Vũ Thị Huyền Trang
Với tôi, chuỗi âm thanh lọc cọc từ những chuyến xe chở đầy phế liệu rong ruổi khắp các đường cùng ngõ hẻm từ làng quê cho đến thị thành để lại trong tôi những ký ức rất đỗi êm đềm, thân thuộc. Tôi nhớ tiếng, nhớ người, nhớ cả những đồng tiền lẻ được vuốt phẳng phiu trên bàn tay bé nhỏ. Nhớ dáng người thu mua đồng nát giống như một dấu chấm nhỏ nhoi lẫn vào trời chiều nhá nhem, lặng lẽ một phận người.
Người bán kem, người trồng mía, người thu mua đồng nát, người thả sáo diều trên đỉnh núi phía đông… tất cả họ đều là bạn của tôi. Là một phần trong kí ức sống ngồn ngộn, bộn bề trong tâm trí của tôi. Ai cũng có một hình hài, một cái tên, một giọng nói từng làm tôi ngẩn ngơ suốt những tháng năm dài nhìn dòng chảy của thời gian. Thỉnh thoảng, tôi vẫn được đánh thức sau một giấc ngủ trưa li bì bằng tiếng cô Ơn mua đồng nát. Ngày ấy cổng nhà tôi chưa được san bằng, dốc dựng ngược như núi, ngày mưa nước chảy thành dòng. Tiếng mưa át đi tiếng cô Ơn gọi, át cả tiếng lọc cọc, leng keng của lon bia, sắt vụn, hộp xà phòng, xoong nồi thủng va vào nhau. Cô gò lưng dắt xe lên dốc, đường trơn trượt khiến cả người lẫn xe ngã nhem nhuốc toàn bùn đất. Mấy anh em tôi chạy ra lượm lại từng món đồ, gió thốc lạnh tái tê. Không nói một lời nhưng chắc hẳn sự đồng cảm và nỗi buồn thì tràn ngập lòng nhau. Ngày mưa đi qua ngày nắng tới, buổi trưa nào lũ trẻ chúng tôi cũng đi nhặt nhựa trong doanh trại bộ đội và khu công nhân gần nhà. Được bao nhiêu đều tích lại chờ một tiếng gọi thân quen như thể chờ tiếng của bè bạn, của những gì thân thuộc nhất.
Những ngày ốm, bệnh sởi, phải kiêng nước kiêng gió không được ra ngoài, nằm im lìm trong buồng tối khiến tôi nhớ những âm thanh sống động ngoài kia. Nằm vùi trong chăn, cơn sốt hầm hập kéo đến. Nghe tiếng cô Ơn gọi dưới cổng mà trào nước mắt. Cứ nghĩ chắc mình không còn được gặp lại cô để nghe những câu chuyện ly kỳ hấp dẫn mà cô tích cóp được trong suốt những tháng ngày rong ruổi mưu sinh. Cô kể chuyện gặp bà cụ ăn xin từng giàu có nhưng vì chồng chết sớm, thân cô thế cô bị các con hắt hủi. Chuyện ông lão ở một nơi xa xôi nào đó, một hôm vào rừng kiếm củi, gặp một cái giếng hoang khi nhìn xuống thấy đàn vịt bằng vàng đang bơi lội nhưng không tài nào bắt được chúng. Rồi cả chuyện về những người đào vàng ở vùng đất thiêng, cứ mỗi lần đào được cục vàng là một người thân ở nhà lại gặp chuyện chẳng lành.
Tôi ở phố hơn chục năm, ngày nào cũng nghe tiếng rao của những người thu mua đồng nát và đồ cũ đi ngang ngõ. Những âm thanh lọc cọc lại có dịp len lỏi vào thẳm sâu ký ức tôi. Những đồng tiền bán nhựa đút trong cột nhà từng mua thuốc khi tôi đau, mua sách vở khi mùa khai trường đến, mua những món quà quê ngọt lừ trên đầu lưỡi. Giờ tôi giấu ký ức trong túi áo, ngọt ngào như viên kẹo đường.
