trí mỗi hộ 1 lô đất tái định cư.

Trao đổi với chúng tôi, bà Trần Thị Lung cho rằng cơ quan chức năng cần tuân thủ đúng các quy định của pháp luật trong quá trình thu hồi, bồi thường, hỗ trợ tái định cư cho gia đình bà. Bà cho rằng nguồn gốc đất mua của ông Chử Hữu Dung là đất ở đã được UBND xã Bình Hàn xác nhận. Quá trình triển khai dự án, cơ quan chức năng chưa có quyết định thu hồi đến từng hộ nên gia đình bà không chấp hành phương án của UBND thành phố. "Tôi mong muốn Hội đồng GPMB thành phố bố trí tái định cư tại chỗ cho gia đình tôi và những hộ có liên quan, giá bồi thường cũng cần tính toán phù hợp để tránh thiệt thòi cho gia đình tôi", bà Lung kiến nghị.

Những đòi hỏi về giao đất tái định cư của bà Lung và các hộ liên quan đã không được Hội đồng GPMB TP Hải Dương đồng ý. Ngày 21-12-2011, UBND TP Hải Dương quyết định thanh tra đột xuất việc thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đối với hộ bà Trần Thị Lung và các hộ có liên quan. Kết luận thanh tra chỉ rõ nguồn gốc đất bà Lung nhận chuyển nhượng của ông Chử Hữu Dung là đất nông nghiệp. Việc Hội đồng GPMB TP Hải Dương xác định 470 m2 đất ở cho hộ bà Lung là không chính xác.

Về kiến nghị của bà Lung liên quan đến việc không có quyết định thu hồi đất đến từng thửa, Hội đồng GPMB TP Hải Dương cho rằng các văn bản của pháp luật không quy định trách nhiệm của UBND thành phố (trực thuộc tỉnh) nơi có đất bị thu hồi phải ban hành quyết định thu hồi thửa đất đến từng hộ.

Ngày 9-8-2013, UBND tỉnh có Quyết định số 1760/QÐ-UBND về việc phê duyệt phương án giải quyết vướng mắc GPMB dự án xây dựng KDC Đông Ngô Quyền (TP Hải Dương). Quyết định này đã hủy bỏ cả 2 phương án bồi thường, hỗ trợ được phê duyệt năm 2005 và 2009 để lập phương án bồi thường, hỗ trợ theo chính sách đối với đất nông nghiệp trong địa giới hành chính phường cho gia đình bà Lung và các hộ liên quan. Hội đồng GPMB TP Hải Dương đã lập lại phương án bồi thường, hỗ trợ cho hộ bà Lung và các hộ có liên quan, được UBND thành phố phê duyệt với tổng số tiền 803,7 triệu đồng. Bà Lung không đồng ý và tiếp tục có đơn khiếu nại phương án bồi thường, hỗ trợ trên. Ðây chính là nguyên nhân khiến việc GPMB dự án này chưa thể hoàn thành.

Việc không thể thu hồi đất để GPMB xây dựng KDC Đông Ngô Quyền (giai đoạn 2) đã kéo dài gần 13 năm. UBND TP Hải Dương đã tổ chức hàng chục cuộc làm việc, đối thoại, vận động gia đình bà Lung hợp tác để bàn giao đất cho dự án. Bà Lung không chấp nhận việc giải quyết của các cơ quan và bảo lưu quan điểm về nguồn gốc đất nhận chuyển nhượng là đất ở cũng như việc chia tách đất là hợp pháp. Tuy nhiên, kết quả điều tra của công an và kết luận của thanh tra thành phố đã chỉ rõ những lập luận, căn cứ bà Lung đưa ra để chứng minh nguồn gốc đất cũng như việc chuyển nhượng đều không đúng với thực tế. Bên cạnh đó, các phương án phê duyệt đền bù, hỗ trợ giải phóng mặt bằng đối với bà Lung và các hộ liên quan nhiều lần thay đổi cũng là nguyên nhân khiến việc giải quyết bị kéo dài, ảnh hưởng đến thực hiện dự án khu dân cư Đông Ngô Quyền. Vì vậy, công tác vận động, hòa giải cũng gặp nhiều khó khăn hơn. UBND TP Hải Dương nhiều lần tổ chức đối thoại giải thích các quy định của pháp luật khi thu hồi đất, đồng thời tuyên truyền, vận động nhưng đều không có kết quả.

Thời gian tới, UBND TP Hải Dương sẽ có biện pháp kiên quyết nhằm giải quyết dứt điểm những tồn tại, không thể tiếp tục kéo dài thời gian thực hiện dự án làm ảnh hưởng tới trật tự quản lý đô thị cũng như đời sống của người dân.

PV