Tăng nguy cơ vì chưa thực hiện đúng các quy định
Từ thực tế các vụ TNLĐ xảy ra cho thấy, nguy cơ xảy ra TNLĐ vẫn tập trung vào lĩnh vực xây dựng, vận tải, sản xuất cơ khí, luyện thép… Trong đó, hơn một nửa số vụ TNLĐ xảy ra thời gian qua ở lĩnh vực xây dựng. Đơn cử như vụ TNLĐ xảy ra tại tòa nhà SHP Plaza đang thi công tại số 12 đường Lạch Tray (quận Ngô Quyền) ngày 26-2-2017 khiến 1 thợ xây thiệt mạng. Nguyên nhân xác định là do nạn nhân vi phạm quy định sử dụng phương tiện bảo vệ cá nhân khi làm việc trên cao (không đeo dây an toàn) rơi từ tầng 18 xuống tầng 8. Cũng tại công trường này đầu tháng 7-2017, tiếp tục xảy ra TNLĐ khiến một phụ nữ tử vong. Vụ TNLĐ xảy ra tại Công ty cổ phần luyện thép cao cấp Việt Nhật, trụ sở tại Lô CN3, Khu Công nghiệp Nam cầu Kiền khiến 1 công nhân tử vong, 3 công nhân bị thương. Nguyên nhân là do một phần phế liệu trước khi đưa vào lò nấu luyện không bảo đảm yêu cầu, có dạng hộp kín chưa được xử lý, khi gặp nhiệt độ cao trong lò gây nổ, hơi nóng trong lò phát ra ngoài trùm lên 4 công nhân đang làm việc tại khu vực dẫn đến tai nạn.
Các vụ TNLĐ có cả lỗi chủ quan và khách quan. Song hầu hết đều có nguyên nhân từ công tác bảo đảm an toàn trong quá trình làm việc chưa đúng, quy trình làm việc an toàn chưa được doanh nghiệp, người lao động thực sự chú ý. Vụ người lao động rơi từ tầng 18 tòa nhà SHP, bản thân người lao động làm việc ở khu vực nguy hiểm không được trang bị đầy đủ phương tiện bảo vệ cá nhân, không đeo dây an toàn nên khi bị trượt chân không có dây bảo hiểm kéo đỡ, nạn nhân cũng chưa được huấn luyện về an toàn vệ sinh lao động (ATVSLĐ). Vụ nổ lò luyện thép có sai sót trong việc kiểm soát, phối-nạp nguyên liệu.
Theo trưởng phòng Việc làm-An toàn lao động (Sở Lao động-Thương binh và Xã hội) Nguyễn Hữu Cường, một trong những nguyên nhân phổ biến dẫn đến các vụ TNLĐ là do người lao động không được huấn luyện, hoặc huấn luyện không đầy đủ các kiến thức, kỹ năng về ATVSLĐ. Nhiều doanh nghiệp lơ là việc huấn luyện, nhất là các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Có những doanh nghiệp tổ chức huấn luyện nhưng không đầy đủ các nội dung, làm qua loa. Các tổ, nhóm lao động tự do lại càng không được huấn luyện về ATVSLĐ. Khi người lao động làm việc trên cao hoặc ở những khu vực nguy hiểm, không an toàn, chủ sử dụng lao động không kiểm tra, giám sát chặt chẽ, trang bị phương tiện bảo hộ lao động đầy đủ trước khi người lao động vào làm việc. Thực tế những doanh nghiệp lớn, làm việc quy củ thường chú trọng công tác bảo đảm ATVSLĐ. Bởi nếu TNLĐ xảy ra, không chỉ thiệt hại kinh tế cho doanh nghiệp, còn là “tai tiếng” ảnh hưởng đến uy tín lâu dài.
Nhân rộng mô hình điểm
Nhà thầu Serve one GS thi công tại công trường Công ty LG Display khu công nghiệp Tràng Duệ (huyện An Dương) là điểm sáng, điển hình về công tác huấn luyện ATVSLĐ. Hơn 2 năm nay, thi công trên công trường rộng hơn 40 ha với 30-40 nhà thầu và 4-5 nghìn công nhân lao động cùng lúc nhưng chưa xảy ra vụ TNLĐ nghiêm trọng nào. Ông Hwang Geuk Youn, Trưởng phòng An toàn, Nhà thầu Serveone GS cho biết: “Chúng tôi đặc biệt chú trọng công tác bảo đảm ATVSLĐ, mọi lao động tại công trường đều được huấn luyện an toàn lao động, thậm chí huấn luyện nhiều lần”. Có mặt tại công trường chứng kiến công nhân lao động mới thấy hết sự nghiêm túc của nhà thầu và các đơn vị thi công. Bước đầu tiên người lao động kiểm tra qua cổng an ninh, nếu không mang mặc đầy đủ trang bị bảo hộ lao động sẽ không được vào công trường. Buổi sáng trước khi công nhân làm việc chính thức đều được tập trung trước sân công trường để nhắc nhở về ATVSLĐ. Cách làm hiệu quả nhất của tổng thầu và các nhà thầu phụ chính là việc huấn luyện ATVSLĐ. Bất kỳ công nhân nào làm việc tại công trường cũng được huấn luyện ATVSLĐ. Do lượng người mới liên tục vào nên các nhà thầu phụ, các tổ, đội lao động chỉ cần báo trước một ngày, hôm sau người lao động mới vào làm sẽ được huấn luyện ATVSLĐ dù chỉ có một người. Anh Nguyễn Đức Chinh, công nhân công ty Hanmeak cho biết: “Người lao động sau khi huấn luyện vào làm việc, nếu vi phạm các quy định lần thứ nhất sẽ bị cán bộ an toàn lao động nhắc nhở, vi phạm lần 2 sẽ bị đào tạo lại, lần thứ 3 thu thẻ công nhân và lần thứ 4 bị đuổi khỏi công trường”.
Tại Công ty cổ phần Cảng Xanh Vip (khu công nghiệp Đình Vũ) Giám đốc công ty Cáp Trọng Cường cho biết: “Do đặc thù hoạt động liên quan đến vận tải, các thiết bị cần độ chính xác, an toàn cao nên công ty luôn chú ý đến công tác bảo đảm ATVSLĐ, phòng chống cháy nổ”. Công ty thành lập mạng lưới an toàn viên, có cán bộ ATVSLĐ chuyên trách phụ trách việc kiểm tra ATVSLĐ định kỳ và đột xuất. Hằng năm, tất cả lao động của công ty đều được huấn luyện, nắm chắc các kiến thức, quy định về ATVSLĐ, PCCN. Người lao động bắt buộc phải mang mặc trang bị bảo hộ lao động hạn chế thấp nhất TNLĐ có thể xảy ra. Đây là những điểm sáng trong thực hiện tốt an toàn lao động cần được nhân rộng. Việc nghiêm túc thực hiện ATVSLĐ, thường xuyên huấn luyện ATVSLĐ tại các doanh nghiệp từ cán bộ đến người lao động giúp tạo ý thức bảo vệ chính bản thân trong quá trình làm việc. Đây cũng là điều kiện quyết định của các doanh nghiệp nếu muốn bảo đảm an toàn lao động trong hoạt động sản xuất của mình.
Phương Nam