Củng cố y tế cơ sở, làm chủ kỹ thuật chuyên sâu

Mở rộng chăm sóc sức khỏe

Bám sát tinh thần Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị, ngành y tế đang triển khai đồng bộ các giải pháp củng cố y tế cơ sở, mở rộng chăm sóc sức khỏe toàn dân, đồng thời phát triển kỹ thuật chuyên sâu. Qua đó, từng bước hiện đại hóa hệ thống y tế, nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh và tạo điều kiện để người dân tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao ngay trong nước.

Nhiều địa phương triển khai khám, chữa bệnh miễn phí, khám sức khỏe định kỳ, sàng lọc bệnh và quản lý sức khỏe điện tử. Các hoạt động này góp phần nâng cao năng lực y tế cơ sở, tăng cường y tế dự phòng, phát hiện sớm bệnh tật và giảm gánh nặng điều trị.

Tại Cần Thơ, Hội Chữ thập đỏ thành phố phối hợp UBND xã Phong Điền và Bệnh viện Mắt Sài Gòn - Cần Thơ tổ chức khám mắt, cấp thuốc miễn phí cho người có công, gia đình chính sách, hộ khó khăn và người cao tuổi. Người dân được khám chuyên khoa, đo thị lực, tư vấn điều trị và lập hồ sơ chỉ định phẫu thuật đục thủy tinh thể miễn phí đối với trường hợp đủ điều kiện.

Bác sĩ Lê Đức Huy, Bệnh viện Mắt Sài Gòn - Cần Thơ cho biết, nhiều bệnh lý về mắt nếu được phát hiện sớm sẽ nâng cao hiệu quả điều trị. Tuy nhiên, người cao tuổi và người có hoàn cảnh khó khăn còn hạn chế trong tiếp cận dịch vụ chuyên khoa. Vì vậy, các chương trình khám lưu động, tầm soát và hỗ trợ điều trị tại địa phương giúp người dân giảm chi phí, nâng cao nhận thức chăm sóc sức khỏe, hạn chế nguy cơ mù lòa có thể phòng tránh.

Cùng với khám chuyên khoa, nhiều địa phương đẩy mạnh khám sức khỏe định kỳ gắn với quản lý sức khỏe điện tử. Tại Bệnh viện Đa khoa Ninh Thuận (tỉnh Khánh Hòa), chương trình khám sức khỏe miễn phí được triển khai theo từng nhóm đối tượng. Kết quả khám được cập nhật vào hồ sơ sức khỏe điện tử và Sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID.

Bệnh viện phối hợp chính quyền địa phương và trạm y tế cơ sở rà soát đối tượng, bảo đảm hồ sơ khám sức khỏe được số hóa, ký số và liên thông với cơ sở dữ liệu của Bộ Y tế. Những trường hợp phát hiện bệnh lý được tư vấn, quản lý hoặc chuyển tuyến kịp thời.

Tại Phú Thọ, chương trình khám sức khỏe miễn phí được triển khai cho toàn bộ người dân thường trú và tạm trú từ 12 tháng trở lên, hướng tới mục tiêu mỗi người dân được khám sức khỏe hoặc khám sàng lọc ít nhất một lần mỗi năm. Chương trình ưu tiên người cao tuổi, người nghèo, người khuyết tật và người mắc bệnh mạn tính, đồng thời từng bước hoàn thiện hồ sơ sức khỏe điện tử, xây dựng cơ sở dữ liệu sức khỏe thống nhất để quản lý theo vòng đời.

Tại TP Hồ Chí Minh, ngành Y tế phát động đợt cao điểm 150 ngày khám sức khỏe toàn dân, phấn đấu hoàn thành khám và lập hồ sơ sức khỏe điện tử cho toàn bộ người dân trước ngày 15/12/2026. Thành phố huy động 480 cơ sở y tế và khoảng 10.000 cán bộ y tế tham gia.

Việc khám được tổ chức theo từng nhóm đối tượng. Người lao động, học sinh, sinh viên được bố trí theo lộ trình; trẻ em không đến trường, lao động phi chính thức và các nhóm yếu thế được rà soát, tiếp cận tại cộng đồng. Người từ 90 tuổi trở lên hoặc khó khăn trong đi lại được tổ chức khám tại nhà.

Những cách làm này cho thấy chăm sóc sức khỏe đang từng bước chuyển từ điều trị khi có bệnh sang quản lý, phòng bệnh và phát hiện sớm. Khi dữ liệu sức khỏe được cập nhật, liên thông, y tế cơ sở có thêm công cụ theo dõi sức khỏe người dân, còn người dân thuận lợi hơn trong tiếp cận dịch vụ phù hợp.

