Dự luật yêu cầu các công ty công nghệ lớn, cụ thể là Facebook và Google, phải trả tiền mua tin tức báo chí ở Australia đang tạo ra tác động mạnh khắp thế giới.
Ngày 23-2, Facebook đạt thỏa thuận với Australia về việc bỏ chặn chia sẻ tin tức (ảnh minh họa). Ảnh: Reuters
Theo tờ Vox, Australia đang bàn bạc để thông qua bộ luật thương lượng bắt buộc giữa nền tảng kỹ thuật số và báo chí. Theo dự luật, Facebook và Google có thể sẽ phải trả tiền cho các đơn vị xuất bản tin tức nếu sử dụng tin tức của họ. Dự luật được đưa ra sau nhiều năm liền các tờ báo khắp thế giới bất bình về việc Facebook và Google đã khiến ngành báo chí và mô hình kinh doanh báo chí suy giảm trong kỷ nguyên internet.
Phản ứng với dự luật trên, Facebook ngày 17-2 gây chấn động khi đột ngột cấm người dùng Australia chia sẻ tin tức và đóng cửa các trang Facebook của các hãng tin Australia. Facebook cho rằng báo chí có lợi khi đăng tin tức lên Facebook và việc Facebook phải trả tiền cho báo chí là không công bằng.
Đáp lại, Thủ tướng Australia Scott Morrison coi đây là hành động ngạo mạn của Facebook và càng quyết tâm thông qua bộ luật, khuyến khích các nước cũng làm tương tự. Theo Thủ tướng Morrison, hành động thể hiện quyền lực của Facebook ở Australia sẽ khiến nhiều nước quan ngại về sức ảnh hưởng của các tập đoàn công nghệ lớn tự cho rằng mình lớn hơn cả chính phủ và không chịu tuân theo các luật lệ.
Là hai công ty công nghệ thống lĩnh ngành quảng cáo số, thu về hàng tỷ USD, khiến nhiều tờ báo phá sản, Google và Facebook trong vài tháng gần đây đều cảnh báo rút dịch vụ khỏi Australia nếu dự luật nói trên được thông qua.
Cuối cùng, Google chấp nhận tuân thủ theo định hướng mới của Australia. Ngày 17-2, Google thông báo đạt thỏa thuận với tập đoàn News Corp của tỷ phú Rupert Murdoch. Google cũng đạt thỏa thuận với Seven West Media của Australia và đồng ý soạn thảo hợp đồng với các tờ báo Pháp khi Pháp cũng cân nhắc bộ luật tương tự.
Trái lại, Facebook lại phản ứng hoàn toàn khác. Mạng xã hội này lập luận rằng nếu người Australia không thể chia sẻ tin tức và báo chí Australia không thể đăng nội dung lên Facebook, thì luật của Australia sẽ không áp vào mình và sẽ không cần phải trả tiền. Tuy nhiên, Australia chưa thông qua bộ luật trên và Facebook vội cấm tin tức Australia để cảnh báo.
Trên hết, vụ xung đột giữa Facebook và Chính phủ Australia cho thấy mâu thuẫn lớn hơn giữa các nền tảng mạng xã hội (big tech) và một bên là các quốc gia có chủ quyền. Các “big tech”, với quyền lực ngày càng lớn, đang muốn viết luật chơi theo ý mình, đôi khi lấn át cả luật pháp các nước. Tuy nhiên, cũng ngày càng có nhiều quốc gia nhận thấy rủi ro tiềm ẩn trong quan hệ với các nền tảng mạng và họ quyết định hành động mạnh mẽ. Đối đầu Facebook- Australia là ví dụ rõ ràng cho thực trạng ấy và đây là cuộc chiến không của riêng ai./.
THÙY DƯƠNGTối 24-2, Thượng viện Australia thông qua Bộ quy tắc thương lượng truyền thông được Chính phủ liên bang đề xuất, trong đó bao gồm các sửa đổi sau khi thảo luận với Facebook.
Bộ quy tắc quy định các công ty công nghệ toàn cầu phải trả phí cho việc sử dụng nội dung tin tức của các hãng truyền thông Australia. Văn kiện này sẽ được đưa trở lại Hạ viện xem xét lần nữa.
