Chuyển đổi số tại Hải Phòng: Quyết tâm cao, hành động nhanh để vượt lên phía trước (kỳ 1)

Công nhân Nhà máy sản xuất ô tô VinFast trong dây chuyền lắp ráp, hoàn thiện.

Kỳ 1:

Những kết quả bước đầu

Công cuộc chuyển đổi số của Hải Phòng thực ra được tiến hành từ rất lâu và theo đúng các giai đoạn. Vị thế của một thành phố “cửa biển”, luôn được tiếp cận những cái mới từ bên ngoài đã tác động đáng kể tới tư duy, nhận thức của các cấp ủy Đảng, chính quyền, doanh nghiệp, người dân. Từ đó tạo ra một số bước “nhảy vọt” với những kết quả, thành tựu đáng kể.

Những nền tảng cơ bản

Ngay từ năm 2013, Ban Thường vụ Thành ủy Hải Phòng đã ban hành Nghị quyết số 10  ngày 27-12- 2013 về phát triển viễn thông, công nghệ thông tin thành phố Hải Phòng đến năm 2020. UBND thành phố xây dựng và ban hành Quyết định số 2522 ngày 4-11-2015 về việc phê duyệt Quy hoạch hạ tầng viễn thông thụ động thành phố Hải Phòng đến năm 2020, định hướng đến năm 2025; Quyết định số 1063 ngày 21-5- 2015 về ban hành Quy định quản lý và phát triển cơ sở hạ tầng viễn thông trên địa bàn thành phố Hải Phòng.Ngày 17-10-2016, UBND thành phố ban hành Quyết định số 2348 phê duyệt Đề án chính quyền điện tử thành phố Hải Phòng. Thực hiện Nghị quyết số 17 ngày 7-3-2019 của Chính phủ về một số nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm phát triển Chính phủ điện tử giai đoạn 2019-2020, định hướng đến năm 2025, ngày 29-3-2019, UBND thành phố ban hành Kế hoạch số 103 để thực hiện với các mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp cụ thể. Có thể nói, đây chính là những nền tảng cơ bản, là cơ sở để Hải Phòng triển khai các bước đi của công cuộc chuyển đổi số.

Với quan điểm và các biện pháp, cách làm đó, Hải Phòng đạt được nhiều kết quả đáng ghi nhận. Nổi bật là hạ tầng công nghệ thông tin của thành phố và các cơ quan, đơn vị được đầu tư, liên tục nâng cấp, hoàn thiện; được kết nối liên thông dọc, ngang; máy tính được phổ cập… Hệ thống hạ tầng viễn thông của thành phố với sự tham gia  tích cực của các doanh nghiệp viễn thông ngày càng hiện đại, dịch vụ tiện ích, thuận lợi; đường truyền internet tốc độ cao và mạng wifi nằm trong nhóm tốt nhất của cả nước. Quan trọng hơn cả là mô hình chính quyền điện tử đã được hình thành.

Cụ thể, nền tảng tích hợp, chia sẻ dữ liệu thành phố (LGSP) đã được triển khai và đưa vào vận hành từ năm 2019, kết nối, chia sẻ với Nền tảng tích hợp, chia sẻ dữ liệu quốc gia (NGSP), góp phần chia sẻ, khai thác hiệu quả các cơ sở dữ liệu, phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành trong cơ quan Nhà nước, phục vụ đắc lực người dân, doanh nghiệp. Thông qua LGSP, thành phố hoàn thành việc kết nối Hệ thống Một cửa điện tử và dịch vụ công trực tuyến của thành phố với Cổng dịch vụ công quốc gia. Từ đó có thể cung cấp 433 dịch vụ công trực tuyến mức độ 3,4 lên Cổng dịch vụ công quốc gia; kết nối nền tảng thanh toán trực tuyến trên Cổng dịch vụ công quốc gia để sẵn sàng thanh toán phí, lệ phí trực tuyến đối với các dịch vụ công trực tuyến mức độ 4; ứng dụng zalo phục vụ nộp hồ sơ và theo dõi tình trạng giải quyết thủ tục hành chính công. Theo Sở Thông tin và Truyền thông, đến hết năm 2020, đã cấp 889 chứng thư số chuyên dùng Chính phủ cho tổ chức; 2045 chứng thư số chuyên dùng Chính phủ cho cá nhân; 40 chứng thư số tích hợp trên SIM PKI phục vụ thực hiện các giao dịch điện tử trong các cơ quan Nhà nước trên địa bàn thành phố. Đồng thời, tích hợp chữ ký số trên Hệ thống phần mềm quản lý văn bản và điều hành của thành phố, phục vụ gửi, nhận văn bản điện tử…