Phát triển kỹ thuật cao

Song song với củng cố y tế cơ sở, ngành Y tế đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, phát triển kỹ thuật chuyên sâu, chuyển giao chuyên môn và tăng cường liên kết giữa các cơ sở y tế. Đây là hướng đi quan trọng để nâng cao chất lượng điều trị, nhất là đối với những bệnh lý nặng, phức tạp.

Ngày 18/7, từ nguồn tạng hiến của một nữ sinh viên 22 tuổi, Bệnh viện Đại học Y Dược TP Hồ Chí Minh thực hiện thành công 4 ca ghép tạng, cứu sống 4 bệnh nhân mắc bệnh nặng. Gan được ghép cho bệnh nhân ung thư gan; 2 thận được ghép cho 2 bệnh nhân suy thận giai đoạn cuối; tim được ghép cho bệnh nhân suy tim giai đoạn cuối đang nguy kịch.

Bệnh viện phối hợp Trung tâm Điều phối ghép tạng Quốc gia, huy động hơn 150 nhân viên y tế thực hiện đồng bộ các khâu lấy, bảo quản và ghép tạng. Cùng thời điểm, ê-kíp bệnh viện phối hợp Bệnh viện Phổi Trung ương và Bệnh viện E vận chuyển phổi hiến ra Hà Nội để ghép cho một bệnh nhân khác.

Tại Hà Nội, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 đồng thời tổ chức lấy và ghép gan, ghép tim từ 2 người hiến chết não được điều phối tại 2 bệnh viện khác nhau. Gan được tiếp nhận từ Bệnh viện Thanh Nhàn, tim từ Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức. Đây cũng là lần đầu Bệnh viện Thanh Nhàn thực hiện lấy tạng từ người hiến chết não với sự hỗ trợ chuyên môn của Bệnh viện Trung ương Quân đội 108.

Theo Tiến sĩ, bác sĩ Lê Trung Hiếu, Giám đốc Trung tâm Ghép tạng, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, với những cơ sở lần đầu triển khai lấy tạng từ người hiến chết não, sự hỗ trợ trực tiếp của các đơn vị giàu kinh nghiệm có ý nghĩa quan trọng. Bệnh viện không chỉ cử ê-kíp phẫu thuật, gây mê mà còn phối hợp xây dựng phương án, tổ chức triển khai và xử lý tình huống phát sinh. Qua đó, từng bước mở rộng mạng lưới hiến, lấy và ghép tạng, đồng thời nâng cao năng lực chuyên môn cho các cơ sở y tế.

Cùng với ghép tạng, các cơ sở y tế tiếp tục đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ và cập nhật kỹ thuật mới. Tại Hội nghị Khoa học Kỹ thuật thường niên năm 2026 với chủ đề “Hành trình thập kỷ: Định hình tương lai Tim mạch can thiệp” do Bệnh viện Đa khoa Ninh Thuận (tỉnh Khánh Hòa) tổ chức, hơn 300 chuyên gia, nhà khoa học và cán bộ y tế trao đổi về những tiến bộ trong chẩn đoán, điều trị và can thiệp tim mạch.

Các chuyên gia nhấn mạnh yêu cầu đầu tư trang thiết bị hiện đại, phát triển nhân lực chất lượng cao, đẩy mạnh nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và chuyển giao kỹ thuật để nâng cao hiệu quả điều trị bệnh tim mạch.

Trong lĩnh vực nhãn khoa, Bệnh viện Trung ương Huế tổ chức Hội thảo “Nhãn khoa quốc tế Cố đô Huế lần thứ VII”, cập nhật những tiến bộ về phẫu thuật đục thủy tinh thể, glôcôm, võng mạc, dịch kính, tạo hình và nhãn nhi. Hoạt động góp phần nâng cao năng lực chuyên môn, hướng tới xây dựng Huế trở thành trung tâm y tế chuyên sâu của khu vực miền Trung và từng bước vươn tầm quốc tế.

Từ chăm sóc sức khỏe tại cộng đồng đến làm chủ kỹ thuật chuyên sâu, ngành Y tế đang từng bước xây dựng hệ thống theo hướng hiện đại, lấy người dân làm trung tâm. Phát triển y tế cơ sở, số hóa dữ liệu sức khỏe, chuyển giao kỹ thuật và mở rộng hợp tác chuyên môn sẽ tạo nền tảng để người dân được chăm sóc, điều trị thuận lợi hơn, đồng thời góp phần cụ thể hóa Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân.