(HPĐT)- Trên địa bàn thành phố hiện có hơn 35.000 hộ, cá nhân kinh doanh, trong đó hơn 1.000 hộ đăng ký nộp thuế theo phương pháp kê khai. Xác định công tác quản lý thuế đối với hộ kinh doanh (HKD) có ý nghĩa quan trọng trong nhiệm vụ thu ngân sách nhà nước, Cục Thuế thành phố triển khai nhiều giải pháp nhằm hạn chế thấp nhất tình trạng trốn thuế, gian lận thuế và nợ đọng thuế, góp phần tăng thu ngân sách.

Ngành Thuế thành phố triển khai nhiều giải pháp quản lý khu vực hộ kinh doanh, trong đó có cơ sở kinh doanh thuốc tân dược.
Trong ảnh: Một cửa hàng thuốc trên phố Hai Bà Trưng. Ảnh: Trung Kiên
Rà soát, xác định lại doanh thu
Thực hiện chỉ đạo của UBND thành phố, tháng 8-2023, Cục Thuế thành phố thành lập Ban chỉ đạo, Tổ triển khai công tác rà soát chống thất thu thuế đối với hộ, cá nhân kinh doanh, đồng thời xây dựng kế hoạch triển khai, rõ thời gian, nhiệm vụ cụ thể.
Theo quy định pháp luật về thuế, hằng năm, HKD tự kê khai doanh thu, chi phí, thu nhập chịu thuế theo mẫu và nộp cho cơ quan thuế trực tiếp quản lý; chậm nhất là đến ngày 25-1. Như vậy, việc kê khai chỉ là dự báo trong thời gian dài cả năm, dẫn đến có tình trang HKD kê khai thấp hơn thực tế sản xuất kinh doanh. Chưa kể, nếu là hộ mới kinh doanh sẽ không có căn cứ để kê khai nộp thuế. Bên cạnh đó, những quy định hướng dẫn HKD ghi chép hoá đơn, chứng từ, kê khai nộp thuế, đăng ký thuế, lập hồ sơ hoàn thuế, miễn giảm thuế chưa đầy đủ và cụ thể. Việc bỏ ủy nhiệm thu cho xã, phường, thị trấn, chuyển về Chi cục Thuế các quận, huyện quản lý cũng gây khó khăn cho công tác thu thuế đối với HKD cá thể, do hoạt động kinh doanh trên địa bàn rộng, nhiều HKD không kê khai nộp thuế kéo dài. Tình trạng nghỉ kinh doanh hay chuyển đổi kinh doanh sang lĩnh vực khác của các HKD đang quản lý không kê khai với cơ quan thuế làm công tác quản lý càng khó khăn hơn.
Ông Nguyễn Trung Thành, Trưởng Phòng Quản lý nợ và cưỡng chế nợ thuế (Cục Thuế thành phố) cho biết, nhiều HKD nộp thuế theo phương pháp kê khai, nhưng sử dụng hóa đơn chứng từ khi mua và bán hàng chưa nghiêm túc. Tâm lý của số đông người tiêu dùng hiện nay chưa có thói quen mua hàng lấy hóa đơn. Do đó, tình trạng HKD bán lẻ hàng cho những trường hợp tiêu dùng lẻ không xuất hoá đơn, hoặc có ghi hoá đơn, nhưng ghi thấp hơn so với giá bán thực tế còn phổ biến.
Vì vậy, Cục Thuế thành phố xác định, việc thực hiện rà soát, bổ sung đưa vào lập bộ, xác định lại doanh thu đối với các HKD đóng vai trò quan trọng chống thất thu thuế. Với các hộ đang quản lý thu hằng tháng, cơ quan thuế rà soát, tập trung vào những ngành, hàng trọng điểm để điều tra doanh thu thực tế như: quầy, cửa hàng bán thuốc tân dược, dịch vụ ăn uống, kinh doanh vàng bạc, khách sạn, nhà hàng, nhà nghỉ… Với trường hợp có biểu hiện kê khai không trung thực và có cơ sở xác định doanh thu vượt quá 50% so với doanh thu đã kê khai hoặc đang khoán thì thực hiện điều chỉnh doanh thu và mức thuế khoán. Trường hợp HKD có doanh thu hơn 100 triệu đồng/năm, cơ quan Thuế xác định, đưa vào thu thuế hằng tháng.
