
(HPĐT)- Trước thực tế một số phụ nữ mang thai ngoài ý muốn, không đủ điều kiện nuôi con sau khi sinh, trong khi một số gia đình hiếm muộn, bà mẹ đơn thân lại mong muốn nhận con nuôi, nên các đối tượng lợi dụng sự thiếu hiểu biết người dân để kết nối, mua bán trẻ sơ sinh.
Trục lợi từ những người hiếm muộn
Ngày 20-9, TAND thành phố Hải Phòng xét xử hình sự sơ thẩm 5 bị cáo về tội mua bán người dưới 16 tuổi. Cả 5 bị cáo, người nhiều tuổi nhất mới 38, người ít tuổi nhất 31 nhưng đã móc nối với nhau buôn bán trót lọt 3 trẻ sơ sinh. Khi thực hiện “thương vụ” thứ 4, là con của một phụ nữ trú tại xã Kim Trung, huyện Kim Sơn (tỉnh Ninh Bình) mang thai ngoài ý muốn bán cho cặp vợ chồng hiếm muộn ở xã Lê Lợi (huyện An Dương), nhóm đối tượng bị bắt giữ. Tại phiên tòa xét xử, các đối tượng khai nhận thường xuyên truy cập vào các hội nhóm Facebook để tìm hiểu thông tin về những người có nhu cầu cho và nhận con nuôi, từ đó chúng sẽ thông qua nhiều hình thức liên hệ, trao đổi. Sau đó, các đối tượng sẽ phân chia vai trò, người kết nối giao dịch để nắm yêu cầu của bên mua, từ đó sẽ thỏa thuận về mức giá mua, bán; người tìm hiểu hoàn cảnh các bên, làm trung gian nhận, chuyển giao trẻ sơ sinh từ mẹ đẻ của các cháu cho người có nhu cầu nhận nuôi. Với các hành vi phạm tội của mình, 5 bị cáo bị hội đồng xét xử tuyên phạt tổng cộng 74 năm 6 tháng tù, trong đó, bị cáo chịu mức án cao nhất là 18 năm tù, mức án thấp nhất là 12 năm tù.
Chị Nguyễn Thị H., ở tổ dân phố Thư Trung, phường Đằng Lâm (quận Hải An) dự phiên tòa chia sẻ: Tôi rất phẫn nộ với những kẻ buôn bán trẻ em, họ bất chấp tất cả để làm những việc mà tất cả người có lương tâm đều lên án. Chúng lợi dụng nỗi khát khao có một đứa con của những người hiếm muộn, từ đó không từ thủ đoạn nào để môi giới, mua bán trẻ sơ sinh nhằm trục lợi.
Theo luật gia Vũ Việt Cường, Chánh văn phòng Hội Luật gia thành phố, cùng với hoạt động môi giới, mua bán trẻ sơ sinh, các đối tượng còn sử dụng giấy tờ giả nhằm ngụy tạo nguồn gốc của trẻ, gây ra những hệ lụy xấu cho xã hội sau này. Với sự phát triển của mạng xã hội, loại tội phạm này có cơ hội hoạt động trên quy mô rộng qua nhiều tỉnh, thành phố khác nhau. Mới đây nhất, vào ngày 28-8, Công an thành phố Hồ Chí Minh triệt phá thành công đường dây mua bán trẻ sơ sinh quy mô lớn liên quan đến 32 tỉnh, thành phố, dưới ”vỏ bọc” cho, nhận con nuôi. 16 trẻ từ 3 ngày tuổi đến 3 tháng tuổi bị nhóm đối tượng mua với số tiền từ 10 triệu đến 23 triệu đồng/trẻ, sau đó bán lại với số tiền từ 35 triệu đến 75 triệu đồng/trẻ, thu lợi bất chính hàng trăm triệu đồng.
Hiểu pháp luật để chấp hành
Tại phiên xét xử, kiểm sát viên thực hành quyền công tố khi trình bày bản luận tội nêu rõ: Quá trình điều tra, giải quyết vụ án, cơ quan chức năng cũng xem xét hành vi của các bà mẹ của trẻ sơ sinh bị mua bán cũng như các cặp vợ chồng, mẹ đơn thân nhận nuôi trẻ. Theo đó, các bà mẹ do có con ngoài ý muốn, không có khả năng nuôi dưỡng hoặc do lo ngại ảnh hưởng đến danh tiếng gia đình hay muốn giấu diếm nên muốn tìm một gia đình tốt hơn để gửi gắm niềm tin cho con mình. Các cặp vợ chồng hiếm muộn, mẹ đơn thân sử dụng giấy chứng sinh giả khi nhận nuôi con để làm khai sinh cho trẻ, bảo đảm trẻ có đầy đủ giấy tờ về hộ tịch giúp cho trẻ có cơ hội được học hành, phát triển sau này. Tuy nhiên, khi xác minh thực tế, cuộc sống hiện tại của các cháu bé đều được các gia đình chăm sóc tốt, bảo đảm cả về điều kiện vật chất và tinh thần. Do đó, cơ quan chức năng không xem xét trách nhiệm hình sự với những cá nhân này. Song thực tế, ranh giới giữa việc "có hay không" phạm tội mua bán người dưới 16 tuổi của những người này cũng rất mong manh. Vì vậy, các cặp vợ chồng, cá nhân muốn nhận con nuôi, các bà mẹ muốn cho con cần hiểu biết và tuân thủ đúng quy định pháp luật lĩnh vực này.
Theo thẩm phán Nguyễn Xuân Tuyến, Chánh tòa Tòa Gia đình và người chưa thành niên (TAND thành phố), đây là vụ án về tội phạm mua bán trẻ sơ sinh đầu tiên được đưa ra xét xử trên địa bàn thành phố. Vụ việc cảnh báo sự xuất hiện của loại tội phạm mới, nảy sinh từ việc lợi dụng hoạt động cho, nhận con nuôi để trục lợi. Vì thiếu hiểu biết, những người muốn cho và nhận con nuôi bị tội phạm dụ dỗ dẫn tới việc cho, nhận trẻ sơ sinh làm con nuôi không đúng quy định pháp luật. Do đó, công tác truyền thông, nâng cao nhận thức, hiểu biết pháp luật của người dân trong lĩnh vực này rất quan trọng.
Tại kế hoạch phòng, chống mua bán người năm 2024 trên địa bàn thành phố, Ban chỉ đạo 799 thành phố yêu cầu Công an thành phố phối hợp với các cấp, ngành, đơn vị liên quan triển khai các giải pháp đấu tranh, phòng, chống tội phạm buôn bán người, đồng thời đa dạng hóa hoạt động truyền thông, nâng cao nhận thức, qua đó, phát huy vai trò của các tầng lớp nhân dân đấu tranh phòng, chống tội phạm mua bán người, trong đó có trẻ sơ sinh. Phấn đấu kiềm chế, làm giảm số vụ phạm tội về mua bán người trong đó có trẻ sơ sinh; trường hợp xác định đủ căn cứ phải khởi tố vụ án hình sự để điều tra theo đúng quy định của pháp luật; tỷ lệ điều tra, khám phá các vụ án mua bán người đạt hơn 90% tổng số án khởi tố; 90% số vụ án mua bán người được giải quyết, xét xử.
BÀI VÀ ẢNH: THÀNH LÊ