(HPĐT)- Bóng đá Việt Nam có hơn 20 năm tiến hành chuyên nghiệp hóa và chính thức thực hiện Quy chế bóng đá chuyên nghiệp. Các CLB bóng đá chuyên nghiệp dự giải vô địch quốc gia V-League phải đáp ứng các quy định của Liên đoàn Bóng đá châu Á (AFC), thế nhưng, 3 năm qua vẫn có không ít CLB được hưởng ngoại lệ. Đã đến lúc cơ quan chức năng cần mạnh tay loại bỏ những ngoại lệ để bóng đá nước nhà tiến bộ hơn.
.jpg)
Theo Quy chế bóng đá chuyên nghiệp, Hải Phòng FC còn gặp khó khăn trong hoàn thiện các tiêu chí đạt chuẩn. Trong ảnh: Cầu thủ CLB Hải Phòng FC tập luyện trước các mùa giải.
Bức tranh ảm đạm
Hai năm qua, bóng đá Việt Nam chịu ảnh hưởng nặng nề của dịch COVID-19. Các giải bóng đá quốc nội không ít lần tạm hoãn và rồi hủy như mùa giải 2021. Cứ mỗi lần hoãn hoặc hủy, hàng loạt ý kiến đưa ra cho thấy “bức tranh ảm đạm” của bóng đá nước nhà.
Bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam gồm 2 hạng VLeague (14 CLB) và hạng Nhất (14 CLB), được bắt đầu thực hiện từ mùa giải 2000-2001. Ngày đầu chuyên nghiệp, doanh nghiệp hồ hởi tham gia làm bóng đá và phần lớn CLB đều sống bằng tiền của doanh nghiệp. Sự xuất hiện của doanh nghiệp khiến giá chuyển nhượng cầu thủ nâng cao. Nhưng rồi thực tế, chi cả trăm tỷ đồng cho đội bóng trong một năm, đội tuyển lại bị thua cuộc, nghi ngờ cầu thủ “lật kèo”… khiến các ông bầu vội vã tháo chạy. 20 năm qua, bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam có tới cả chục CLB giải thể hoặc chuyển giao vì thiếu kinh phí. Hàng loạt cái tên bị khai tử như: Xi măng Xuân Thành Sài Gòn, Vissai Ninh Bình, KienlongBank Kiên Giang, Navibank Sài Gòn, Hòa Phát Hà Nội, Hà Nội ACB…
Trước thực trạng trên, bóng đá Việt Nam tiến hành cải tổ với việc học nền bóng đá nhà nghề Nhật Bản vào năm 2014. Không biết việc học chuẩn mực ra sao, chỉ biết kết quả là kêu gọi sự hỗ trợ của các địa phương để giữ được 14 CLB V-League và cuối cùng giữ được 10 CLB hạng Nhất. Trong đó, Hải Phòng cổ vũ mạnh mẽ nhất và Công ty CP thể thao Hải Phòng ra đời, trong đó có vốn đối ứng 51% cổ phần bằng sân Lạch Tray và ngân sách thành phố cấp riêng cho Hải Phòng FC. Theo Chủ tịch Hải Phòng FC Văn Trần Hoàn: “Để đội bóng có thể cạnh tranh ngôi vị, tránh bị xuống hạng mỗi năm cũng ngốn 80 tỷ đồng trở lên”. Đầu mùa giải 2021, Ximăng Fico Tây Ninh giải thể vì thiếu tiền và khi VLeague 2021 hủy, CLB Than Quảng Ninh trả đội bóng về tỉnh cùng khoản nợ 60 tỷ đồng tiền lương cầu thủ suốt 2 năm qua.
Cần mạnh tay để chuyên nghiệp
Bóng đá Việt Nam hơn 20 năm chuyên nghiệp, ngoài một số đội giàu có đưa về những ngôi sao lớn, đánh bóng thương hiệu thì phần lớn CLB đau đáu, lo toan. Bài toán kinh phí luôn nóng bỏng và không bao giờ cũ. Còn chuyện CLB sống bằng bóng đá là câu chuyện xa xỉ, bởi nếu ông bầu và các địa phương rút lui là đội bóng không tồn tại. Kinh tế bóng đá chuyên nghiệp từng được đề cập qua nhiều hội nghị, hội thảo, ở đó CLB bảo đảm doanh thu từ các hoạt động thương mại, bản quyền truyền hình và thi đấu, trong đó hoạt động thương mại chiếm tới hơn nửa, tiếp đến là bản quyền truyền hình, phần còn lại là bán vé, đồ lưu niệm… Thế nhưng, muốn làm được phải xây dựng văn hóa bóng đá sôi động, mỗi trận đấu phải thực sự là ngày hội. Bên cạnh đó là đa dạng hóa các nguồn thu, trong đó có khâu đào tạo trẻ.
Nói vậy nhưng chưa CLB nào của Việt Nam làm được. Liên đoàn bóng đá Việt Nam (VFF), hay bên dưới là Công ty Cổ phần bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam (VPF) – đơn vị tổ chức giải chuyên nghiệp- cũng chưa thực mạnh để có thể thúc đẩy các CLB phát triển, kiếm được tiền bản quyền truyền hình rồi chia cho các CLB. VPF cũng trông vào tiền nộp của các CLB dự giải và ông bầu trở thành cổ đông của VPF nên họ được quyền phản ứng. Ông Văn Trần Hoàn tâm sự: “Tiền tài trợ V-League một mùa giải cũng chỉ bằng tiền Hải Phòng FC trả lương cầu thủ ngoại 1 năm. Đội vô địch nhận 2 tỷ đồng không tương xứng với cả trăm tỷ đồng nuôi đội”.
Theo Quy chế bóng đá chuyên nghiệp, cơ chế cấp phép CLB chuyên nghiệp châu Á thực hiện tại Việt Nam 4 năm qua, có không ít CLB không đạt, từng được VFF nương tay cấp phép ngoại lệ, nếu không sẽ không đủ 14 CLB. Các CLB cố gắng, nhưng vẫn có CLB tiếp tục không đạt chuẩn, mà theo quy định 3 năm liên tiếp không đạt sẽ bị loại khỏi bóng đá chuyên nghiệp. Theo thông báo, mùa giải năm 2021, có 4 CLB không đủ tiêu chí cấp phép chuyên nghiệp, phải áp dụng ngoại lệ gồm: Nam Định, Hải Phòng, Sông Lam Nghệ An và Hồng Lĩnh Hà Tĩnh. Trong đó, CLB Hải Phòng và Hà Tĩnh không có đội trẻ dự giải trẻ, CLB Nam Định không đạt tiêu chí về tài chính, CLB Sông Lam Nghệ An không đạt tiêu chí về cơ sở vật chất. Mới đây, CLB Nam Định và Hải Phòng bị nhắc nhở về nợ thuế. Trong số này, Hải Phòng FC, Nam Định FC… 3 năm liên tiếp hưởng ngoại lệ. Đến lúc, bóng đá Việt Nam cần dừng việc chạy theo thành tích về số đội, với CLB nào không đáp ứng tiêu chí chuyên nghiệp nên buộc phải dừng cuộc chơi, bởi điều quan trọng là chất lượng giải đấu.
Vì vậy, các CLB cần có giải pháp quyết liệt, khẩn trương để khắc phục khó khăn, hạn chế, đáp ứng các tiêu chí theo quy định./.
TRẦN LONG