(HPĐT)- Qua đường dây nóng, Báo Hải Phòng nhận được phản ánh của các hộ dân thôn 10, 11 xã An Sơn (huyện Thủy Nguyên) về việc khu tái định cư (TĐC) phục vụ di chuyển các hộ dân trong phạm vi ảnh hưởng do nổ mìn khai thác đá của Công ty xi măng Phúc Sơn tại núi Trại Sơn A đã hoàn thành nhưng địa phương chưa tổ chức bàn giao, trong khi nơi ở cũ xuống cấp nghiêm trọng do hoạt động nổ mìn.
Hạ tầng khu tái định cư phục vụ di chuyển người dân ra khỏi vùng ảnh hưởng do nổ mìn đã cơ bản hoàn thiện.
Mong mỏi được “an cư”
Theo phản ánh của người dân thôn 10, xã An Sơn, vào tháng 11-2013, Công ty xi măng Phúc Sơn nổ mìn khai thác đá tại núi Trại Sơn A làm rơi đá vào nhà dân. Người dân kiến nghị lên chính quyền địa phương các cấp và ngành chức năng thành phố. Sau đó, thành phố quyết định xác định lại vùng bán kính an toàn nổ mìn tại khu vực là 300 m. Thành phố yêu cầu Công ty xi măng Phúc Sơn phải thực hiện bồi thường, hỗ trợ các hộ dân có công trình nhà trong khu vực bán kính nổ mìn an toàn để giải phóng mặt bằng (GPMB) và giao huyện Thủy Nguyên xây dựng khu TĐC để di dân. Việc bồi thường, hỗ trợ các hộ dân được triển khai từ năm 2015. Còn khu TĐC hoàn thành từ tháng 10 năm nay nhưng đến giờ người dân chưa được di chuyển đến nơi ở mới.
Hơn 5 năm nay, kể từ khi UBND thành phố có quyết định di chuyển dân ra khỏi vùng ảnh hưởng do nổ mìn khai thác đá, ngày nào bà Phan Thị Đích (ở thôn 10) và các con, cháu cũng mong ngóng được đến nơi ở mới. Bà Đích cho biết, gia đình bà có hơn 1000 m2 đất trong vùng bị ảnh hưởng. Theo phương án bồi thường, hỗ trợ, gia đình bà được 3 lô TĐC. Khi doanh nghiệp và huyện triển khai công tác bồi thường, hỗ trợ, người dân kiến nghị sớm được di chuyển đến nơi ở mới. “Chờ suốt 5 năm, đến nay, khu TĐC đã xong mà không thấy địa phương tổ chức cho người dân đến nơi ở mới”. Anh Phạm Văn Dự, con trai bà Đích phản ánh, việc chậm giao TĐC khiến cuộc sống của người dân trong khu vực luôn ở tình trạng bất ổn. Tuy chưa bồi thường, hỗ trợ xong, dân chưa được chuyển đến nơi ở mới, nhưng doanh nghiệp vẫn nổ mìn khai thác đá. Mỗi khi mìn nổ, nhà cửa rung chuyển, đá văng vào nhà, vào vườn. Nhà cửa nứt toác. Muốn xây, sửa lại cũng không được, phần vì quy định, phần vì nghĩ đến lúc di chuyển lại tiếc công, tiếc của. Nên cứ để thế sống tạm qua ngày. Nhưng thời gian sống “tạm” lâu quá. Lúc nào người dân cũng trong tình trạng lo nhà sập. Chính bởi thế, người dân nhiều lần kiến nghị lên xã, huyện. Nhưng đến nay, nguyện vọng này của người dân vẫn chưa được giải quyết dứt điểm.
Không riêng gia đình bà Đích, các gia đình khác cũng bức xúc vì công tác bồi thường, hỗ trợ và bố trí TĐC chậm trễ. Các hộ dân thêm nỗi lo đến khi được bố trí TĐC không đủ tiền để nhận đất, xây nhà. Bởi, kinh phí bồi thường, hỗ trợ trả thành nhiều đợt từ cách đây 5 năm. Thời kỳ đó, công xây dựng 80.000 đồng/m2, giờ công lên đến 400.000 đồng/m2.
