(HPĐT)- “Không để phát sinh sai phạm mới, tăng cường giải quyết sai phạm cũ”- là nhiệm vụ được đồng chí Lê Anh Quân, Phó chủ tịch Thường trực UBND thành phố yêu cầu thực hiện trong năm 2023 tại hội nghị đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ năm 2022, triển khai nhiệm vụ năm 2023 của Sở Tài nguyên và Môi trường (TNMT). Do đó, Sở TNMT tập trung rà soát, xác định, tổ chức thu hồi đất đã giao, cho thuê nhưng vi phạm quy định pháp luật về đất đai.
UBND thành phố vừa quyết định thu hồi khu đất hơn 13.500 m2 đã giao cho Công ty TNHH Du lịch và Đầu tư EIE.
23 dự án bị thu hồi
Ngày 21-2-2023, UBND thành phố ra quyết định thu hồi phần diện tích hơn 13.500 m2 do Công ty TNHH Du lịch và Đầu tư EIE đang quản lý sử dụng ở phường Đằng Giang (quận Ngô Quyền). Đây được xem là khu đất “vàng” của thành phố, nhưng chậm triển khai. Một dự án lớn được thu hồi ngay trong những tháng đầu của năm 2023 cho thấy quyết tâm của thành phố trong việc không để dự án hoang phí, tạo quỹ đất sạch thu hút đầu tư. Từ năm 2005, UBND thành phố ra quyết định giao cho Công ty TNHH Du lịch và đầu tư EIE hơn 30 nghìn m2 đất tại mặt đường Lê Hồng Phong để thực hiện dự án đầu tư xây dựng Trung tâm thương mại EIE tại khu đô thị ngã 5 sân bay Cát Bi. Theo thiết kế, Trung tâm thương mại EIE gồm tòa tháp 21 tầng đa chức năng cùng siêu thị lớn hiện đại. Nhưng Công ty TNHH Du lịch và Đầu tư EIE mới chỉ sử dụng hơn 16 nghìn m2 đất, xây một siêu thị ba tầng, còn hơn 13.500 m2 vẫn bỏ hoang, công trình tòa tháp cao tầng vẫn chỉ… nằm trên giấy. Nhằm tạo điều kiện doanh nghiệp khắc phục khó khăn, phát triển sản xuất, tháng 6-2020, UBND thành phố ra quyết định gia hạn thời hạn sử dụng phần đất này đối với Công ty TNHH Du lịch và Đầu tư EIE; tháng 8-2022, UBND thành phố tiếp tục có quyết định về việc giãn thời gian sử dụng đất đối với công ty. Tuy nhiên, doanh nghiệp không “tận dụng” được cơ hội này. Do đó, cuối tháng 12- 2022, Sở TNMT tham mưu với UBND thành phố ban hành quyết định thu hồi đất dự án này.
Theo Phó giám đốc Sở TNMT Phạm Văn Thuấn, từ năm 2016, Sở TNMT tham mưu với HĐND thành phố ban hành Nghị quyết số 06/2016/NQ-HĐND về việc thu hồi dự án được giao đất, cho thuê đất nhưng chậm đưa vào sử dụng. Cùng với danh mục 40 dự án cần thu hồi đất theo Nghị quyết 06, Sở TNMT thành lập 6 tổ công tác, phối hợp với các sở, ngành, UBND các quận, huyện rà soát thêm 254 dự án tổng diện tích đất được giao, cho thuê là 2.297,09 ha. Từ năm 2016 đến năm 2021, Sở TNMT hoàn tất hồ sơ, trình UBND thành phố thu hồi đất của 22 dự án với tổng diện tích đất là 320,44 ha; cùng với đó, Sở tham mưu với ngành liên quan dừng thực hiện, thu hồi, hủy bỏ giá trị pháp lý của các văn bản ban hành 68 trường hợp với tổng diện tích 838,77 ha; cung cấp kết quả kiểm tra 23 dự án vi phạm để các sở, ngành, địa phương xử lý theo thẩm quyền. Mặc dù có sự vào cuộc tích cực, xử lý kiên quyết, song để có thể giải quyết cơ bản tồn tại cũ, còn rất nhiều vấn đề đặt ra.
Xử lý mạnh hơn nữa
Giám đốc Sở TNMT Trần Văn Phương thông tin, tiếp tục rà soát, xử lý các dự án đầu tư có sử dụng đất, mặt nước chậm tiến độ, vi phạm đất đai tiếp tục là nhiệm vụ trọng tâm của ngành trong năm 2023. Để bảo đảm hoàn thành nhiệm vụ này, cần sự vào cuộc tích cực hơn của các ngành liên quan và chính quyền địa phương.
Hiện nay, một số dự án được giao, cho thuê quỹ đất lớn, dù có quyết định thu hồi nhưng chưa xác định giá trị hoàn trả cho doanh nghiệp hoặc đã xác định nhưng chưa hoàn trả giá trị đầu tư hợp pháp cho doanh nghiệp. Chẳng hạn như, Công ty CP ACS Việt Nam, Công ty CP Hóa dầu và Xơ sợi dầu khí, Công ty CP Đầu tư phát triển Vạn Xuân. Những vướng mắc này thực sự không dễ khắc phục, bởi theo quy định của Luật Đất đai năm 2013 thì trường hợp thu hồi đất do vi phạm pháp luật đất đai không được bồi thường về đất và tài sản trên đất, việc thu hồi đất tác động lớn tới doanh nghiệp. Do đó, cần tính toán để bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp. Cùng với đó, số dự án có dấu hiệu vi phạm cần kiểm tra, xử lý khá lớn. Tổng hợp từ số liệu do UBND các quận, huyện báo cáo, tính đến tháng 5-2022, trên địa bàn thành phố có 261 dự án, với tổng diện tích 2.210 ha có dấu hiệu vi phạm. Đến cuối năm 2022, Sở TNMT hoàn tất việc kiểm tra, rà soát và đề xuất xử lý với 211 dự án; hiện còn 51 dự án đang được kiểm tra, rà soát. Đáng lưu ý, trong số các dự án này, nhiều trường hợp chủ doanh nghiệp không sinh sống, làm việc tại địa phương hoặc đã đổi tên, giải thể nhưng không báo cáo với cơ quan chức năng, nên việc liên lạc với doanh nghiệp để thực hiện thủ tục thu hồi mất nhiều thời gian. Do đó, để việc thu hồi đất của các dự án đầu tư có sử dụng đất được nhanh chóng, hiệu quả hơn, cần sự phối hợp đồng bộ của các cơ quan chức năng và các địa phương./.
bài: NGUYÊN MAI - ảnh: trung kiên
