Liên doanh, liên kết đầu tư trang thiết bị tại các cơ sở y tế công lập:
Cần hướng dẫn đầy đủ, minh bạch hóa hoạt động
Thực hiện chủ trương liên doanh, liên kết đầu tư trang thiết bị y tế tại các cơ sở y tế công lập, toàn ngành Y tế từng có 20/25 đơn vị khám, chữa bệnh triển khai; số thiết bị y tế được đưa vào sử dụng là 232 thiết bị với tổng kinh phí huy động hơn 300 tỷ đồng. Hoạt động này góp phần giảm bớt những khó khăn cho các cơ sở y tế công lập trong điều kiện nguồn ngân sách thành phố còn hạn hẹp. Tuy nhiên do nhiều nguyên nhân, số đơn vị triển khai liên doanh, liên kết trang thiết bị y tế giảm nhiều, thậm chí dừng hoạt động.
Tỷ lệ đơn vị triển khai giảm mạnh
Giám đốc Bệnh viện đa khoa huyện An Lão Vũ Văn Vui cho biết, từ năm 2022 đến nay, Bệnh viện không có tài sản hoặc trang thiết bị liên doanh, liên kết nào. Trước đó, giai đoạn 2008-2021, đơn vị có một máy siêu âm màu 4D, hai hệ thống chụp X-quang kỹ thuật số liên doanh, liên kết với toàn thể cán bộ, viên chức, người lao động bệnh viện và Công ty TNHH Thiết bị Việt Ba. Đến năm 2022, UBND thành phố ban hành quyết định xác lập quyền sở hữu toàn dân các trang thiết bị này do hết hợp đồng liên doanh, liên kết.
Tình trạng không còn liên doanh, liên kết về trang thiết bị y tế không chỉ diễn ra ở Bệnh viện đa khoa huyện An Lão mà ở nhiều cơ sở y tế công lập khác trên địa bàn. Theo thống kê, tính đến ngày 31-12-2023, toàn ngành Y tế chỉ còn 2 đơn vị triển khai liên doanh, liên kết trang thiết bị y tế, giảm đến 85,7% so với thời điểm trước khi Luật Quản lý, sử dụng tài sản công có hiệu lực. Trong đó, có một đơn vị tiếp tục thực hiện theo hợp đồng ký trước ngày 1-1-2018 và một đơn vị thực hiện liên doanh, liên kết theo Nghị định số 151 của Chính phủ. Một số thiết bị sau khi hết thời hạn liên doanh, liên kết để lại đơn vị được xác lập quyền sở hữu toàn dân và tiếp tục được đưa vào phục vụ công tác khám, chữa bệnh phục vụ người bệnh tại cơ sở.
Nguyên nhân dẫn đến việc các cơ sở y tế không còn “mặn mà” với liên doanh, liên kết bởi từ ngày 1-1-2018, hoạt động liên doanh, liên kết trang thiết bị y tế tại các đơn vị thực hiện theo Luật Quản lý, sử dụng tài sản công, Nghị định số 151 của Chính phủ. Các trang thiết bị y tế khi đưa vào liên doanh, liên kết bắt buộc phải lập và được UBND thành phố phê duyệt Đề án sử dụng tài sản công vào mục đích liên doanh, liên kết (bao gồm cả số trang thiết bị y tế đang triển khai theo hợp đồng đã ký kết). Tuy nhiên đến nay, các Bộ, ngành Trung ương và thành phố chưa có đầy đủ văn bản hướng dẫn phù hợp quy định đặc thù của ngành Y tế dẫn đến các đơn vị lúng túng khi triển khai thực hiện. Hơn nữa, hoạt động liên doanh, liên kết thời gian qua trên cả nước và thành phố phát sinh những hạn chế nhất định. Đó là, một số dự án liên doanh, liên kết trong lĩnh vực y tế do cần thu hồi vốn nhanh, vì vậy có đơn vị lạm dụng các dịch vụ kỹ thuật không cần thiết, khiến người bệnh phải chi phí nhiều. Một số bệnh viện mở ra khoa khám, chữa bệnh tự nguyện có trang thiết bị, cơ sở vật chất tốt hơn nhưng chi phí cao, dịch vụ không được cải thiện nhiều… Trên thực tế có một số lãnh đạo bệnh viện tuyến Trung ương bị xử lý vì sai phạm trong hoạt động liên doanh, liên kết trang thiết bị y tế.
Rất cần nhưng phải đúng luật, thực hiện công khai, minh bạch
Hoạt động liên doanh, liên kết trang thiết bị y tế được triển khai tại các cơ sở y tế công lập huy động thêm nguồn vốn đầu tư, nâng cấp trang thiết bị y tế, góp phần giảm gánh nặng cho ngân sách nhà nước, nâng cao chất lượng dịch vụ tại các cơ ở y tế công lập, đáp ứng sự hài lòng của người bệnh. Tại các bệnh viện của Hải Phòng, các trang thiết bị được đầu tư từ nguồn xã hội hóa, như: hệ thống chụp cắt lớp CT Scaner đa dãy, máy chụp cộng hưởng từ, máy chụp GM Spest, máy xét nghiệm sàng lọc máu tự động bằng kỹ thuật NAT, máy xét nghiệm sinh hóa tự động, máy xét nghiệm miễn dịch tự động hoàn toàn, máy siêu âm màu 4D… Các trang thiết bị này đóng góp không nhỏ trong công tác khám, chữa bệnh, triển khai các kỹ thuật mới, kỹ thuật cao tại cơ sở y tế, tăng nguồn thu, nâng cao thu nhập cho người lao động tại đơn vị.
Vì những lợi ích kể trên, trong báo cáo kết quả giám sát việc triển khai các quy định của pháp luật về công tác khám, chữa bệnh trên địa bàn, Đoàn giám sát chuyên đề HĐND thành phố đề nghị tiếp tục đẩy mạnh xã hội hóa về y tế, tăng cường liên doanh, liên kết với các tổ chức đầu tư trang thiết bị y tế để phát triển kỹ thuật, nâng cao năng lực và chất lượng hoạt động khám, chữa bệnh tại các đơn vị. Song để phát huy vai trò hoạt động liên doanh, liên kết, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ sự nghiệp công trong lĩnh vực y tế, ngành Y tế cần tham mưu với UBND thành phố đề nghị Quốc hội, Chính phủ, các bộ ngành Trung ương điều chỉnh các quy định pháp luật về vấn đề tài chính, tài sản và có hướng dẫn đầy đủ về quy trình, thủ tục liên doanh, liên kết trong các đơn vị sự nghiệp công, trong đó lưu ý tính đặc thù của lĩnh vực Y tế để các đơn vị dễ thực hiện. Về phía các đơn vị thực hiện hoặc cán bộ được lãnh đạo đơn vị giao thực hiện liên doanh, liên kết cần thực sự trách nhiệm, khách quan, công tâm, minh bạch, không tư lợi khi thực hiện nhiệm vụ hoặc để xảy ra tình trạng nhận thức chưa đúng về các chủ trương, quy định pháp luật về trình tự, thủ tục, các quy trình triển khai liên doanh, liên kết dẫn đến những sai phạm./.
Bài và ảnh: Việt Hoàng
(1.160 chữ)
