Gần đây, một số doanh nghiệp kinh doanh vận tải bằng xe ô tô trên địa bàn thành phố khi mang xe đi kiểm định bất ngờ nhận được thông báo từ cơ quan đăng kiểm là chiếc xe đó đã bị cơ quan công an địa phương xử phạt qua hình ảnh (phạt nguội) nên cơ quan đăng kiểm từ chối kiểm định. Điều đáng nói là chủ xe nhận được thông báo xe bị phạt nguội từ 3 - 4 năm trước, trong khi đó những lần kiểm định gần nhất (khoảng 1 năm gần đây) xe vẫn được thông qua kiểm định bình thường và không nhận được bất kỳ thông báo phạt nguội nào. Mọi rắc rối bắt đầu phát sinh, khiến nhiều chủ xe lao đao.
Theo nhiều doanh nghiệp kinh doanh vận tải tại Hải Phòng, phần lớn các doanh nghiệp đều có quy định rất chặt chẽ với lái xe, trong đó nếu xe bị phạt nguội, những lỗi liên quan đến lái xe thì lái xe phải chịu trách nhiệm. Đây không phải là điều khoản để ép lái xe, nhưng sẽ tạo nên những mối quan hệ ràng buộc giữa chủ xe với lái xe để làm việc quy củ hơn. Điều này đã mang lại kết quả tích cực là giảm tai nạn giao thông. Thống kê chung cho thấy, số vụ tai nạn giao thông liên quan đến xe kinh doanh vận tải Hải Phòng giảm tới khoảng 30% so với trước đây. Đặc biệt, xe kinh doanh vận tải hành khách còn giảm sâu hơn.
Một trong những trăn trở của hoạt động kinh doanh vận tải tại Hải Phòng là nhiều lái xe không gắn bó lâu dài với doanh nghiệp. Hết hợp đồng, họ sẵn sàng “nhảy" sang doanh nghiệp khác nếu có mức thu nhập hấp dẫn hơn. Đây cũng là một trong các lý do dẫn đến những rắc rối liên quan đến phạt nguội. Theo một lãnh đạo Hiệp hội vận tải Hải Phòng, những ràng buộc giữa chủ xe và lái xe sẽ không còn nếu như doanh nghiệp nhận phạt nguội quá chậm. Nhiều chủ xe sau khi đưa xe đi kiểm định nhận thông báo bị phạt nguội từ 3 - 4 năm trước nên phải tự bỏ tiền ra nộp phạt, do lái xe gây lỗi đã nghỉ việc từ lâu. Có những xe qua đến 4 lần đăng kiểm, năm 2025 đi đăng kiểm lại nhận thông báo phạt nguội từ… năm 2020, trong khi lái xe đã nghỉ việc từ năm 2022.
Không những trăn trở vì phải nộp phạt thay, nhiều doanh nghiệp phản ánh khi đi nộp phạt mới thấy hết được sự rắc rối, vòng đi vòng lại nhiều lần, thậm chí nộp phạt xong rồi cũng chưa được gỡ phạt, trong khi đó xe kinh doanh hàng ngày, giờ phải nằm tại bãi, không được hoạt động. Có trường hợp chủ xe phải đưa giấy phép lái xe của chính mình (hoặc của người trong doanh nghiệp) kèm theo xử lý trong trường hợp lỗi bị tước giấy phép lái xe thay cho người vi phạm.
Phạt nguội là một trong những giải pháp hiệu quả để thay đổi tư duy của lái xe, ngăn chặn lái xe vi phạm trật tự an toàn giao thông. Nhiều đoạn đường từng được ví như “cung đường tử thần” nay đã an toàn hơn. Thế nhưng, việc xử lý quá chậm đã dẫn đến những rắc rối cho doanh nghiệp kinh doanh vận tải khi hiệu lực về xử lý nội bộ doanh nghiệp ràng buộc giữa lái xe và chủ xe không còn. Hơn nữa còn làm giảm hiệu quả trong quá trình xử lý, chưa đúng người, đúng lỗi.
Đây là điều cơ quan chức năng cần sớm giải pháp tháo gỡ. Đồng thời phải có giải pháp chuyển thông báo vi phạm theo quy định đến chủ xe trong thời gian sớm nhất để các chủ xe chủ động xử lý, không ảnh hưởng đến quá trình khai thác phương tiện. Cơ quan đăng kiểm xe cơ giới phải thường xuyên cập nhật những phương tiện vi phạm, tránh trường hợp xe đã thông qua kiểm định nhiều lần, nhưng lại dừng kiểm định vì lỗi từ nhiều năm trước.
Xử lý nhanh, dứt điểm và chính xác qua hình ảnh là điều không chỉ các cơ quan quản lý mà cả doanh nghiệp vận tải cùng mong muốn. Thế nên đã "nguội" thì đừng để chậm.
ĐỨC PHONG