Đối với HKD nộp thuế theo phương pháp kê khai, cơ quan Thuế thực hiện kiểm tra, kiểm soát đối với việc xuất hóa đơn, nguồn gốc hàng hóa đầu vào, xác định việc sử dụng hóa đơn của các hộ. Đồng thời, với hộ nộp thuế theo phương pháp kê khai đủ điều kiện, cơ quan Thuế sẽ vận động, khuyến khích thành lập doanh nghiệp.
Triển khai nhiều giải pháp chống thất thu
Bước đầu, sau khoảng 4 tháng triển khai, Kế hoạch chống thất thu đối với hộ, cá nhân kinh doanh, đạt một số chuyển biến. Cụ thể, đến nay, 100% số HKD kê khai trên địa bàn thành phố đăng ký hóa đơn điện tử, trong đó gần 50% số HKD đăng ký thành công hóa đơn điện tử được khởi tạo từ máy tính tiền. Đây là cơ sở để ngành Thuế tăng cường quản lý việc sử dụng hóa đơn của HKD, hạn chế tình trạng gian lận thuế. Đáng chú ý, ngành Thuế thành phố phối hợp Công an quận Hồng Bàng xác mình, điều tra doanh thu, thuế phải nộp của các hộ kinh doanh thuộc hệ thống Minh Hoàng Mobile, kết quả tăng thu hơn 16,5 tỷ đồng vào ngân sách nhà nước.
Đồng thời, ngành Thuế tăng cường một số giải pháp chống thất thu, nhất là đối với hoạt động kinh doanh vận tải đường bộ, kinh doanh thương mại điện tử. Cụ thế, Cục Thuế thành phố phối hợp Sở giao thông- Vận tải để rà soát đối chiếu dữ liệu về số phương tiện vận tải của HKD trong lĩnh vực vận tải đường bộ trên địa bàn thành phố. Từ đó, cơ quan Thuế thực hiện truy thu thuế, đồng thời đề nghị Sở Giao thông - Vận tải thu hồi giấy phép vận tải, thu hồi phù hiệu được cấp đối với các trường hợp không kê khai và nộp thuế. Ngoài ra, Cục Thuế phối hợp Cục Đường bộ Việt Nam để khai thác nguồn dữ liệu trong ứng dụng giám sát hành trình, qua đó quản lý doanh thu, chi phí và yêu cầu HKD nộp bổ sung tiền thuế khi có sự chênh lệch giữa số liệu trên giám sát hành trình và số liệu kê khai thuế. Với hoạt động kinh doanh thương mại điện tử, trên cơ sở danh sách cá nhân có thông tin đăng ký và doanh thu thuê chuyển phát hàng hóa, các chi cục phối hợp chính quyền địa phương và cơ quan liên quan kiểm tra, xác minh. Kết quả 9 tháng năm 2023, ngành Thuế quản lý 30 HKD thương mại điện tử, với số thuế hơn 2 tỷ đồng; xử lý truy thu 10 HKD với tổng số tiền 94 triệu đồng.
Ông Hà Văn Trường, Cục trưởng Cục Thuế Hải Phòng thông tin công tác, quản lý thuế đối với HKD còn nhiều khó khăn, vướng mắc. Để bảo đảm công bằng, khuyến khích phát triển sản xuất, kinh doanh, toàn ngành tiếp tục tăng cường quản lý khu vực HKD, nhất là kinh doanh thương mại điện tử, kinh doanh nhà hàng ăn uống, dịch vụ lưu trú, dịch vụ vận tải... Đồng thời, với xu thế hiện đại hóa ngành Thuế, đơn vị đang tiến hành xây dựng phần mềm quản lý thuế đối với hoạt động vận tải trên cơ sở dữ liệu giám sát hành trình của Cục Đường bộ Việt Nam. Ngoài ra, Cục Thuế tham mưu UBND thành phố đề xuất Bộ Tài chính, Tổng cục Thuế để triển khai thí điểm ủy nhiệm thu thuế cho UBND cấp xã đối với HKD, cá nhân kinh doanh nộp thuế theo phương pháp khoán./.
HOÀNG MINH