Chị Nông Thị Thêu bên cánh đồng măng tây ở xã Trấn Dương, huyện Vĩnh Bảo.

Vì muốn tìm hiểu về cây măng tây mà tôi quen Nông Thị Thêu, một phụ nữ dân tộc Tày. Thêu sinh ở thị trấn Phố Ràng, huyện Việt Yên, thành phố Lào Cai. Thuở Thêu còn nhỏ, thị trấn cô ở nghèo lắm. Vì cuộc sống mưu sinh, năm 2016, Thêu rời quê nhà về Hà Nội thuê nhà, nhận giải quyết đầu ra sản phẩm cho một số cơ sở trồng măng tây ở Lào Cai, Tuyên Quang, Vĩnh Phúc chở về chợ đầu mối. Đây là những ngày tháng giúp chị học hỏi về cây măng tây. Năm 2018, khi đủ tự tin, Thêu về làng La Xuyên, huyện Ý Yên, Nam Định thuê đất, thuê người để trồng măng tây. Nhưng chị thất bại ngay từ những bước đi đầu. Làng La Xuyên có nghề mộc và nghề đúc đồng nổi tiếng, đồng ruộng bị bỏ hoang lâu năm, hệ thống kênh mương bị nhiễm độc từ chất thải của làng nghề nên gặp nhiều khó khăn tốn kém trong việc cải tạo thành trang trại trồng măng. Không bỏ cuộc, Thêu lại sang Thái Bình tiếp tục kế hoạch của mình, nhưng vẫn không thành. Cuối năm 2016, Thêu chọn cánh đồng thôn Dương Tiền, xã Trấn Dương (huyện Vĩnh Bảo) để đầu tư. Chị thuê 5 ha đất ruộng của hơn 20 hộ dân với giá 700.000 đồng/sào/năm. Cánh đồng này sát với sông Vĩnh Lợi, thuận tiện cho việc tưới tiêu. Chị đầu tư hệ thống bơm và tưới bằng đường ống hiện đại, tốn ít công lao động.
Một ngày thời tiết đẹp, tôi cùng Nông Thị Thêu và mấy người bạn đi từ Hà Nội xuống Hải Phòng thăm trang trại măng tây. Đến nơi, đứng ngắm cánh đồng măng tây xanh mướt tôi cảm thấy tâm hồn mình thư thái. Tiếp xúc với giám đốc kỹ thuật Chu Văn Hưng, giám đốc hợp tác xã Trấn Dương Vũ Duy Tích, tôi mới biết, để trồng được những cây măng tây ngon, nhiều dinh dưỡng không hề nhàn hạ. Quan trọng nhất khi trồng măng tây là ba khâu: cải tạo đất - làm đất, nước tưới và phân bón. Nông Thị Thêu chủ trương xây dựng một trang trại măng tây sạch nên hạn chế bón phân vô cơ. Chị chủ yếu sử dụng phân bón hữu cơ. Ngoài phân chuồng, phân vi sinh, địa bàn này có một thứ phân cao cấp, có trong thiên nhiên phù hợp cho cây măng tây tạo giá trị dinh dưỡng cao, đó là nước ngâm cá. Đó cũng là một trong những yếu tố quan trọng giúp chị Thêu và đồng nghiệp quyết định chọn cánh đồng Trấn Dương để đầu tư. Trong những sông ngòi, kênh mương, đầm bãi của Trấn Dương, nguồn cá tôm tự nhiên còn nhiều. Khi măng tây được tưới bằng nước cá sẽ lớn nhanh, thân mập mạp, nhiều dinh dưỡng, vị đậm đà. Bây giờ thì Nông Thị Thêu thuê một căn nhà ở số 6 Phan Đình Phùng, Hà Nội để làm nơi giao dịch bán hàng măng tây. Giá bán sỉ là 90.000 đến 100.000 đồng/kg. Còn giá ship đến tận nhà người mua thì cao hơn. Chất lượng chinh phục được nhiều khách hàng khó tính. Nhiều người mừng cho người phụ nữ Tày đảm đang, dám nghĩ, dám làm. Và mừng vì chị tìm được đúng vùng đất phù hợp để đầu tư cấy trồng măng tây hiệu quả ở xã Trấn Dương, Vĩnh Bảo.
Nông Thị Thêu về thuê đất Trấn Dương từ cuối năm 2018. Suốt 4 tháng triển khai hoàn chỉnh hệ thống thủy lợi, cải tạo đất và nhiều khâu khác nữa, tháng 3-2019 bắt đầu xuống giống. Đến tháng 11-2019, cánh đồng cho thu hoạch những mầm măng đầu tiên. Sản phẩm được cung cấp tới thị trường Hà Nội, Hải Phòng và các vùng lân cận.
Lê Hoài Nam