(HPĐT)- Trong bối cảnh thương mại điện tử ngày càng chiếm ưu thế, hoạt động kinh doanh hàng hóa không có hóa đơn chứng từ, không rõ xuất xứ, giả mạo các thương hiệu nổi tiếng ngày càng diễn biến phức tạp. Thực tế này đòi hỏi các cơ quan chức năng phải có giải pháp quyết liệt đấu tranh với các vi phạm để bảo vệ quyền lợi của các doanh nghiệp và lợi ích của người tiêu dùng.
Lực lượng Quản lý thị trường kiểm tra tại cửa hàng Giầy Việt Store (quận Ngô Quyền).
Nhiều vi phạm
Ngày 19-11, lực lượng Quản lý thị trường thành phố kiểm tra 15 điểm kinh doanh trên địa bàn các quận Ngô Quyền, Lê Chân, Hồng Bàng… phát hiện hàng nghìn sản phẩm thuộc các lĩnh vực thời trang, giày dép, balo, túi xách, mắt kính có dấu hiệu giả mạo các nhãn hiệu đã đăng ký bảo hộ tại Việt Nam như Adidas, Nike, CK, Chanel… Như tại cửa hàng Thắng Sport ở phố Hoàng Minh Thảo, phường Nghĩa Xá (quận Lê Chân) bày bán rất nhiều sản phẩm mũ, quần áo mang nhãn mác các thương hiệu lớn như Puma, Adidas… nhưng chủ cửa hàng thừa nhận nhập các lô hàng này từ… chợ Ninh Hiệp, huyện Gia Lâm (Hà Nội). Trước đó, ngày 11-11, UBND thành phố ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính, số tiền phạt hơn 160 triệu đồng trong lĩnh vực hải quan đối với Công ty TNHH thương mại Minh Thiên - đơn vị nhập khẩu lô khóa cửa từ Trung Quốc về Cảng Hải Phòng (trị giá hơn 3 tỷ đồng) có dấu hiệu giả mạo về nhãn hàng hóa và nguồn gốc xuất xứ.
Đáng lo ngại hơn, vào ngày 15-5-2021, Phòng Cảnh sát kinh tế (Công an thành phố) phối hợp với Đội quản lý thị trường số 4 (Cục Quản lý thị trường thành phố) phát hiện hơn 1.000 bao tinh bột sắn có dấu hiệu giả mạo nguồn gốc tại cơ sở sản xuất đóng gói số 53 đường Hùng Vương, phường Quán Toan (quận Hồng Bàng). Tại thời điểm kiểm tra, đoàn phát hiện một số công nhân đang thực hiện sang bao, đóng gói đổ trực tiếp tinh bột sắn từ bao bì mang nhãn hiệu BMC- Made in Lao sang bao bì mang nhãn hiệu Kim Liên của Công ty TNHH Sản xuất Thương mại Xuất nhập khẩu Kim Yến (tỉnh Tây Ninh). Doanh nghiệp thừa nhận thực hiện sang bao đóng gói lô hàng trên theo hợp đồng và được Công ty Kim Yến cung cấp vỏ bao mẫu.
Nâng cao nhận thức người kinh doanh
Qua những vụ việc kể trên, có thể thấy, các vi phạm về kinh doanh hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc đang diễn ra ở các địa phương với nhiều loại hàng hóa khác nhau. Đặc biệt, trong bối cảnh dịch bệnh COVID-19 diễn biến phức tạp, môi trường kinh doanh truyền thống bị ảnh hưởng, thu hẹp, nhiều doanh nghiệp chuyển dần sang kinh doanh thương mại điện tử, nên các vi phạm về nguồn gốc hàng hóa, quyền sở hữu trí tuệ đối với các thương hiệu hàng hóa cũng diễn biến phức tạp, khó lường hơn. Thực trạng này gây nhiễu loạn môi trường kinh doanh, xâm phạm nghiêm trọng tới quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng.
Thống kê từ Ban chỉ đạo 389 Quốc gia cho thấy, 9 tháng năm 2021, trên cả nước có hơn 100.000 vụ việc kinh doanh hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc bị phát hiện, xử lý, trong đó cơ quan chức năng khởi tố 1.615 vụ việc với hơn 2.000 đối tượng; xử phạt hành chính nộp ngân sách nhà nước hơn 7.500 tỷ đồng.
Theo Phó chánh văn phòng Hội Luật gia thành phố Vũ Việt Cường, Nghị định 98/2020/NĐ-CP của Chính phủ quy định, hàng hóa không rõ nguồn gốc, xuất xứ được xác định là hàng hóa lưu thông trên thị trường không có căn cứ xác định được nguồn gốc nơi sản xuất hoặc xuất xứ của hàng hóa. Theo Khoản 4, Điều 31 Nghị định số 119/2017/NĐ-CP của Chính phủ thì cá nhân thực hiện hành vi kinh doanh hàng hóa không rõ nguồn gốc, xuất xứ sẽ bị phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 300 nghìn đồng đến 50 triệu đồng tùy thuộc vào giá trị hàng hóa vi phạm.
Triển khai kế hoạch đấu tranh phòng, chống hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc xuất xứ, hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ giai đoạn 2021 – 2025 của Tổng cục Quản lý thị trường, từ tháng 6- 2021, Cục Quản lý thị trường thành phố tuyên truyền, ký cam kết với 582/1.260 (đạt 46%) cơ sở thực hiện kiểm tra, giám sát. Thông qua hoạt động kiểm tra, giám sát, nhiều cơ sở kinh doanh vi phạm bị phát hiện và bị xử lý nghiêm mang tính răn đe, cảnh tỉnh các cơ sở kinh doanh hàng giả, hàng nhái. Tuy nhiên, khó khăn lớn nhất trong đấu tranh, ngăn chặn các vi phạm trong kinh doanh hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc, hàng hóa xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ là nhận thức của người kinh doanh về lĩnh vực này hiện chưa đầy đủ. Theo chị Trần Thị Hà, chủ một cửa hàng kinh doanh quần áo trên phố Lê Quốc Uy (quận Kiến An), chị nhập các loại quần áo có các nhãn mác, biểu tượng, dòng chữ của nhiều thương hiệu thời trang nổi tiếng để đáp ứng xu hướng và sở thích của người tiêu dùng với mong muốn bán được nhiều hàng mà không hay biết việc làm này là vi phạm pháp luật. Bên cạnh đó, nhiều chủ doanh nghiệp không nắm vững quy định, giấy tờ, hóa đơn chứng từ cần có khi thực hiện kinh doanh theo quy định. Chính vì vậy, cùng với việc tăng cường kiểm tra, phát hiện, xử lý nghiêm các vi phạm, lực lượng chức năng đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến các quy định về bảo hộ sở hữu trí tuệ, bảo đảm chứng minh nguồn gốc hàng hóa tới chủ cơ sở kinh doanh.
Triển khai đợt cao điểm chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả từ ngày 1 đến ngày 15-12-2021, lực lượng Quản lý thị trường phối hợp với các lực lượng chức năng như Công an, Hải quan, chính quyền các địa phương rà soát các kho tàng, bến bãi, điểm tập kết hàng hóa… Qua đó, đấu tranh có hiệu quả với các đối tượng có hành vi nhập lậu, sản xuất kinh doanh hàng giả, hàng vi phạm quyền sở hữu trí tuệ cùng nhiều vi phạm khác trong hoạt động kinh doanh hàng hóa để giữ ổn định, lành mạnh thị trường, thiết thực bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng thành phố./.
Bài và ảnh: THÀNH LÊ
