Diễn ra từ ngày 12 đến 14-9, Hội nghị Hành động chống biến đổi khí hậu toàn cầu một lần nữa là lời thúc giục về tính cấp bách của mối đe dọa biến đổi khí hậu. Tại hội nghị, các nhà khoa học cảnh báo trái đất đang tiếp tục nóng lên với tốc độ nhanh hơn: nhiều trận bão lớn đang hoành hành tại bờ biển miền Đông nước Mỹ và Phi-líp-pin, cháy rừng đang tàn phá bang Ca-li-phóc-ni-a là những bằng chứng không thể chối cãi của tình trạng biến đổi khí hậu. Trong khi đó, một báo cáo của Liên hợp quốc (LHQ) cho biết sự nóng lên toàn cầu có thể sẽ vượt quá giới hạn đầy tham vọng là 1,5 độ C đặt ra trong Hiệp định Pari năm 2015 về chống biến đổi khí hậu. Các nhà khoa học tính toán rằng cần giảm khí thải toàn cầu trước năm 2020 để tránh những hậu quả nghiêm trọng nhất của việc trái đất nóng lên, như những đợt nóng chết người, hạn hán và nước biển dâng.
Các nhà khoa học đang tìm cách tận dụng lại khí thải CO2 để sản xuất nhiên liệu cho tương lai.
Ảnh: baovemoitruong.org.vn
Trong cam kết "Zero" được đưa tại hội nghị, lãnh đạo hàng chục thành phố, các khu vực và doanh nghiệp trên thế giới cam kết nói "không" với năng lượng hóa thạch, ô-tô thải khí, rác thải, khí thải CO2... nhằm bảo vệ môi trường. Không chỉ là những hứa hẹn suông, sự kiện do Thống đốc bang Ca-li-phóc-ni-a Giê-ri Bra-un và cựu Thị trưởng Niu Y-oóc Mai-cơn Blum-bớc đồng chủ trì đưa ra hàng loạt sáng kiến lớn, nhỏ nhằm giảm tác động của CO2 đối với con người. Lãnh đạo hàng chục bang, vùng và thành phố lớn cam kết trong vài thập kỷ tới sẽ chỉ cho phép loại xe không thải khí tham gia giao thông. Tô-ki-ô (Nhật Bản), Xơ-un (Hàn Quốc) và Rốt-téc-đam (Hà Lan), cùng với Pa-ri (Pháp), Luân Đôn (Anh), Ba-cê-lô-na (Tây Ban Nha) và Mê-hi-cô Ci-ti (Mê-hi-cô) cam kết chỉ sử dụng xe buýt điện vào năm 2025.
Nhiều thông tin tích cực được đưa ra tại hội nghị. 27 thành phố lớn, từ Niu Y-oóc đến Luân Đôn, thông báo thành công chặn lại đà tăng của lượng phát thải khí nhà kính gây ấm lên toàn cầu. Đáng chú ý là thành tựu này đạt được mà không ảnh hưởng tới mức tăng dân số và tăng trưởng nền kinh tế tại các đô thị trên, nhờ việc cắt giảm sử dụng nhiên liệu hóa thạch, phát triển hệ thống giao thông công cộng và giảm rác thải. Thị trưởng Pa-ri An I-đan-gô nhấn mạnh đây là minh chứng cho thấy hoàn toàn có thể tạo việc làm và cơ hội trong quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế xanh.
Dù vậy, vẫn không thể phủ nhận rằng cuộc chiến chống biến đổi khí hậu toàn cầu vẫn đang là thử thách. Tháng 3 vừa qua, Cơ quan Năng lượng quốc tế (IEA) công bố báo cáo gây lo ngại khi thống kê cho biết năm 2017, lượng khí thải CO2 toàn cầu tăng 1,4%, chạm mốc kỷ lục 32,5 gigaton. Điều đáng lưu ý là lượng phát thải CO2 trong năm 2017 tăng trở lại sau 3 năm liên tiếp chững lại và vào thời điểm chỉ một năm sau khi thỏa thuận Pari có hiệu lực. Theo IEA, một trong những nguyên nhân chủ yếu khiến lượng khí thải tăng là do kinh tế toàn cầu năm 2017 tăng trưởng 3,7%. Với 81% năng lượng của thế giới được đáp ứng bởi nhiên liệu hóa thạch, bất kỳ sự gia tăng hoạt động kinh tế nào cũng kéo theo lượng khí thải. Những con số trên được công bố kèm theo hồi chuông cảnh báo, rằng: “Những nỗ lực toàn cầu nhằm chống lại biến đổi khí hậu hiện nay vẫn chưa đủ để đáp ứng các mục tiêu của thỏa thuận Pari”.
Bên cạnh đó còn là những lo ngại chung quanh việc Tổng thống Mỹ Đô-nan Trăm kiên quyết giữ nước Mỹ đứng ngoài thỏa thuận Pari vì cho rằng hiệp định trên không có lợi cho sự phát triển của nền kinh tế Mỹ. Thiếu Mỹ, nước có lượng khí thải carbon lớn thứ 2 thế giới sau Trung Quốc, đồng nghĩa với việc 17,89% lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính trên thế giới không được giảm thiểu, tác động lớn đến kế hoạch khống chế mức tăng nhiệt của bầu khí quyển dưới 2%.
Tuy nhiên, những lo lắng này phần nào được trấn an tại hội nghị ở Xan-phran-xi-xcô, khi các thị trưởng, thống đốc bang và các chủ doanh nghiệp Mỹ cho thấy lập trường của Oa-sinh-tơn không ảnh hưởng nhiều tới quyết tâm cung cấp năng lượng rẻ, làm sạch không khí và đầu tư vào các cơ hội kinh doanh mới tại nền kinh tế lớn nhất thế giới. Nhân dịp này, Thống đốc Giê-ri Bra-un ký ban hành một đạo luật mang tính bước ngoặt, trong đó cam kết bang Ca-li-phóc-ni-a sẽ có mạng lưới điện sạch 100% vào năm 2045. Quyết tâm này như lời khẳng định của Thị trưởng Lốt An-giơ-lét Ê-rích Gác-xê-ti: "Biến đổi khí hậu là có thực và chúng ta sẽ phải hành động ngay cả khi Oa-sinh-tơn không làm như thế".
MINH NGỌC
