Chờ “cú hích” để phát triển

Leo núi mạo hiểm là sản phẩm du lịch thu hút sự quan tâm của đông đảo du khách nước ngoài. Ảnh: Lê Xuân.

- Hải Phòng là thành phố ven biển hội tụ đủ núi, rừng, biển. Đây là những điều kiện thích hợp với việc phát triển loại hình du lịch mạo hiểm. Đặc biệt, tại Hải Phòng có Khu dự trữ sinh quyển thế giới Cát Bà. Nơi đây không chỉ có biển mà còn có núi non, hang động, rừng ngập mặn, bãi triều, rừng mưa nhiệt đới, ao hồ trên núi đá vôi, các rạn san hô rộng lớn. Hệ sinh thái đặc biệt của Cát Bà có hơn 3800 loài thực vật, động vật trên cạn và dưới biển. Trong đó, có đến gần 2300 loài động vật và hơn 1500 loài thực vật. Chính vì vậy, nơi đây hội tụ đủ các điều kiện để tổ chức các loại hình du lịch mạo hiểm như thám hiểm núi rừng, hang động; leo núi, vách đá; lặn biển, ca nô kéo dù bay, đi xe đạp, mô tô trên địa hình núi. Không chỉ Cát Bà, với đặc thù sở hữu nhiều núi đá vôi, các địa phương khác như Thủy Nguyên, An Lão cũng thích hợp với các loại hình du lịch mạo hiểm. Nhiều đoàn các công ty du lịch mạo hiểm từng về huyện An Lão để khảo sát, phát triển bộ môn leo núi. Du lịch mạo hiểm tại Hải Phòng có tiềm năng và du khách cũng có nhu cầu sử dụng sản phẩm này. Ngành du lịch Hải Phòng có những kế hoạch, định hướng để phát triển du lịch mạo hiểm, khai thác tốt tiềm năng, lợi thế về địa hình của thành phố. Tuy nhiên, ở thời điểm này, chúng tôi chưa khuyến khích các doanh nghiệp, công ty đầu tư về du lịch mạo hiểm tại Hải Phòng.

- Là sản phẩm du lịch đem tới giá trị cao, vì saodu lịch mạo hiểm tại Hải Phòng chưa phát triển?

- Luật Du lịch chưa có quy định, khái niệm về du lịch mạo hiểm. Ðể tạo hành lang pháp lý cho việc quản lý, tổ chức tốt hơn loại hình du lịch mạo hiểm, năm 2017, Chính phủ ban hành Nghị định số 168/2017/NÐ-CP (Nghị định 168) quy định chi tiết một số điều của Luật Du lịch năm 2017, có hiệu lực từ ngày 1-1-2018. Nghị định 168 quy định những “biện pháp bảo đảm an toàn cho khách du lịch đối với những sản phẩm du lịch có nguy cơ ảnh hưởng đến tính mạng, sức khỏe của khách du lịch”. Quy định là vậy, nhưng do chưa có tiêu chuẩn cụ thể với từng loại du lịch mạo hiểm, nên gây khó khăn cho cơ quan quản lý, áp dụng chưa thống nhất. Đây là loại hình du lịch có tính rủi ro cao, tuy nhiên, hiện nay chưa có quy định nào về trách nhiệm của tình huống xảy ra rủi ro cho du khách hay quy định phải kiểm tra sức khỏe du khách trước khi sử dụng dịch vụ. Dịch vụ bảo hiểm cho loại hình này chưa hoàn thiện, chưa có quy định mức bảo hiểm cụ thể cho những người tham gia du lịch mạo hiểm. Đó là lý do vì sao cần phải xây dựng Bộ tiêu chuẩn quốc gia về Du lịch mạo hiểm nhằm nâng cao hệ số an toàn, hỗ trợ các tổ chức và cá nhân tuân thủ các yêu cầu pháp lý khi thực hiện hoạt động du lịch mạo hiểm. Bộ tiêu chuẩn về du lịch mạo hiểm sẽ hỗ trợ cho các tổ chức và cá nhân trong việc đáp ứng các yêu cầu pháp lý và an toàn của những người tham gia khi thực hiện hoạt động du lịch mạo hiểm. Dự thảo Bộ tiêu chuẩn quốc gia về du lịch mạo hiểm đã được tổ chức áp dụng thử vào năm 2018, tuy nhiên cho đến thời điểm hiện tại vẫn chưa ban hành chính thức.

- Vậy, trong thời điểm này, ngành du lịch thànhphố có những giải pháp gì để quản lý các sảnphẩm du lịch mạo hiểm?

- Thời điểm hiện tại, căn cứ Nghị định 168, Sở Du lịch thành phố tích cực phối hợp với huyện Cát Hải, Sở Văn hóa và Thể thao thành phố thường xuyên thanh tra, kiểm tra tổ chức quản lý, đôn đốc, hướng dẫn các doanh nghiệp, công ty có sản phẩm du lịch mạo hiểm về thủ tục, quy định về biện pháp bảo đảm an toàn như phải có các cảnh báo, chỉ dẫn về điều kiện khí hậu, thời tiết, sức khỏe và các yếu tố liên quan khi cung cấp các sản phẩm du lịch mạo hiểm. Bênh cạnh đó, có phương án cứu hộ, cứu nạn, bố trí lực lượng cứu hộ khách du lịch và can thiệp, xử lý, ứng cứu kịp thời các sự cố, tai nạn, rủi ro xảy ra. Đồng thời, duy trì, bảo đảm thông tin liên lạc với khách du lịch trong suốt thời gian cung cấp sản phẩm, bố trí, sử dụng huấn luyện viên, kỹ thuật viên, hướng dẫn viên có chuyên môn phù hợp… Chúng tôi cũng yêu cầu các tổ chức, cá nhân kinh doanh sản phẩm du lịch có nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe của khách du lịch cung cấp các văn bản, giấy tờ liên quan đến thiết bị phục vụ khách du lịch, có giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh hoạt động thể thao do cơ quan có thẩm quyền cấp. Sở sẽ tổ chức kiểm tra và công bố trên Cổng thông tin điện tử danh mục các tổ chức, cá nhân đáp ứng đầy đủ các biện pháp an toàn theo quy định nhằm giúp du khách có sự lựa chọn an toàn nếu muốn sử dụng dịch vụ du lịch mạo hiểm. Các trường hợp tổ chức, cá nhân chưa đáp ứng các biện pháp bảo đảm an toàn, Sở Du lịch đình chỉ kinh doanh đến khi đáp ứng các quy định đã nêu.

Theo đó, bên cạnh việc gọi tên những sản phẩm du lịch có tính chất mạo hiểm, Nghị định số 168 đưa ra những biện pháp nhằm bảo đảm an toàn như: có cảnh báo, chỉ dẫn, phương án cứu hộ, cứu nạn, bảo đảm huấn luyện viên, hướng dẫn viên có chuyên môn, hướng dẫn và giám sát sử dụng trang thiết bị… Nghị định quy định rõ trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia quản lý, tổ chức loại hình du lịch mạo hiểm. Cụ thể là với các tổ chức, cá nhân trực tiếp kinh doanh các sản phẩm du lịch, các sở quản lý nhà nước chuyên ngành, các tổ chức, cá nhân quản lý khu du lịch, điểm du lịch có kinh doanh loại hình du lịch mạo hiểm và cả các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ lữ hành.