(HPĐT)- Là thị trường tiềm năng, hằng năm, các nhà phát hành phim tại Việt Nam nhập khẩu hàng trăm tác phẩm của nước ngoài để chiếu rạp. Tuy nhiên, không phải tác phẩm nhập ngoại nào ra rạp (hoặc xin cấp phép) tại Việt Nam cũng bảo đảm về mặt nội dung, hình ảnh.
Theo thống kê của Cục Điện ảnh (Bộ Văn hóa- Thể thao và Du lịch), trung bình mỗi năm có khoảng 240 phim nước ngoài nhập khẩu vào Việt Nam, trong khi phim nội chỉ 40 phim. Phim nước ngoài đang lấn át phim nội tại thị trường Việt Nam là điều không thể phủ nhận. Nhưng điều quan trọng hơn, ngoài việc đang có nguy cơ mất thị phần trên chính sân nhà, đáng quan tâm ở đây là chất lượng nội dung, hình ảnh phim nhập ngoại vào Việt Nam có phù hợp với văn hóa, bản sắc và đời sống của người Việt hay không?
Theo Luật Điện ảnh, phim nước ngoài cũng như phim nội muốn ra rạp tại Việt Nam đều phải xin giấy cấp phép, đồng thời tác phẩm trước phải trải qua kiểm duyệt của Hội đồng thẩm định và phân loại phim Quốc gia. Nếu được Hội đồng đồng ý, cơ quan chức năng cấp giấy phép thì tác phẩm điện ảnh mới được ra rạp phục vụ công chúng. Chính điều này góp phần ngăn chặn được những tác phẩm, nhất là phim nhập ngoại có chất lượng không bảo đảm thuần phong mỹ tục, đời sống văn hóa của người Việt, cũng như vi phạm chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc.
Minh chứng là mới đây, ông Vi Kiến Thành, Cục trưởng Điện ảnh cho biết, cơ quan chức năng cấm chiếu tác phẩm “Barbie” (Greta Gerwig đạo diễn, Margot Robbie và Ryan Gosling đóng chính) trên toàn lãnh thổ Việt Nam. Tác phẩm được coi là một phim điện ảnh triển vọng “bom tấn” của năm, được đầu tư 100 triệu USD, kể câu chuyện của nàng Barbie sống trong thế giới Barbieland thơ mộng. “Barbie” ấn định lịch chiếu tại Việt Nam ngày 21-7, cùng ngày ra mắt tại Mỹ. Tuy nhiên, qua kiểm duyệt, Hội đồng thẩm định và phân loại phim Quốc gia nhận thấy tác phẩm này đề cập hình ảnh “đường lưỡi bò” phi pháp nên đề xuất cơ quan chức năng cấm chiếu “Barbie”. Hiện tại, thông tin về phim trên các trang web của nhà phát hành trong nước xóa tác phẩm này khỏi hệ thống.
Đây không phải lần đầu một bộ phim quốc tế không thể ra rạp Việt bởi có vấn đề về nội dung cũng như cách thể hiện trong tác phẩm. Trước đó, phim “The Roundup” có sự tham gia của ngôi sao điện ảnh Ma Dong-seok, doanh thu hàng trăm triệu USD tại xứ sở “kim chi”, song không được phát hành tại Việt Nam vì có quá nhiều cảnh bạo lực. Phần lớn phân cảnh trong phim đều là hình ảnh chém giết, đánh đấm và không ngần ngại cho người xem chứng kiến những cái chết ghê rợn. Phim trên bị “tuýt còi” do trong phim có cảnh những tên tội phạm nước ngoài thoải mái tụ tập cờ bạc, chém giết và được sử dụng súng một cách tự do.
“Uncharted” - bộ phim phiêu lưu hành động được chuyển thể từ game cùng tên do Tom Holland đóng chính cũng không được chiếu tại rạp Việt, do chứa hình ảnh xâm phạm chủ quyền biển đảo. Với lý do tương tự, “Uncharted” cũng bị cấm chiếu tại Philippines.
“Abominable” (EverestNgười tuyết bé nhỏ) là bộ phim hoạt hình nước ngoài, được giới thiệu và quảng bá mang nhiều thông điệp tích cực về tình cảm gia đình và bảo vệ môi trường, tuy nhiên khi chiếu tại Việt Nam gây phẫn nộ trong người xem bởi tác phẩm phản ánh sai sự thật, không được quốc tế công nhận. Nhà phát hành phim tại Việt Nam sau đó bị phạt hành chính là 170 triệu đồng vì nhập khẩu bộ phim hoạt hình này. Thậm chí một số nhân sự trong Hội đồng duyệt phim quốc gia cũng bị khiển trách vì đã để lọt “Abominable” ra rạp một tuần, khiến người xem trong nước vô cùng bức xúc.
Tương tự, bộ phim do nước ngoài sản xuất có tên gọi “Operation Red Sea” cũng ra rạp Việt được gần 10 ngày thì bị cơ quan chức năng “tuýt còi”. Xuyên suốt bộ phim là những cảnh hành động đầy kịch tính và nguy hiểm, tuy nhiên bộ phim mượn nhiều tình tiết để phô diễn ra sức mạnh quân sự của quốc gia sản xuất ra “Operation Red Sea”. Nhất là, ở phân cảnh cuối, phim thể hiện sai lệch về chủ quyền biển đảo Việt Nam, làm nhiều người xem bức xúc, lên án.
Theo đánh giá của giới chuyên môn, vài năm gần đây việc duyệt và thẩm định phim tại Việt Nam có những bước phát triển hơn để đáp ứng nhu cầu thực tế. Đơn cử dư luận đánh giá cao khi loạt phim Việt gồm “Bẫy ngọt ngào”, “Chuyện ma gần nhà” ra rạp mà không phải cắt sửa.
Theo ông Vi Kiến Thành, duyệt phim ở Việt Nam “thoáng” hơn trước, nhưng vẫn luôn bám sát hai nguyên tắc bất di bất dịch không được vi phạm đường lối, chủ trương của Đảng và pháp luật Nhà nước; chủ quyền lãnh thổ, biển đảo của Tổ quốc./.
KHÔI NGUYÊN
