Cháy rừng và đất than bùn tại Indonesia năm 2026 có thể gây thiệt hại hơn 30 tỷ USD, kéo theo khủng hoảng kinh tế và y tế.

Mùa cháy rừng năm 2026 tại Indonesia đang diễn biến đặc biệt nghiêm trọng, không chỉ tàn phá hàng triệu ha rừng và đất đai mà còn đe dọa sức khỏe người dân, làm gián đoạn hoạt động sản xuất và gây tổn thất kinh tế khổng lồ.
Theo nghiên cứu mới của Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế và luật pháp (CELIOS), có trụ sở tại Jakarta, tổng thiệt hại kinh tế do cháy rừng và đất than bùn tại Indonesia trong năm nay có thể vượt 30 tỷ USD.
Cụ thể, thiệt hại đối với tài sản vật chất và tổn thất do hoạt động kinh tế bị gián đoạn ước tính khoảng 340.000 tỷ rupiah (18,6 tỷ USD), tương đương 2,69% Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của quốc gia Đông Nam Á này.
Đáng chú ý, chi phí y tế liên quan đến các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính do khói cháy rừng gây ra có thể lên tới 225.000 tỷ rupiah (12,3 tỷ USD). Những tác động sức khỏe này được ghi nhận tại các khu vực chịu ảnh hưởng trên các đảo Borneo, Sumatra và Papua.
Ông Nailul Huda, Giám đốc CELIOS, đồng tác giả nghiên cứu, cho biết người dân còn phải đối mặt với nhiều tổn thất kinh tế khác, bao gồm cả những thiệt hại trực tiếp và gián tiếp.
Quy mô tàn phá của mùa cháy năm nay được thể hiện qua số liệu từ hệ thống giám sát mất rừng Nusantara Atlas. Theo đó, tính từ đầu năm 2026 đến nay, các vụ cháy đã thiêu rụi khoảng 2,88 triệu ha rừng và đất đai, tương đương diện tích gấp 18 lần thủ đô London của Anh.
Indonesia vốn thường xuyên đối mặt với cháy rừng trong mùa khô. Tuy nhiên, mức độ nghiêm trọng của các đám cháy trong năm 2026 đang đặt ra những thách thức đặc biệt lớn đối với quốc gia này.
Các nhà nghiên cứu cho rằng sự kết hợp của nhiều yếu tố đã khiến mùa cháy năm nay trở nên khốc liệt hơn. Trong đó, hiện tượng El Nino mạnh, biến đổi khí hậu, tình trạng mất rừng và việc tháo cạn nước tại các vùng đất than bùn để phục vụ khai khoáng, phát triển đồn điền được xem là những nguyên nhân đáng chú ý.
Không chỉ gây tổn thất về tài nguyên và môi trường, các đám cháy còn tạo ra khủng hoảng sức khỏe cộng đồng. Khói mù độc hại đã ảnh hưởng đến hàng trăm nghìn người tại Indonesia, chủ yếu gây ra các vấn đề liên quan đến đường hô hấp.
Đáng lo ngại, ô nhiễm khói không dừng lại trong phạm vi Indonesia mà còn lan sang các quốc gia láng giềng, trong đó có Malaysia và Singapore.
Những số liệu từ CELIOS cho thấy hậu quả của cháy rừng không chỉ nằm ở diện tích rừng bị mất hay những thiệt hại trước mắt đối với hệ sinh thái.
Việc gián đoạn sản xuất, tổn thất tài sản, chi phí điều trị bệnh và những ảnh hưởng kéo dài đến sức khỏe cộng đồng đang tạo ra gánh nặng lớn đối với nền kinh tế Indonesia.
Đặc biệt, tình trạng khói mù xuyên biên giới cho thấy cháy rừng và cháy đất than bùn không còn là vấn đề môi trường riêng của một quốc gia, mà có thể trở thành thách thức chung đối với sức khỏe cộng đồng và an ninh môi trường khu vực Đông Nam Á.
QUANG HUY (tổng hợp)