Việc chuẩn bị mâm cúng rằm tháng Giêng chu đáo, đúng nghi thức không chỉ thể hiện lòng thành mà còn gửi gắm mong ước một năm mới hanh thông, thuận lợi.

Dân gian có câu “Cúng cả năm không bằng rằm tháng Giêng” để nhấn mạnh ý nghĩa đặc biệt của ngày rằm đầu tiên trong năm mới. Đây là dịp nhiều gia đình sửa soạn lễ cúng tươm tất, thành tâm dâng lên gia tiên hoặc cửa Phật, cầu mong một năm bình an, may mắn và đủ đầy.
Theo truyền thống, mâm cỗ thường được chuẩn bị theo lệ bốn bát, sáu đĩa, gồm những món quen thuộc như gà luộc, xôi, giò chả, nem rán và một món canh tùy khẩu vị.
Gà luộc thường là gà trống tơ, da vàng óng, được bày theo thế chầu hoặc cánh tiên, tượng trưng cho may mắn. Xôi có thể là xôi gấc với sắc đỏ tượng trưng cho vận đỏ, hoặc xôi đỗ xanh, xôi hạt sen mang ý nghĩa ấm no, hạnh phúc. Giò chả, nem rán thể hiện sự đủ đầy, còn món canh có thể là canh măng hầm, canh miến hoặc canh mọc.
Tùy vùng miền, mâm cỗ cũng có những nét riêng. Ở miền Bắc, mâm cỗ thường cầu kỳ hơn, có thêm thịt đông, miến xào, nộm hay canh bóng. Miền Trung chuộng các món đậm đà như cá kho, ram cuốn, thịt luộc chấm mắm tôm, xôi vò.
Trong khi đó, miền Nam phổ biến thịt kho tàu, gỏi tôm thịt, bánh tét và canh khổ qua nhồi thịt với mong ước “khổ qua đi” trong năm mới. Đi kèm mâm cỗ là hương, hoa tươi, đèn hoặc nến, trầu cau, rượu hoặc trà, mâm ngũ quả và vàng mã theo phong tục từng địa phương.
Bên cạnh cỗ mặn, nhiều gia đình lựa chọn cúng chay trong ngày rằm tháng Giêng, nhất là những gia đình theo đạo Phật. Mâm cỗ chay thể hiện tinh thần thanh tịnh, nuôi dưỡng lòng từ bi và hướng thiện.
Các món thường có trong mâm cỗ chay gồm xôi gấc, xôi hạt sen, cơm sen hoặc cơm trắng; các món kho, xào như đậu hũ kho, nấm kho tiêu, rau củ xào ngũ sắc, đậu hũ sốt cà chua; món canh có thể là canh rau củ hầm, canh hạt sen, canh rong biển hoặc canh khổ qua nhồi đậu hũ.
Theo lịch dương, rằm tháng Giêng năm Bính Ngọ rơi vào ngày 3/3/2026, tức thứ Ba. Gia chủ có thể dâng hương vào các khung giờ được xem là thuận lợi như giờ Thìn từ 7h đến 9h, giờ Ngọ từ 11h đến 13h hoặc giờ Mùi từ 13h đến 15h để cầu mong hanh thông, tài lộc và bình an.
PV