Lá khát núp bóng chè khô
![]() |
| Gần 3 tấn lá khát bị cơ quan chức năng thu giữ tại khu vực Cảng Hải Phòng. |
Ngày 21-3, các cơ quan chức năng Hải quan Hải Phòng phát hiện, thu giữ gần 3 tấn lá khát tại Cảng Hải Phòng. Đây là tiền chất ma túy mới xuất hiện tại Việt Nam. Loại ma túy này gây ảo giác gấp nhiều lần ma túy “đá”, thậm chí dẫn đến liệt não và tử vong. Qua điều tra, cơ quan chức năng xác định đây là hàng tạm nhập tái xuất. Theo ông Nguyễn Sỹ Tráng, Phó cục trưởng Cục Hải quan Hải Phòng, trên vận đơn lô hàng chứa lá khát thể hiện hàng gửi đi từ quốc gia châu Phi. Tên hàng được ghi chung chung là “The vert” - loại cây bụi. Đơn vị nhận hàng là doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực tạm nhập tái xuất của Việt Nam. Sau khi vào cảng Hải Phòng sẽ được trung chuyển qua nước thứ ba.
Điều đáng nói, đây không phải là lần đầu cơ quan chức năng phát hiện chất gây nghiện được chuyển về Việt Nam, sau đó tiếp tục vận chuyển sang nước thứ ba. Cũng trong ngày 21-3, Hải quan Hải Phòng phát hiện container chứa hơn 2 tấn lá Shisha - hay còn gọi là thuốc lào Ả-rập. Trước đó Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy-Bộ Công an và Cục Hải quan Hà Nội phối hợp triệt phá thành công vụ vận chuyển 2,5 tấn lá khát. Còn tại sân bay Quốc tế Tân Sơn Nhất, thành phố Hồ Chí Minh, lực lượng chức năng cũng triệt phá, bắt giữ 5 vụ vận chuyển loại ma túy lá “khát”, thu giữ tổng cộng hơn 1,2 tấn cũng với thủ đoạn chuyển phát nhanh từ các quốc gia khác. Điểm đến cuối cùng của các lô hàng chứa "chất cấm" này chủ yếu là Mỹ.
Theo nhận định của cơ quan chức năng, nguyên nhân khiến gia tăng số vụ vận chuyển chất cấm qua các cảng biển, cảng hàng không quốc tế ở Việt Nam là do các đường dây mua bán ma túy lợi sự thông thoáng trong chính sách xuất, nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam. Các đối tượng thường thuê những doanh nghiệp giao nhận có uy tín, kê khai hải quan hòng tránh sự giám sát của cơ quan chức năng. Hơn nữa, với nền nông nghiệp phát triển, hằng năm, nước ta xuất khẩu đi các nước trên thế giới số lượng lớn chè khô. Các đối tượng đóng bao tải lá khát, thuốc lào Ả-rập như chè khô của Việt Nam để che đậy khi sang nước thứ ba.
Tăng cường phối hợp đấu tranh
Cảng biển, cảng hàng không quốc tế là khu vực đặc thù, chỉ một số cơ quan chức năng nhất định được ra vào, làm nhiệm vụ như Hải quan, Bộ đội biên phòng. Thiếu tá Nguyễn Khắc Tuế, Đội trưởng đội tổng hợp, Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm ma túy phân tích, trong lĩnh vực này, Luật Thương mại được ưu tiên áp dụng trước làm cho việc kiểm tra, giám sát hoạt động vận chuyển các loại ma túy qua khu vực này của lực lượng công an gặp nhiều khó khăn hơn. Trong khi đó, năng lực giám sát chuyên ngành đối với loại chất cấm này của lực lượng Hải quan còn hạn chế. Để kịp thời phát hiện, đấu tranh ngăn chặn những đường dây vận chuyển các chất gây nghiện qua cảng quốc tế của thành phố, Công an thành phố và Cục Hải quan Hải Phòng chủ động xây dựng kế hoạch phối hợp. Trong đó, tập trung hỗ trợ chuyên môn trong xác định, giám định, hướng dẫn quy trình xử lý khi phát hiện các chất dạng ma túy.
Thực tế đây chỉ là phần ngọn bởi việc tiếp cận những thông tin nghi ngờ đầu tiên không phải là các lực lượng chức năng mà chính là các đơn vị làm dịch vụ giao nhận, kê khai hải quan. Những đơn vị này hầu như không được trang bị kiến thức về những loại chất gây nghiện, không được phép can thiệp, kiểm tra hàng hóa trong container. Việc thực hiện kê khai chủ yếu dựa hoàn toàn theo chứng từ phía đơn vị thuê cung cấp. Giám đốc kinh doanh Công ty xuất nhập khẩu Quảng Bình Nguyễn Mạnh Tuấn cho rằng, các cơ quan chức năng nên thường xuyên cung cấp, phổ biến thông tin về thực trạng hoạt động của tội phạm ma túy qua cảng biển, cảng hàng không, qua đó nâng cao ý thức phòng ngừa của các đơn vị cung cấp dịch vụ giao nhận, kê khai hải quan, nhất là đơn vị chuyên làm hàng nông sản. Đồng thời, hướng dẫn kỹ năng xác định một số dấu hiệu khả nghi về thông tin khách hàng, địa bàn hoạt động, mặt hàng trực tiếp sản xuất phân phối. Qua đó, kịp thời từ chối vận chuyển đơn hàng hoặc thông tin tới cơ quan chức năng có phương án xử lý.
Minh An