(HPĐT)- Tình trạng lừa đảo sử dụng công nghệ cao như: kết bạn thông qua mạng xã hội rồi lừa tiền, giả làm nhân viên bưu điện hay công an để uy hiếp người khác chuyển tiền, chiếm đoạt tiền thông qua các ví điện tử liên kết tài khoản ngân hàng... diễn ra ngày càng phức tạp. Dù liên tục được cảnh báo nhưng không ít người vẫn trở thành nạn nhân của các vụ lừa đảo với số tiền thiệt hại từ vài triệu đến cả tỷ đồng…
Người dân cần nâng cao cảnh giác, tự bảo vệ bản thân trước những thủ đoạn lừa đảo bằng “bẫy” công nghệ cao.
(Ảnh minh họa)
Người bị hại trình bày vụ việc tại cơ quan công an. (Ảnh minh họa)
Muôn kiểu lừa đảo
Đánh cắp thông tin tài khoản mạng xã hội rồi lừa tiền là hình thức lừa đảo tuy không mới nhưng diễn ra phổ biến nhất hiện nay. Chị Đặng Thị H.G. ở phường Đông Khê (quận Ngô Quyền) vừa bị chiếm đoạt 40 triệu đồng vì bị lừa chuyển khoản cho “người quen” trên facebook. Chị than thở: Kẻ lừa đảo hack (ăn cắp) tài khoản facebook của chị tôi ở nước ngoài rồi nhắn tin nhờ tôi chuyển tiền qua tài khoản. Chúng liên tục thúc giục đang cần gấp rồi hứa sẽ trả ngay hôm sau. Tưởng người quen có việc gấp nên tôi lập tức chuyển tiền mà không gọi điện xác minh. Tuy nhiên, khi bạn bè thông báo tài khoản chị tôi bị hack, lúc đó tôi mới biết mình bị lừa. Dù đã trình báo Công an quận Ngô Quyền nhưng tôi không biết có lấy lại được tiền không.
Cũng lợi dụng mạng xã hội để lừa đảo nhưng theo thủ đoạn tinh vi hơn. Các đối tượng lừa đảo là người nước ngoài sống ở Việt Nam sử dụng mạng xã hội để kết bạn với nạn nhân, rồi nhờ nhận hộ quà hoặc bưu kiện từ nước ngoài gửi về với giá trị lớn. Sau đó, có người tự xưng là hải quan liên lạc với nạn nhân, yêu cầu muốn nhận bưu kiện cần phải đóng một khoản tiền phí lưu giữ. Vì số tiền phải đóng ít hơn nhiều so với giá trị quà tặng hay bưu kiện nên nhiều nạn nhân cả tin chuyển tiền cho kẻ lừa đảo. Anh Đặng L.V. ở đường Dân Lập, phường Dư Hàng Kênh (quận Lê Chân) cũng bị lừa theo cách trên nhưng vì cảnh giác, nên anh V. lập tức ngừng liên lạc và trình báo cơ quan chức năng.
Song, không phải ai cũng may mắn như anh Đặng L.V., chị Nguyễn Thị H. ở xã An Lư (huyện Thủy Nguyên) bị các đối tượng lừa đảo, chiếm đoạt hơn 30 triệu đồng bằng cách nhờ nhận tiền hộ để ủng hộ từ thiện. Thông qua số điện thoại đầu số nước ngoài, chúng gửi chị đường link giả mạo trang web ngân hàng, hướng dẫn chị nhập thông tin tài khoản cá nhân. Sau đó, chúng dụ dỗ chị H. cung cấp mã OTP. Sau khi hoàn thành thao tác trên, toàn bộ tiền trong tài khoản ngân hàng của chị lập tức “bốc hơi”.
