Cơ hội khởi nghiệp từ Quỹ Đầu tư mạo hiểm thành phố Hải Phòng

Từ ươm mầm ý tưởng đến thực tiễn

Khởi nghiệp trong lĩnh vực công nghệ cao, xuất phát từ đồ án tốt nghiệp đại học, anh Vũ Thế Bang, 26 tuổi ở xã Vĩnh Am (Hải Phòng) theo đuổi ý tưởng chế tạo, sản xuất máy dán linh kiện điện tử SMD, thiết bị quan trọng trong ngành điện tử, giúp tự động hóa sản xuất, giảm chi phí nhân công và nâng cao độ chính xác.

Anh Bang cũng sản xuất các máy tự động hóa như máy CNC gia công kim loại, máy khắc laser CO2 theo yêu cầu khách hàng. Điểm khác biệt của sản phẩm là hướng tới các cơ sở sản xuất vừa và nhỏ, mới khởi nghiệp về IOT, từng bước thay thế thiết bị nhập khẩu có giá thành cao.

Tuy nhiên, khi ý tưởng bước ra khỏi giảng đường để trở thành một dự án khởi nghiệp thực thụ, khó khăn lớn nhất không chỉ nằm ở vốn, mà là khả năng tiếp cận các cơ chế hỗ trợ phù hợp cho dự án ở giai đoạn phát triển ý tưởng, thử nghiệm sản phẩm.

Theo anh Bang, phần lớn dự án khởi nghiệp của sinh viên, thanh niên còn thiếu mô hình kinh doanh hoàn chỉnh, không có tài sản bảo đảm, kinh nghiệm quản trị hạn chế. Vì vậy rất cần một cơ chế chấp nhận rủi ro cao hơn so với các tiêu chí đầu tư truyền thống. Anh Bang cho rằng việc thành phố thành lập Quỹ Đầu tư mạo hiểm là tín hiệu tích cực, song cần có hướng đi riêng cho các dự án non trẻ.

Trước khi Quỹ Đầu tư mạo hiểm thành phố ra đời, từ năm 2022 đến nay, phong trào “Tuổi trẻ sáng tạo” được các cấp bộ Đoàn trên địa bàn triển khai sâu rộng, hỗ trợ hàng nghìn đề tài nghiên cứu khoa học, mô hình học tập và ứng dụng thực tiễn. Riêng Thành đoàn Hải Phòng hỗ trợ gần 1.000 đề tài, xây dựng 15 mô hình tư vấn, hỗ trợ học tập và nghiên cứu, Tỉnh Đoàn Hải Dương hỗ trợ hơn 650 đề tài và 5 mô hình.

Nhiều sân chơi, hoạt động như Cuộc thi Tin học trẻ, sáng tạo thanh thiếu niên, bản đồ số thanh niên, Youth Hub – trung tâm kết nối số cho thanh niên trên nền tảng AI và dữ liệu mở… góp phần nâng cao năng lực số, hình thành nguồn nhân lực trẻ chất lượng cao.

Các đề án tín dụng ưu đãi hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp cũng được triển khai, với tổng nguồn vốn hàng chục tỷ đồng, tạo điều kiện cho nhiều dự án từng bước hoàn thiện, kết nối thị trường và phát triển bền vững.

Cần cơ chế linh hoạt

Theo Đề án được thông qua tại Kỳ họp thứ 30 HĐND thành phố Hải Phòng ngày 26/10, Quỹ Đầu tư mạo hiểm thành phố thí điểm hoạt động trong 5 năm. Phó giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Hải Phòng Vũ Đại Thắng cho biết Quỹ đầu tư mạo hiểm do UBND thành phố thành lập, hoạt động theo mô hình công ty cổ phần, tuân thủ Luật Doanh nghiệp.

Mục tiêu của quỹ là đầu tư vốn cho các dự án, doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp khoa học, công nghệ và khởi nghiệp sáng tạo.

Để tiếp cận nguồn vốn, dự án phải triển khai trên địa bàn thành phố và phù hợp với các lĩnh vực ưu tiên như công nghệ số, công nghệ thông tin, truyền thông, công nghệ sinh học, vật liệu mới, chế tạo, tự động hóa, robot, công nghệ môi trường, năng lượng sạch, khoa học công nghệ biển.

Quỹ hoạt động theo nguyên tắc thị trường, chấp nhận rủi ro, với mức đầu tư tối đa cho một dự án công nghệ cao không quá 30% tổng kinh phí và không quá 30 tỷ đồng; đối với doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, tỷ lệ góp vốn tối đa không quá 5% tổng nguồn vốn của quỹ và không quá 50 tỷ đồng, thời gian đầu tư tối đa 7 năm.

Bên cạnh vốn, quỹ còn hỗ trợ tư vấn chiến lược kinh doanh, quản trị, công nghệ và kết nối mạng lưới chuyên gia, nhà đầu tư.

Từ thực tiễn đồng hành với các startup, Phó chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Hải Phòng Nguyễn Khánh Linh cho rằng nhiều dự án khởi nghiệp của sinh viên, thanh niên hiện nay gặp khó trong việc tiếp cận các quỹ đầu tư. Việc thành lập Quỹ Đầu tư mạo hiểm thể hiện quyết tâm của Hải Phòng trong thúc đẩy đổi mới sáng tạo, song thành phố cần sớm thông tin rõ cơ chế, điều kiện, quy trình, đồng thời hỗ trợ tư vấn, kết nối để các dự án khả thi sớm đi vào thực tiễn, tránh tình trạng “quỹ lớn nhưng người trẻ khó với tới”.

Để người trẻ khởi nghiệp, sáng tạo thực sự tiếp cận được Quỹ Đầu tư mạo hiểm thành phố, cần coi đây là bước tiếp theo trong chuỗi hỗ trợ. Các phong trào sáng tạo, đề án tín dụng ưu đãi, cuộc thi khởi nghiệp, hoạt động tư vấn, đối thoại với thanh niên chính là giai đoạn sàng lọc, ươm tạo ban đầu, giúp dự án hoàn thiện trước khi tiếp cận nguồn vốn đầu tư mạo hiểm quy mô lớn.

Với nền tảng phong trào thanh niên sáng tạo được xây dựng và quyết tâm chính trị trong phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, Hải Phòng đang đứng trước cơ hội hình thành thế hệ doanh nghiệp công nghệ do người trẻ làm chủ.

Vấn đề còn lại là mở cánh cửa đủ rộng và linh hoạt để những ý tưởng giàu tiềm năng có thể bước vào Quỹ Đầu tư mạo hiểm, đóng góp thiết thực cho sự phát triển bền vững của thành phố.