Dù đang chững lại vì giai đoạn chuyển giao lực lượng mạnh mẽ, đội tuyển bóng bàn Hải Phòng vẫn khẳng định bản sắc của một đội tuyển giàu truyền thống.
Hải Phòng có nhiều môn thể thao thế mạnh, nhưng bóng bàn từ lâu được xem là “đặc sản” của thành phố. Đó là kết quả của phong trào rộng, truyền thống lâu đời và những thế hệ vận động viên giàu thành tích.
Ngay sau khi đất nước thống nhất, Hải Phòng có hai tay vợt quốc gia là Nguyễn Ngọc Phan (sinh năm 1946) và Nguyễn Đức Long (sinh năm 1955). Khi đó, hai ông khoác áo Đội tuyển bóng bàn Trường Đại học Thể dục thể thao Trung ương 1 Từ Sơn, cùng Trần Văn Quỳnh, Mạc Châu Lưu tạo thành bộ tứ bất bại của bóng bàn Việt Nam.
Nguyễn Ngọc Phan sử dụng mặt vợt phản xoáy bên trái, sở trường giật bóng bằng mặt vợt phản xoáy láng rất kín. Ông giành ngôi quán quân đơn nam Giải vô địch toàn quốc năm 1978 và vô địch đồng đội Giải vô địch toàn quốc năm 1982 cùng đội tuyển Hà Nội. Ở các giải trẻ, từ năm 1960, ông Phan gần như không có đối thủ. Tại Giải vô địch miền Bắc, ông liên tiếp vô địch các năm 1964 - 1968, 1971 - 1974, rồi năm 1976 và 1977.
Còn ông Nguyễn Đức Long có lối đánh công thủ toàn diện, khả năng phòng thủ hai bên chặn, đẩy tốt cùng quả đột kích giật phải uy lực. Năm 40 tuổi, ông vẫn có tên trong đội tuyển quốc gia dự các giải khu vực Đông Nam Á và ASIAD 1990 tại Trung Quốc. Sau này, ông làm huấn luyện viên đội tuyển quốc gia, Trưởng Bộ môn Bóng bàn Tổng cục Thể dục thể thao.
Sau thời ông Phan, ông Long, Hải Phòng lại xuất hiện Vũ Mạnh Cường, tay vợt sở hữu kỷ lục đến nay chưa vận động viên bóng bàn Việt Nam nào phá được. Năm 1990, khi mới 17 tuổi, ông đại diện bóng bàn Việt Nam dự ASIAD Bắc Kinh; năm 1991 tranh Giải vô địch thế giới tại Chiba (Nhật Bản). Ông Cường 3 lần vô địch SEA Games, gồm hai chức vô địch đơn nam tại SEA Games 18, 21 và một lần vô địch đôi nam - nữ SEA Games 20; đồng thời 7 lần vô địch đơn nam quốc gia.
Nguyễn Đức Tuân là gương mặt đáng chú ý tiếp sau thời Vũ Mạnh Cường. Năm 2022, khi Việt Nam đăng cai SEA Games 31, Đức Tuân là tay vợt duy nhất giành huy chương vàng cho Bóng bàn Việt Nam. Những thành tích ấy nối dài vị thế của Bóng bàn Hải Phòng.
Lịch sử Bóng bàn Việt Nam chỉ có 3 vận động viên từng vô địch đơn nam SEA Games thì có 2 tay vợt Hải Phòng là Vũ Mạnh Cường và Nguyễn Đức Tuân.
Một điểm đặc biệt khác là trong lịch sử phát triển, Đội tuyển Bóng bàn Hải Phòng chưa từng mua vận động viên bởi luôn có đội ngũ kế cận dồi dào, chất lượng. Đội ngũ huấn luyện viên cũng chưa từng phải thuê người từ nơi khác, ngoại trừ một lần thuê chuyên gia nước ngoài về thị phạm và tư vấn.
Nhóm những đội tuyển mạnh của Bóng bàn Việt Nam hiện nay gồm Hà Nội T&T, Công an nhân dân, Quân đội, thành phố Hồ Chí Minh và Hải Phòng. Trong đó, Bóng bàn Hải Phòng là đội tuyển có 100% vận động viên, huấn luyện viên là người địa phương. Đây là nét riêng cho thấy tính kế thừa qua nhiều thế hệ.
Dẫu vậy, nền tảng ấy chưa giúp thành tích của Bóng bàn Hải Phòng duy trì ổn định như kỳ vọng. Tại Giải bóng bàn các cây vợt xuất sắc quốc gia tổ chức ở Ninh Bình từ ngày 29/8 đến 3/9 vừa qua, Đoàn Hải Phòng giành 3 huy chương vàng, 5 huy chương bạc và 11 huy chương đồng. Đáng chú ý, huy chương còn xuất hiện ở những lứa tuổi nhỏ, như huy chương vàng đôi nam - nữ U12-13, huy chương bạc đôi nam U12-13 và huy chương đồng đơn nam dưới 9 tuổi, cho thấy nguồn kế cận vẫn rất dồi dào.
Ở Giải bóng bàn vô địch quốc gia Báo Nhân Dân lần thứ 44 vào tháng 8 vừa qua, đội tuyển chủ nhà Hải Phòng giành 2 huy chương bạc ở nội dung đồng đội nam, đơn nam và 1 huy chương đồng đôi nam - nữ. Thành tích này chưa đạt kế hoạch đề ra trước giải là 1 huy chương vàng, 2 huy chương bạc và 3 huy chương đồng. Tuy nhiên, với đội hình toàn bộ vận động viên, huấn luyện viên đều được đào tạo từ Hải Phòng, không “nhập khẩu” như một số đội nhóm đầu, 2 huy chương bạc cũng cho thấy nỗ lực của đội tuyển.
Theo ông Nguyễn Nam Hải, Tổng Thư ký Liên đoàn Bóng bàn Việt Nam, Hải Phòng có lợi thế đáng kể là truyền thống tổ chức các giải đấu, nhất là từ thời Hải Dương trước đây. Đó là nền tảng cần được phát huy trong giai đoạn mới. Tuy nhiên, ông cho rằng Hải Phòng cần khôi phục các giải đấu từ phong trào đến nâng cao, rồi đến quốc tế. Các liên đoàn, hiệp hội của thành phố cần nhanh chóng thống nhất định hướng lại công tác tổ chức giải, làm cơ sở rà soát đội ngũ, giúp vận động viên có thêm cơ hội cọ xát, nâng cao thành tích.
TIẾN HUY
.jpg "Tuấn Anh tỏa sáng, Hải Phòng vào chung kết bóng bàn quốc gia")
.jpg "Vì sao Mao Điền có phong trào bóng bàn phát triển mạnh?")
