(HPĐT)- Những ngày cuối cùng của năm 2022, nhiều công trường của Hải Phòng và cả nước vẫn trong không khí thi công sôi động, nỗ lực đẩy nhanh tiến độ các dự án, công trình trọng điểm, cũng là “chạy đua” nâng cao tỷ lệ giải ngân nguồn vốn đầu tư công khi thời hạn sát vạch đích. Theo thống kê của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, ước giải ngân kế hoạch đầu tư vốn ngân sách Nhà nước (NSNN) từ đầu năm đến hết tháng 11-2022 mới đạt 58,33% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, thấp hơn cùng kỳ 2021 và một số năm gần đây. Dù tính theo giá trị tuyệt đối, số vốn được giải ngân thực tế tăng do quy mô đầu tư công tăng mạnh qua các năm, song không thể hài lòng trước kết quả này.

Tại Hải Phòng, căn cứ vào tình hình thu ngân sách trên địa bàn, thành phố điều chỉnh, bổ sung 3 lần kế hoạch đầu tư công năm 2022, lên gần 20,5 nghìn tỷ đồng, cao nhất từ trước đến nay. Tính đến hết tháng 11-2022, thành phố giải ngân được khoảng hơn 50% kế hoạch vốn HĐND thành phố giao, hơn 70% kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao. So với cả nước, Hải Phòng vẫn là một trong những địa phương có tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư cao nhất. Thành phố phấn đấu giải ngân 100% kế hoạch vốn được giao trong năm 2022. Tuy nhiên, thực tế cho thấy rất khó khăn để hoàn thành mục tiêu này, khi tiến độ thực hiện nhiều dự án trọng điểm chậm so với yêu cầu đề ra, do những vướng mắc cả về khách quan lẫn chủ quan.
Nguồn vốn đầu tư công có vai trò hết sức quan trọng, là “vốn mồi” thu hút các nguồn vốn xã hội. Các dự án, công trình được thực hiện bằng nguồn vốn này đều là hạ tầng trọng điểm, tạo nền tảng cơ sở để phát triển các lĩnh vực kinh tế- xã hội, thúc đẩy nền kinh tế tăng trưởng. Với tầm quan trọng đặc biệt đó, lâu nay, thành phố nói riêng, Chính phủ và các cơ quan quản lý trung ương nói chung đều ráo riết vào cuộc, có những giải pháp thúc đẩy tiến độ giải ngân. Nhưng tình trạng giải ngân chậm làm giảm hiệu quả đầu tư công vẫn chưa được giải quyết căn cơ, thể hiện ở tỷ lệ đạt được của cả nước qua các năm cứ “trồi, sụt” sàn sàn quanh ngưỡng 60-70% kế hoạch. Tiền có sẵn mà không tiêu được, không chuyển hóa kịp thời thành động lực phát triển, trong khi nhu cầu vốn trong xã hội chưa được đáp ứng, luôn bị “đói”, là nỗi đau đầu kinh niên của các cấp quản lý.
Kế hoạch đầu tư công năm 2023 được Quốc hội thông qua với tổng vốn hơn 700 nghìn tỷ đồng, tăng khoảng 25% (khoảng 140 nghìn tỷ đồng) so với năm 2022. Tại Hải Phòng, nguồn vốn đầu tư công năm 2023 được HĐND thành phố giao là gần 22,5 nghìn tỷ đồng, tăng khoảng 10% (gần 2 nghìn tỷ đồng). Đây là sự nỗ lực rất lớn của thành phố và cả nước nhằm khơi thông nguồn lực phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội, thúc đẩy tăng trưởng, tạo công ăn việc làm, sinh kế cho người dân. Quy mô đầu tư công tăng mạnh với những mục tiêu cao hơn rất nhiều, vì thế nhiệm vụ sắp tới là rất nặng nề. Để hoàn thành giải ngân đầu tư công năm 2023, bảo đảm sử dụng hiệu quả những đồng vốn quý báu chắt chiu được, cần sự quyết liệt trong thực hiện của các cấp, ngành, đơn vị ngay từ ngày đầu, tháng đầu, tránh tình trạng “đầu năm thong thả, cuối năm vất vả” mà vẫn không về đích kế hoạch đề ra. Và quan trọng nhất, cần sớm tháo gỡ vướng mắc, khắc phục bất cập đã được các bộ, ngành, địa phương báo cáo Chính phủ thuộc 3 nhóm nguyên nhân gây chậm, muộn liên quan đến thể chế, chính sách pháp luật, tổ chức triển khai, như quy định về ngân sách và công sản, đất đai, đấu thầu, môi trường, giải phóng mặt bằng, thủ tục thanh quyết toán... Có như vậy, mới khai thông căn cơ những “điểm nghẽn” trong giải ngân đầu tư công, không chỉ cho 2023 mà cả nhiều năm tới./.
minh vũ