Nói một cách dễ hiểu hơn thì đến nay, hầu hết các công việc của các cơ quan Nhà nước cũng như của cá nhân được thực hiện trên môi trường mạng. Nổi bật nhất là hệ thống hội nghị truyền hình. Chưa bao giờ, nhất là trong 2 năm dịch bệnh COVID-19 hoành hành, các hội nghị trực tuyến từ Trung ương tới địa phương, nối xuống tận các xã, phường, doanh nghiệp được tổ chức nhiều đến thế, lên tới hàng nghìn cuộc và  hầu hết đều suôn sẻ, thuận tiện, đáp ứng được các yêu cầu đề ra. Hội nghị trực tuyến đã trở nên phổ biến và được đánh giá là xu thế tất yếu, các quận, huyện đều thực hiện được. Đáng chú ý, đến nay, 100% các sở, ban, ngành, UBND các quận, huyện đã kết nối, liên thông và thực hiện gửi, nhận văn bản điện tử có chữ ký số trên hệ thống trục liên thông văn bản quốc gia. Số lượng văn bản điện tử, gửi, nhận đạt gần 100% tổng số văn bản phát hành của các cơ quan, trừ văn bản, tài liệu mật. Công tác chỉ đạo, điều hành công việc qua hộp thư điện tử, hộp thư công vụ, qua zalo, viber… trở nên phổ biến. Ngoài ra, thành phố cũng rất tích cực, chủ động làm tốt công tác tuyên truyền để người dân, doanh nghiệp, các cơ quan hành chính hiểu rõ hơn về chính quyền điện tử, cùng chung tay thực hiện.

Sự chuyển động trong từng lĩnh vực, từng ngành

Những nền tảng cho công cuộc chuyển đổi số của Hải Phòng còn được cộng hưởng bởi sự tích cực tham gia của các ngành, các lĩnh vực. Nổi bật nhất là triển khai cập nhật cơ sở dữ liệu dân cư, cơ sở dữ liệu căn cước công dân theo Đề án của Bộ Công an; phần mềm quản lý hồ sơ cán bộ công chức, viên chức của Sở Nội vụ; đề án Y tế điện tử giai đoạn 2016 – 2020 của Sở Y tế; từng bước hình thành các Bệnh viện điện tử; các hệ thống ứng dụng; quản lý cơ sở dữ liệu, kết nối liên thông với các cơ sở khám chữa bệnh của Bảo hiểm xã hội;  cơ sở dữ liệu học sinh và giáo viên của ngành Giáo dục và Đào tạo; phần mềm hệ thống thông tin tích hợp về đất đai và tài nguyên môi trường – ELIS; phần mềm tích hợp đo vẽ và lập bản đồ địa chính của Sở Tài nguyên và Môi trường; các phần mềm chuyên ngành cấp đổi giấy phép lái xe; cấp đổi phù hiệu phương tiện vận tải của Sở Giao thông - Vận tải…

Ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin, từng bước thực hiện chuyển đổi số được thực hiện mạnh mẽ và quyết liệt trong các ngành kinh tế. Ngành Hải quan đi đầu trong thực hiện thủ tục hải quan hoàn toàn bằng phương thức điện tử. Nổi bật là Hệ thống Quản lý hải quan tự động (VASSCM); hệ thống thu phí hạ tầng cảng biển tự động… Hiện Cục Hải quan Hải Phòng tiếp tục là đơn vị đi đầu trong triển khai Hải quan số.

Ngày 21-11, cùng với 6 tỉnh, thành phố khác trên cả nước, Hải Phòng chính thức kích hoạt hệ thống hóa đơn điện tử. Đây được coi là kết quả của cả một quá trình thực hiện hiện đại hóa ngành Thuế, bắt đầu bằng các công việc như khai thuế, nộp thuế, hoàn thuế điện tử và hệ thống hóa đơn điện tử là sự đóng góp quan trọng của ngành Thuế vào công cuộc chuyển đổi số.

Ứng dụng công nghệ thông tin (CNTT), chuyển đối số trong ngành Ngân hàng được coi là sớm nhất với rất nhiều nền tảng, dịch vụ tiện ích. Từ chỗ thẻ ATM, tài khoản ngân hàng còn xa lạ với người dân thì bây giờ đã trở nên quen thuộc. Các giao dịch gửi, rút tiền tự động, thanh toán điện tử trở nên bình thường trong xã hội. Kho bạc Nhà nước Hải Phòng cũng đang tiến bước mạnh mẽ tới mô hình Kho bạc điện tử. Hiện các đơn vị sử dụng ngân sách tham gia dịch vụ công trực tuyến tại Kho bạc Nhà nước Hải Phòng đạt tỷ lệ 100%.

Các ngành điện, nước, viễn thông cũng có bước tiến vượt bậc trong thanh toán điện tử, kết nối trực tiếp với các ngân hàng và nhiều tổ chức khác, mang lại rất nhiều sự thuận tiện vơiới người dùng.

Đối với doanh nghiệp, ứng dụng CNTT, từng bước thực hiện chuyển đổi số trở thành yêu cầu “sống còn”, nhất là đối với các doanh nghiệp cảng biển, logistics; vận tải hàng hóa; vận tải hành khách; doanh nghiệp công nghiệp; thương mại, du lịch, dịch vụ… Thương mại điện tử trở nên rất sôi động, phổ biến, được các doanh nghiệp và người dân áp dụng, thực hiện rộng rãi…

Như vậy, Hải Phòng đã bước đầu tạo dựng và xây dựng được những nền tảng cơ bản của chuyển đổi số. Các tổ chức, cá nhân từng bước làm quen và bắt đầu sử dụng thành thạo các ứng dụng, các công nghệ, các phần mềm quản lý để đáp ứng yêu cầu công việc và giao dịch cá nhân. Chỉ với chiếc máy tính hoặc chiếc điện thoại di động thông minh là có thể kết nối với muôn nơi…

(Còn tiếp)

(Kỳ 2: Nhìn lại để xốc tới)