60- 70% số HTX chịu ảnh hưởng
Chậm tiêu thụ do ảnh hưởng dịch COVID-19, hộ nuôi cá giống tại HTX thủy sản Sông Hóa phải “gánh” thêm chi phí thức ăn.
Khi chưa xảy ra dịch COVID-19, mỗi ngày HTX nông, lâm, thủy sản Nam Việt cung cấp khoảng 1,2 tấn nông sản gồm: rau, củ, quả, tôm, cá… phục vụ các bếp ăn tập thể của một số trường học, khu công nghiệp và nhà hàng trên địa bàn thành phố. Từ dịch vụ này, HTX thu lợi nhuận hơn 30 triệu đồng/tháng, tạo việc làm cho 10 lao động và hỗ trợ tiêu thụ nông sản cho hơn 50 hộ sản xuất ở các huyện. Tuy nhiên, từ khi xảy ra dịch bệnh đến nay, học sinh nghỉ học, các nhà hàng tạm dừng hoạt động, công nhân nghỉ giãn cách xã hội khiến doanh thu của HTX bị ảnh hưởng nghiêm trọng, sụt giảm tới 90%. Tình thế khó khăn chung, các đơn vị ký hợp đồng cung ứng thực phẩm với HTX xin nợ chưa thanh toán các hóa đơn cung cấp hàng trước đó. Trong khi đó, hằng tháng HTX vẫn phải thanh toán lãi suất khoản vay hơn 1 tỷ đồng vừa đầu tư xây dựng khu xưởng bảo quản và sơ chế rau quả tại xã Tây Hưng (huyện Tiên Lãng), nên khó khăn chồng chất.
Tại HTX thủy sản Sông Hóa, ở xã Cao Minh (huyện Vĩnh Bảo), do ảnh hưởng của dịch bệnh, khoảng 50 tấn cá giống đến kỳ xuất bán vẫn nguyên trong ao. Ông Vũ Văn Độ, Giám đốc cho biết, hằng năm, tháng 2, 3 là thời điểm rộ thu hoạch, xuất bán cá giống. Đến đầu tháng 4, các hộ nuôi tiến hành vệ sinh ao để bắt đầu vụ mới. Nhưng năm nay, cá giống không bán được do việc vận chuyển đến các tỉnh, thành phố khác gặp nhiều khó khăn. Các hộ nuôi cá thương phẩm tại địa phương cũng ngần ngại dịch bệnh chưa thả giống. Cá giống đến kỳ xuất không bán được lại tốn thêm chi phí thức ăn.
Tuy chưa có số liệu thống kê đầy đủ nhưng qua thực tế khảo sát của Liên minh HTX và doanh nghiệp thành phố, khoảng 60-70% số HTX trên địa bàn thành phố đang chịu ảnh hưởng của dịch COVID-19. Trong đó, nhóm bị ảnh hưởng mạnh là các HTX nông nghiệp hoạt động với quy mô lớn, sản xuất chuyên môn hóa, có vùng sản xuất tập trung, liên kết tiêu thụ nông sản đi các tỉnh và xuất khẩu ra nước ngoài. Cùng với đó là nhóm các HTX hoạt động trong lĩnh vực dịch vụ vận tải, thương mại.
Nỗ lực tự giải cứu
Chủ tịch Liên minh HTX và doanh nghiệp thành phố Lương Minh Huệ cho biết: Với mục tiêu hỗ trợ các HTX giảm bớt khó khăn, sớm ổn định hoạt động sản xuất, kinh doanh, Liên minh tham mưu với UBND thành phố có cơ chế hỗ trợ tín dụng các HTX nông nghiệp vay đầu tư xây dựng kho bãi, nhà xưởng chế biến, bảo quản nông sản, đầu tư cây, con giống tái cấu trúc sản xuất ngay khi hết dịch thông qua việc bổ sung nguồn vốn hoạt động cho quỹ Hỗ trợ phát triển HTX. Đồng thời, Liên minh có văn bản gửi Liên minh HTX Việt Nam đề xuất Chính phủ triển khai các chính sách cụ thể hỗ trợ các đơn vị kinh tế tập thể chịu ảnh hưởng bởi dịch; chỉ đạo hệ thống ngân hàng thương mại cho các HTX được khoanh nợ, giãn nợ từ 6 tháng đến 1 năm, giảm lãi suất đối với các khoản vay đầu tư sản xuất, kinh doanh. Bên cạnh đó, Liên minh phối hợp với Sở Nông nghiệp – Phát triển nông thôn và Sở Công Thương hỗ trợ kết nối các HTX nông nghiệp với các trung tâm thương mại, siêu thị, cửa hàng để tiêu thụ các mặt hàng nông sản, thực phẩm thiết yếu cho người tiêu dùng trong mùa dịch.
Trong lúc chờ đợi các chính sách hỗ trợ từ Chính phủ và thành phố, một số HTX chủ động các giải pháp, có sáng kiến để giảm thiểu tác động xấu của dịch bệnh đến sản xuất, kinh doanh. Giám đốc HTX nông, lâm, thủy sản Nam Việt Phạm Văn Quyên cho biết, tạm thời HTX chuyển sang bán thực phẩm online kèm dịch vụ giao hàng tận nhà. Tuy doanh số ngày cao nhất chỉ bằng 1/10 trước đây nhưng duy trì việc làm cho người lao động. Với HTX vận tải Đất Cảng, nhằm hỗ trợ, chia sẻ khó khăn với tài xế cũng như giữ chân người lao động, đơn vị hỗ trợ 5% tổng doanh thu và giảm 10% các loại phí và phụ thu cho toàn bộ nhân viên lái xe, tương đương khoảng 2 triệu đồng/tháng. Thời gian hỗ trợ 2 tháng, từ ngày 1-2 đến ngày 15-4. Tại HTX thủy sản Sông Hóa, các hộ nuôi liên kết, dồn ao, chuyển một phần sản lượng cá giống sang nuôi cá thương phẩm cung cấp ra thị trường, có nguồn thu cân đối với chi phí thức ăn…
Bài và ảnh: Ngọc Lan
