Sáng dọn, chiều chiếm
Vào khoảng 15 giờ chiều ngày 30-3, trên phố Phạm Minh Đức (quận Ngô Quyền), hầu hết các hộ kinh doanh đều bày hàng hóa lùi sâu vào sát chân tường nhà hoặc trong nhà. Song, vẫn có những hộ cố tình không chấp hành. Cụ thể, cửa hàng hoa Minh Thúy vẫn chiếm hết vỉa hè trước mặt để bày hoa hoặc các phụ liệu, hộp giấy. Tình trạng này diễn ra thường xuyên. Người dân qua đây phải đi xuống lòng đường. Ngay lối vào chợ Lương Văn Can, các hộ kinh doanh vẫn bày bàn bè phè xuống dưới lòng đường; một số hộ bán xổ số, lô đề kê bàn ra sát vỉa hè. Trên đường Lương Khánh Thiện, vào tầm chiều tối các hàng ăn uống, bán đồ ăn nhanh lại kê tủ đồ ra sát vỉa hè. Hàng bia số 62 a Lương Khánh Thiện bày bàn ghế cho khách ăn nhậu chiếm hết vỉa hè trước nhà. Tình trạng lấn chiếm vỉa hè cũng xảy ra trên đường Trần Nguyên Hãn (quận Lê Chân). Tại ngã tư Trần Nguyên Hãn – Hoàng Minh Thảo, một số hộ kinh doanh đồ ăn uống chiếm hết vỉa hè bày bàn ghế cho khách ăn. Tình trạng lộn xộn này cũng diễn ra ở đoạn trước cửa bến xe Niệm Nghĩa, trên đường Thiên Lôi trong khi vỉa hè của tuyến đường này rất hẹp và thường xuyên ách tắc giao thông vào giờ tan tầm do ở đây có chợ Đôn Niệm….
Ngược lại với các tuyến đường trên, đường Đà Nẵng, Hoàng Văn Thụ và Điện Biên Phủ, Minh Khai…được người dân chấp hành tương đối nghiêm túc. Hầu hết các hộ kinh doanh không còn lấn chiếm lòng đường, vỉa hè để kinh doanh. Trên vỉa hè, xe máy được bày ngay ngắn, đúng vị trí quy định. Tại một số tuyến đường như đường Hùng Vương, Hải Triều do có nhiều nhà dân lắp mái tôn, bạt đua ra khoảng không trước cửa nhà nên lực lượng chức năng đã vận động hơn 400 hộ dân tự tháo dỡ các mái đua mất mỹ quan, trả lại vẻ phong quang cho đường phố.
Hỗ trợ người dân ổn định cuộc sống
Để có được những tuyến phố phong quang như hiện nay là nỗ lực rất lớn của các lực lượng chức năng, từ cảnh sát giao thong đến lực lượng quản lý đô thị các quận, phường. Có những lúc, người dân chống đối quyết liệt. Như lần ra quân của cụm ba phường Lạch Tray, Đằng Giang, Đồng Quốc Bình trên phố Lạch Tray hồi đầu tháng 3 vừa qua. Khi cán bộ đô thị phường kiên quyết tịch thu xe đẩy bán nước chè trên vỉa hè phía trước toà nhà VCCI Hải Phòng, người bán hàng văng tục, chửi bậy, hò hét, thậm chí va chạm với cán bộ quản lý phường. Trong cuộc vận động tháo dỡ các mái che, mái vẩy mới đây ở phường Quán Toan, ban đầu, 100 người dân cũng rất bức xúc, không hợp tác. Sau quá trình vận động, thuyết phục đồng thời kiên quyết trong thực hiện nhiệm vụ, người dân đã chấp hành và tự tháo dỡ công trình trước sự chứng kiến của lực lượng chức năng phường, quận.
Song, để việc lập lại trật tự đường hè bền vững, bên cạnh việc ra quân quyết liệt của lực lượng chức năng, thành phố sớm nghiên cứu các cơ chế hỗ trợ những người kinh doanh có hoàn cảnh khó khăn.
Bà Vũ Thị Xuân 62 tuổi ở số 24 phố Trần Hưng Đạo, phường Hoàng Văn Thụ (quận Hồng Bàng), có 32 bán bánh mỳ trên đường Trần Quang Khải tâm sự, chắt chiu từ thu nhập của hàng bánh mỳ, bà nuôi được 3 người con học hành, trưởng thành. Nay, lương hưu không có, bà chỉ còn biết trông vào hàng bánh mỳ để “kiếm cơm” hằng ngày. “Chủ trương lập lại trật tự đô thị, làm đường thông hè thoáng của chính quyền, bà không dám phản đối. Tuy nhiên, bà chỉ mong sao, tại những tuyến phố không phải trung tâm, những tuyến phố có vỉa hè rộng, chính quyền địa phương có thể cho người dân thuê lại một phần vỉa hè để kinh doanh, duy trì cuộc sống. Không bán bánh mì bà biết làm gì để sống!”. Chị Phạm Thị Thanh 40 tuổi ở tổ dân phố Hạ Đoạn 3, phường Đông Hải 2, quận Hải An bán hoa trên phố Phạm Minh Đức. Những ngày qua, cán bộ đô thị phường nhắc nhở quyết liệt nên chị đạp xe lang thang khắp các phố, gặp khách, chị dừng bán nhanh chóng rồi lại đi, không dám đứng lâu. “Đi bán cả ngày thế này vất vả lắm, tuổi này rồi, các doanh nghiệp không nhận làm công nhân, không bán hoa biết kiếm sống bằng gì”.
Thực trạng lấn chiếm vỉa hè ở Hải Phòng cũng như Việt Nam cũng là thực trạng của Xin-ga-po hơn 30 năm trước. Chính quyền Xi-ga-po giải quyết bằng cách tạo ra một khu chợ ẩm thực gần khu dân cư đông đúc, đưa những người kinh doanh hang rong, vỉa hè vào đó, quản lý và kiểm soát an toàn vệ sinh thực phẩm cũng như môi trường. Đến nay, Xin-ga-po đã có những khu ẩm thực nổi tiếng thu hút khách du lịch. Thành phố Hồ Chí Minh hooxtrowj cho một số hộ nghèo chuyển đổi nghề nghiệp cũng đang nghiên cứu thí điểm mô hình phố bán hang rong có quản lý để sắp xếp các hang rong vào đó…Nếu Hải Phòng cũng có những giải pháp phù hợp, việc lập lại trật tự đường hè sẽ hiệu quả, bền vững hơn.
Hương Vân