Chờ ngành chức năng xác định giá
Qua tìm hiểu được biết, có 210 hộ dân xã An Sơn (chủ yếu ở thôn 10, 11) bị ảnh hưởng được bồi thường, hỗ trợ để di chuyển. Trong đó, có khoảng 200 hộ dân phải bố trí TĐC. Cuối năm 2016, UBND thành phố có quyết định giao UBND huyện Thủy Nguyên làm chủ đầu tư xây dựng khu TĐC để di chuyển các hộ dân. Tuy nhiên, theo quy hoạch nông thôn mới của xã An Sơn, khu vực được giao xây dựng TĐC là diện tích canh tác lúa cao sản của địa phương nên cần thời gian điều chỉnh kế hoạch sử dụng đất và quy hoạch nông thôn mới. Do đó, từ đầu năm 2019, huyện Thủy Nguyên mới tiến hành xây dựng khu TĐC này. Đến tháng 10 năm nay, khu TĐC cơ bản được hoàn thành, tuy nhiên chưa được quyết toán. Khu TĐC này rộng khoảng 7 ha, ở thôn 10 của xã, đối diện với phần diện tích phải di dời của các hộ dân.
Trao đổi về việc chưa bàn giao TĐC cho các hộ dân, ông Lê Văn Thỉnh, Phó giám đốc Trung tâm Phát triển quỹ đất huyện Thủy Nguyên cho biết, huyện cũng sốt ruột về việc bố trí TĐC cho các hộ dân, nhưng do chưa có giá đất cụ thể để tính thu tiền sử dụng đất nên huyện chưa thể triển khai. Cụ thể quy trình này, ông Thỉnh cho biết, ngày 17-9-2020 UBND huyện có tờ trình về việc đề xuất phương án giá đất để tính thu tiền sử dụng đất. Tuy nhiên, tại cuộc họp ngày 13- 10-2020, liên cơ quan là các Sở Tài chính, Tài nguyên và Môi trường, Cục Thuế thành phố không thống nhất mức giá đất cụ thể do UBND huyện Thủy Nguyên đề xuất (do có sự chênh lớn với chi phí đầu tư xây dựng khu đất). Trước yêu cầu cấp bách cần di chuyển các hộ dân đến nơi ở mới, ngày 23- 10-2020, UBND huyện có văn bản gửi UBND thành phố và các sở liên quan đề nghị UBND thành phố chỉ đạo các sở sớm thống nhất giá đất trên cơ sở báo cáo khó khăn vướng mắc trong thực hiện xác định giá đất cụ thể để tính thu tiền sử dụng đất khi giao TĐC An Sơn. Đến ngày 6-11-2020, UBND thành phố có văn bản giao Sở Tài chính chủ trì cùng Sở Tài nguyên - Môi trường và các cơ quan liên quan khẩn trương kiểm tra, xem xét nội dung báo cáo của huyện, hướng dẫn địa phương thực hiện theo quy định của pháp luật; đề xuất, báo cáo UBND thành phố những nội dung vướng mắc vượt thẩm quyền, hoàn thành trước ngày 12-11- 2020. Song đến nay, huyện vẫn chưa nhận được phản hồi của các sở. Chính vì vậy huyện chưa tổ chức giao đất TĐC cho các hộ dân. Khi có giá đất cụ thể, huyện sẽ triển khai ngay việc thông báo và tổ chức cho các hộ dân bốc thăm TĐC, đồng thời, tiến hành chi trả phần kinh phí bồi thường, hỗ trợ còn lại.
Qua thực tế tại thôn 10 xã An Sơn cho thấy, việc bố trí TĐC cho các hộ dân là yêu cầu cấp bách và là nguyện vọng, quyền lợi chính đáng của người dân. Bởi, nhà cửa, công trình, kiến trúc của người dân trong khu vực đều, bị ảnh hưởng bởi hoạt động nổ mìn. Như nhà bà Đích, tường, trần nhà đều nứt. Cửa sổ phòng phải dùng cột gỗ để chống. Hay như nhà chị Phạm Thị Đoán, khu công trình phụ được xây kiên cố, hiện đại nhưng nứt toác, vỡ từng mảng lớn. Sợ bị sập, gia đình chị phải kê bếp phía ngoài nhà… Thực trạng này ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, đời sống sinh hoạt, tính mạng và tài sản của người dân, do đó rất cần thành phố quan tâm chỉ đạo các sở, ngành liên quan sớm hoàn thành việc xác định giá đất, phục vụ việc giao TĐC cho các hộ dân.
Bài vả ảnh: Nguyên Hà