Các đối tượng còn sử dụng số điện thoại bàn giả làm nhân viên bưu điện, thông báo tới nạn nhân có bưu kiện, nhưng quá hạn nên yêu cầu nạn nhân cung cấp số chứng minh nhân dân, ngày sinh, địa chỉ cư trú để xác minh thông tin và nói rằng bưu kiện được gửi từ tòa án do liên quan đến việc lừa đảo, rửa tiền... Sau đó, một người tự xưng là điều tra viên liên lạc qua điện thoại hăm dọa nạn nhân, yêu cầu chuyển tiền vào tài khoản của cơ quan điều tra để tránh bị truy tố. Ngoài ra, còn nhiều chiêu thức lừa đảo khác như: gửi đường link giả trúng thưởng, ứng dụng game, trắc nghiệm… Khi nạn nhân nhấn vào đường link hay cài đặt ứng dụng, lập tức toàn bộ thông tin cá nhân bị lộ và gửi đến đối tượng lừa đảo.
Nâng cao cảnh giác
Theo luật sư Trần Mỹ Long, Văn phòng luật sư Sao Biển (Đoàn Luật sư thành phố): Hành vi lừa đảo, chiếm đoạt tài sản có thể bị phạt đến 7 năm tù. Lợi dụng sự cả tin của người dân, chúng dễ dàng lừa đảo, chiếm đoạt tài sản thông qua tài khoản mạng xã hội ảo, đầu số điện thoại nước ngoài, ăn cắp hoặc mua lại tài khoản ngân hàng nhận tiền từ người không quen biết. Do đó, người dân cần nâng cao cảnh giác, tự bảo vệ bản thân trước những thủ đoạn lừa đảo bằng “bẫy” công nghệ cao như: thường xuyên thay đổi mật khẩu hoặc tăng tính năng bảo mật quyền riêng tư trên tài khoản mạng xã hội; không chia sẻ quá nhiều thông tin cá nhân và số tài khoản ngân hàng trên mạng xã hội; nếu cần có tài khoản ngân hàng công khai để giao dịch mua bán trên không gian mạng thì tiền trong số tài khoản công khai cần giữ ở mức thấp nhất để tránh bị kẻ gian chiếm đoạt...
Để hạn chế tối đa các rủi ro thất thoát tài sản, Giám đốc Ngân hàng TMCP Sài Gòn chi nhánh Hải Phòng Nguyễn Văn Toản cho biết, ngân hàng thường xuyên khuyến cáo khách hàng tuyệt đối không cung cấp cho bất kỳ ai thông tin như: tài khoản đăng nhập, mật khẩu, mã xác thực OTP ngay cả khi nhận được yêu cầu từ nhân viên ngân hàng. Khách hàng không thực hiện giao dịch theo yêu cầu của bất kỳ ai khi nhận được cuộc điện thoại, tin nhắn có nội dung lạ, liên quan đến giao dịch ngân hàng như: nạp thẻ, rút tiền, chuyển tiền qua ngân hàng, truy cập vào link lạ… Ngoài ra, không truy cập hoặc nhập thông tin tên truy cập, mật khẩu đăng nhập Internet Banking/Mobile Banking, mã xác thực OTP, số tài khoản… cá nhân vào trang web hay liên kết với trang web của ngân hàng hoặc ứng dụng trên điện thoại; không cài đặt các ứng dụng chưa được xác thực trên kho ứng dụng, đặc biệt theo yêu cầu của đối tượng lạ; không cho mượn hoặc cho thuê thông tin cá nhân để mở thẻ, tài khoản ngân hàng...
Đại diện Công an quận Lê Chân cho biết, việc điều tra, xác minh hành vi lừa đảo công nghệ cao gặp rất nhiều khó khăn. Vì thế, người dân cần tỉnh táo, nâng cao cảnh giác và thực hiện một số biện pháp sau: tuyệt đối bảo mật thông tin cá nhân; cắt đứt hoặc ngừng liên lạc với đối tượng lừa đảo; kịp thời trình báo đến cơ quan Công an hoặc chính quyền địa phương khi nghi ngờ có dấu hiệu lừa đảo; thường xuyên cập nhật tin tức báo chí để nhận biết các thủ đoạn lừa đảo mới…
Bài và ảnh: Nguyên NguyênĐiều 174 Bộ luật Hình sự năm 2017 quy định: Người nào bằng thủ đoạn gian dối chiếm đoạt tài sản của người khác trị giá từ 2 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng, bị phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm. Nếu chiếm đoạt từ 50 triệu đồng đến dưới 200 triệu đồng, bị phạt tù từ 2 đến 7 năm.
