(HPĐT)- UBND thành phố vừa ban hành Kế hoạch số 137/KH-UBND ngày 26-4- 2023 cấp giấy phép khai thác sử dụng tài nguyên nước và phê duyệt tiền cấp quyền khai thác nước trên địa bàn thành phố. Việc triển khai kế hoạch thực sự cần thiết bởi tình trạng sử dụng miễn phí tài nguyên nước diễn ra khá phổ biến, gây thất thoát nguồn thu ngân sách, việc kiểm soát chất lượng nguồn nước khó khăn.
Nhiều nhà máy nước mini khu vực ngoại thành chưa có giấy phép khai thác tài nguyên nước. Trong ảnh: Nhà máy nước mi ni Tân Dân (huyện An Lão). Ảnh: Minh Tú
Còn 49,5% đơn vị khai thác chưa được cấp phép
Theo kết quả kiểm tra, rà soát của Sở Tài nguyên và Môi trường, trên địa bàn thành phố có khoảng 188 công trình khai thác, sử dụng tài nguyên nước. Nhưng hiện mới có 95 công trình được các cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp giấy phép khai thác tài nguyên nước, chiếm tỷ lệ 50,5%. Còn lại 93 công trình chưa được cấp giấy phép, chiếm tỷ lệ 49,5%. Phần lớn công trình chưa được cấp giấy phép khai thác thuộc công trình cấp nước mini ở khu vực ngoại thành.
Theo Phó chánh thanh tra Sở Tài nguyên và Môi trường Cao Thị Lan Anh: Các công trình chưa có giấy phép khai thác tài nguyên nước do một số nguyên nhân chính như: các nhà máy nước mini phần lớn đều thuộc chương trình cấp nước sạch nông thôn, được xây dựng trên diện tích đất công ích của UBND các xã, thị trấn quản lý, chưa được giao đất và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; một số nhà máy nước chưa có hồ sơ môi trường. Bên cạnh đó, chi phí lập hồ sơ đề nghị cấp giấy phép khá cao, trong khi một số chủ công trình khai thác, chủ yếu là các nhà máy nước mini, của các hộ kinh doanh cá thể, nguồn lực hạn chế nên chưa bố trí được nguồn vốn để lập hồ sơ. Bên cạnh khó khăn khách quan, có một số ít chủ công trình khai thác nước cố tình chây ỳ không lập hồ sơ xin cấp phép dù đã được hướng dẫn, đôn đốc nhiều lần.
Việc các công trình khai thác tài nguyên nước nhưng không có giấy phép, không kê khai nộp tiền cấp quyền khai thác tài nguyên nước, không lắp đặt thiết bị giám sát, đo lưu lượng nước khai thác; giám sát chất lượng nước trong quá trình khai thác theo quy định không chỉ gây thất thu cho ngân sách nhà nước, mà còn khó bảo đảm việc kiểm soát chất lượng nguồn nước phục vụ sản xuất nước sạch cung cấp cho người dân. Thời gian qua, tại các huyện ngoại thành ghi nhận không ít phản ánh của người dân về chất lượng nước sinh hoạt không bảo đảm. Những tháng đầu năm 2023, người dân thôn Lâm Cao, xã Tự Cường, huyện Tiên Lãng, phản ánh về chất lượng nước phục vụ sinh hoạt hằng ngày bị vẩn đục; tình trạng này kéo dài mỗi tháng vài ngày. Còn tại các xã: Tiên Thanh, Quyết Tiến, Đại Thắng cùng huyện Tiên Lãng…, người dân lo ngại chất lượng nước sinh hoạt kém chất lượng ảnh hưởng đến sức khỏe nên phải sử dụng nước mưa, nước giếng khoan thay thế…
Phấn đấu năm 2028, 100% số cơ sở đủ điều kiện có giấy phép khai thác
Theo Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường Trần Văn Phương, với mục tiêu kiểm soát chặt chẽ các hoạt động khai thác, sử dụng và phòng, chống suy thoái, cạn kiệt, lãng phí nguồn tài nguyên nước, bảo đảm cấp đủ nước cho cộng đồng dân cư và cho sự phát triển kinh tế - xã hội bền vững, Sở Tài nguyên và Môi trường tham mưu với UBND thành phố về việc phê duyệt kế hoạch 137/KH-UBND về cấp giấy phép khai thác, sử dụng tài nguyên nước và phê duyệt tiền cấp quyền khai thác tài nguyên nước. Kế hoạch đặt mục tiêu phấn đấu đến hết năm 2028, cấp giấy phép tất cả các công trình khai thác, sử dụng tài nguyên nước đủ điều kiện trên địa bàn thành phố, tiến tới chấm dứt tình trạng khai thác, sử dụng tài nguyên nước trái pháp luật.
Để kế hoạch này triển khai hiệu quả, UBND thành phố yêu cầu ngành chức năng, các đơn vị và địa phương liên quan thống kê, rà soát lập danh sách các tổ chức, cá nhân đang khai thác sử dụng tài nguyên nước lập hồ sơ xin phép khai thác, hồ sơ xin phê duyệt tiền cấp quyền khai thác tài nguyên nước theo quy định của pháp luật. Giao Sở Tài nguyên và Môi trường tổ chức tuyên truyền trên các phương tiện truyền thông để các tổ chức, cá nhân thuộc trường hợp phải lập hồ sơ xin phép khai thác, sử dụng tài nguyên nước; trường hợp phải nộp tiền cấp quyền cấp quyền khai thác tài nguyên nước thực hiện theo đúng quy định pháp luật. Với vai trò cơ quan tham mưu, giúp việc lĩnh vực quản lý tài nguyên, Sở Tài nguyên và Môi trường xác định rõ tổ chức, cá nhân được cấp giấy phép khai thác; xử lý nghiêm những cơ sở cố tình vi phạm, chây ỳ không lập hồ sơ cấp giấy phép dù được kiểm tra, nhắc nhở, hướng dẫn thực hiện. Trên cơ sở cấp phép khai thác, Sở thực hiện việc thu phí cấp quyền khai thác tài nguyên. Sở phối hợp với các địa phương, nâng cao vai trò của các tổ chức, đoàn thể và nhân dân trong việc giám sát các hoạt động thăm dò, khai thác, sử dụng tài nguyên nước; góp phần phòng, chống suy thái, cạn kiệt và lãng phí tài nguyên nước./.
NGUYÊN MAI
