(HPĐT)- Mạng internet mang lại nhiều lợi ích đối với thanh, thiếu nhi trong hỗ trợ học tập, giải trí nhưng cũng tiềm ẩn nhiều hiểm họa khôn lường, trong khi đây là nhóm tuổi dễ bị tổn thương do còn hạn chế về kiến thức, kỹ năng. Vì vậy, các cấp, ngành, đoàn thể cần tăng cường công tác phối hợp, triển khai nhiều giải pháp bảo vệ thanh, thiếu nhi trên môi trường mạng.
Hiểm họa từ môi trường “ảo”
Em Nguyễn Minh N., học sinh lớp 5, ở phường Đông Khê (quận Ngô Quyền) làm quen với điện thoại thông minh từ khá sớm. Chỉ với vài thao tác, N. dễ dàng truy cập, tạo tài khoản cá nhân trên một số mạng xã hội như: Youtube, Facebook, TikTok… sử dụng cho mục đích giải trí, trò chuyện với bạn bè, người thân. Tuy nhiên, khi được hỏi quy định độ tuổi nào được sử dụng facebook, N. lắc đầu không biết. Hoặc nam sinh lớp 8 khi được hỏi sẽ ứng xử ra sao nếu trở thành nạn nhân của bạo lực học đường, bạo lực mạng, em “hồn nhiên” trả lời: “Em sẽ tìm đánh lại bạn!”. Thực tế cho thấy, không ít thanh, thiếu nhi thành phố đang thiếu kiến thức, yếu kỹ năng khi ứng xử trên không gian mạng, trong khi, đây là môi trường phức tạp, nhiều thông tin xấu, độc, tiêu cực. Việc tiếp xúc những thông tin này lâu dần có thể ảnh hưởng đến sự phát triển thể chất, tinh thần và nhận thức của các em. Chị Trần Ái Thi, ở phố Lương Khánh Thiện, phường Cầu Đất (quận Ngô Quyền) thú nhận, chị cho con sử dụng điện thoại thông minh từ lúc con học tiểu học. Vừa qua, phát hiện con tham gia nhóm chat kín và cùng vài bạn nói xấu bạn khác, chị Thi lo lắng và yêu cầu con dừng ngay việc làm này.
Nguy hiểm hơn, trước tốc độ phát triển của công nghệ mới, thanh, thiếu nhi dễ trở thành nạn nhân của các đối tượng lừa đảo, dụ dỗ, xâm hại tình dục, bạo lực, bắt nạt trực tuyến… Theo số liệu của Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111, từ năm 2021-2023, có tổng số 1.300 cuộc gọi với nội dung về bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng, trong đó, có 1.224 cuộc gọi tư vấn gồm: 366 cuộc tư vấn về xâm hại tình dục trẻ em trên môi trường mạng; 28 cuộc tư vấn về trẻ em bị bóc lột tình dục; 132 cuộc tư vấn về trẻ em bị bạo lực, bắt nạt; 142 cuộc tư vấn về trẻ em bị dụ dỗ, gạ gẫm; 477 cuộc tư vấn trẻ cách sử dụng internet an toàn…; 76 ca can thiệp với các trường hợp trẻ em bị xâm hại tình dục trên môi trường mạng, bị bóc lột, bạo lực, đưa hình ảnh trẻ em lên mạng và xúc phạm nhân phẩm. 185 lượt thông báo về kênh, clip có nội dung độc hại với trẻ em trên môi trường mạng. Còn theo Cục Cảnh sát Hình sự, Bộ Công an, trong các vụ xâm hại trẻ em năm 2023 và quý 1-2024, có hơn 400 vụ lợi dụng mạng xã hội để thực hiện các thủ đoạn tạo niềm tin với nạn nhân và thực hiện hành vi xâm hại, chủ yếu là xâm hại tình dục trẻ em.
Triển khai đồng bộ nhiều giải pháp
Phó chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) thành phố Phạm Thị Thúy Hải cho biết, trước thực trạng gia tăng tội phạm xâm hại trẻ em trên không gian mạng hiện nay, việc trang bị kiến thức, kỹ năng để trẻ sử dụng mạng xã hội an toàn, văn minh vô cùng cấp thiết. Từ đầu năm 2024 đến nay, Hội LHPN thành phố tích cực phối hợp tổ chức các buổi truyền thông kỹ năng sử dụng mạng xã hội, tạo điều kiện để các em nói lên suy nghĩ của mình trước vấn đề đang được xã hội quan tâm. Đây cũng là cách để người lớn lắng nghe “tiếng lòng” của con mình, từ đó có các giải pháp đồng hành cùng con trong việc khai thác, sử dụng hiệu quả mạng internet.
Em Đỗ Ngọc Mai, học sinh lớp 10 Trường THCS và THPT FPT (quận Hải An) bày tỏ: "Qua cuộc truyền thông do Hội LHPN thành phố tổ chức, em hiểu hơn về các hình thức dụ dỗ, lừa đảo, xâm hại tình dục trẻ em. Nếu rơi vào tình huống đó, em sẽ cẩn trọng kiểm tra thông tin và tài khoản mạng xã hội, hỏi người lớn hoặc người có kinh nghiệm để kiểm chứng, ấn nút “chặn” nếu thấy dấu hiệu lừa đảo. Ngoài ra, em cũng cẩn trọng, trách nhiệm hơn với mỗi lần “like” (thích), “share” (chia sẻ), “comment” (bình luận) hoặc đăng tải bất cứ nội dung gì lên mạng xã hội". Theo chị Trần Ái Thi, cha mẹ cần đồng hành, giáo dục con sử dụng mạng xã hội an toàn, quản lý thời gian con sử dụng điện thoại để không ảnh hưởng đến học tập. Cha mẹ phối hợp nhà trường thường xuyên trò chuyện, tìm hiểu tâm tư cũng như vấn đề con gặp phải khi sử dụng mạng xã hội, từ đó giải thích, hướng dẫn, kịp thời giải quyết, ngăn chặn từ sớm, từ xa rủi ro xảy ra với con em.
Hiện, các quy định pháp luật bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng tiếp tục được bổ sung, hoàn thiện, tạo cơ sở pháp lý quan trọng để ngăn ngừa, xử lý các hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến xâm hại trẻ em trên mạng. Các cấp, ngành, đoàn thể, nhất là Hội Phụ nữ, Đoàn thanh niên tăng cường công tác phối hợp tổ chức các hoạt động truyền thông, phổ biến kiến thức pháp luật, nâng cao kiến thức, kỹ năng sử dụng mạng xã hội đối với thanh, thiếu nhi; đề xuất, kiến nghị các bộ, ngành trung ương có giải pháp kỹ thuật ngăn chặn các trang, tài khoản, thông tin xấu, độc, góp phần tạo môi trường an toàn, lành mạnh cho trẻ trong thời đại công nghệ số.
BÀI VÀ ẢNH: NGUYÊN NGUYÊN
