Cải thiện môi trường làm việc tại các doanh nghiệp: Người lao động không đứng ngoài cuộc

Cán bộ công đoàn, người lao động tại Khu công nghiệp Nam Đình Vũ tham gia dọn vệ sinh trong “Ngày thứ bảy xanh- Hành động vì môi trường”.

“Thiệt đơn, thiệt kép”

Không chỉ vấn đề tiền lương và chế độ phúc lợi, môi trường làm việc chưa “xanh, sạch, đẹp” cũng là nguyên nhân chính gây biến động về số lượng, chất lượng lao động. Chủ tịch Liên đoàn Lao động quận Dương Kinh Lê Trần Tùng Cương cho biết: “Theo số liệu thống kê chưa đầy đủ, mỗi năm, trên địa bàn quận có hơn 500 lao động, đoàn viên công đoàn nhảy việc, chủ yếu thuộc một số lĩnh vực như da giày, may mặc, cơ khí... Một trong những lý do khiến người lao động không mặn mà gắn bó công ty cũ là bởi công việc nặng nhọc, độc hại, nhiều khói bụi, tiếng ồn lớn”.

Theo TS, bác sĩ Nguyễn Quang Chính, Giám đốc Trung tâm Truyền thông giáo dục sức khỏe Hải Phòng, trong môi trường làm việc có tiếng ồn lớn liên tục, kéo dài nhiều giờ ảnh hưởng không tốt tới thính lực; lượng bụi mịn, khói, kim loại nặng vượt quá quy định khiến người lao động có nguy cơ mắc bệnh hen suyễn, tắc nghẽn phổi, nặng hơn là ung thư phổi, suy giảm nhận thức. Do đó, khi thấy tác động không tốt của môi trường làm việc tới sức khỏe, người lao động cần chủ động đề xuất, kiến nghị chủ doanh nghiệp loại bỏ yếu tố gây hại hoặc kiến nghị cơ quan chức năng về môi trường làm việc không bảo đảm quy định.

Hiện một số doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh nhỏ, lẻ, tình trạng xả khói, nước thải... trực tiếp ra môi trường khá phổ biến, nhất là ở khu vực ngoại thành. Dù biết và thường xuyên tiếp xúc hằng ngày, hằng giờ, song phần lớn công nhân, cán bộ công đoàn cơ sở chọn cách “im lặng”, “bỏ qua”. Người lao động lo chủ doanh nghiệp cho nghỉ việc, ảnh hưởng đến thu nhập. Theo Chủ tịch Liên đoàn Lao động huyện An Lão Phạm Thị Nga, một số cán bộ công đoàn cơ sở là người nhà, người thân của chủ doanh nghiệp sợ mất lòng, ảnh hưởng đến quan hệ gia đình, vị trí việc làm, quyền lợi của bản thân nên không dám tố giác sai phạm. Bên cạnh đó, nếu chỉ dừng ở việc xử phạt hành chính dễ dẫn đến tình trạng doanh nghiệp “nhờn luật”, “lách luật”, nên cần có cơ chế phối hợp liên ngành, nhiều bên giữa người lao động, công đoàn và cơ quan chức năng để làm rõ, xử nghiêm những vi phạm về pháp luật môi trường.

Vận động người lao động tham gia

Để giảm thiểu những tác động có hại của hoạt động sản xuất- kinh doanh của đơn vị, doanh nghiệp tới môi trường, không chỉ cần cơ quan chức năng quản lý chặt chẽ, mà còn cần sự tham gia tích cực, chủ động của người lao động, cán bộ công đoàn. Chị Cao Thị Hợp, Phó chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Regina Miracle International Việt Nam (Khu công nghiệp VSIP Hải Phòng) chia sẻ: “Với số công nhân hơn 32 nghìn người, chúng tôi tham mưu lãnh đạo công ty điều chỉnh hoạt động để giảm thiểu ô nhiễm môi trường như: sử dụng các sản phẩm nhựa phân hủy sinh học; xây dựng thêm 2 nhà máy xử lý nước thải, nước sau khi xử lý được tái sử dụng trong nhà vệ sinh công cộng; hướng dẫn công nhân phân loại rác tại nguồn. Bên cạnh đó, chúng tôi đề nghị chủ doanh nghiệp trồng bổ sung cây xanh quanh khu vực hành lang, lắp đặt tiểu cảnh ở khu vực làm việc để tăng tác dụng lọc không khí”.

Bên cạnh việc vận động các chủ doanh nghiệp tổ chức sản xuất, kinh doanh thân thiện với môi trường, theo Phó chủ tịch Thường trực Liên đoàn Lao động thành phố Bùi Thị Ngọc, các cấp công đoàn thành phố tăng cường công tác tuyên truyền thay đổi nhận thức của người lao động, tổ chức hoạt động “Ngày thứ bảy xanh- Hành động vì môi trường” của các doanh nghiệp tại Khu công nghiệp Nam Đình Vũ; mô hình “Vườn rau công đoàn” tại Khu công nghiệp VSIP... để nâng cao ý thức bảo vệ môi trường làm việc của người lao động. Những sáng kiến bảo vệ môi trường của người lao động có hiệu quả cao, tính ứng dụng tốt được các cấp công đoàn quan tâm, động viên trao Bằng Lao động sáng tạo, khen thưởng “Lao động giỏi” để tiếp tục nhân rộng các mô hình tiêu biểu, điển hình tiên tiến bảo vệ môi trường... trong cộng đồng doanh nghiệp.

“Hằng năm, Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố tổ chức các đoàn giám sát với sự tham gia của đại diện các sở, ngành liên quan nhằm đánh giá khách quan, chính xác việc tuân thủ pháp luật môi trường tại các khu công nghiệp, khu chế xuất... và kịp thời có kiến nghị, đề xuất cơ quan chức năng giải quyết những vi phạm phát sinh. Bên cạnh việc khuyến khích người lao động tham gia cải thiện môi trường làm việc, chúng tôi đề nghị các cấp công đoàn tạo điều kiện thuận lợi để người lao động cùng tham gia hoạt động giám sát pháp luật bảo vệ môi trường tại doanh nghiệp, thúc đẩy quá trình sản xuất và tiêu dùng bền vững. Những đóng góp, ý kiến phản ánh của người lao động được bảo mật tuyệt đối khi gửi về email điện tử của Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố. Chúng tôi xem đây là căn cứ xác thực, quan trọng được các cơ quan chức năng vào cuộc kịp thời, góp phần bảo vệ người lao động, ngăn ngừa các sự cố môi trường nghiêm trọng”, Phó chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Vũ Anh Thư nhấn mạnh./.