Phạm Sen
Có phụ huynh phát hoảng khi con mới 7 tuổi đã có dấu hiệu dậy thì. Chẳng hạn, chị Nguyễn Kim T, ở ngõ 302 phố Văn Cao lung túng khi thấy cô giáo gọi điện thoại bảo đón con gái đang học lớp 2 vì nghi cháu bị kinh nguyệt. Không tin, chị T cho con đi khám tại phòng khám của Trung tâm bác sĩ gia đình. Tại đây, qua kiểm tra, các bác sĩ khẳng định con chị bị dậy thì sớm hơn so với lứa tuổi. Tại Khoa khám bệnh, Bệnh viện Trẻ em Hải Phòng, hiện mỗi tháng cũng có khoảng 10 em nhỏ đến khám do nghi bị dậy thì sớm.
Bác sĩ Nguyễn Lan Anh thông tin, những năm gần đây, quá trình dậy thì thường bắt đầu từ 8 và 12 tuổi đối với các bé gái và từ 9 và 14 tuổi đối với các bé trai. Hiện tượng dậy thì sớm cũng càng ngày càng gia tăng. Tuổi dậy thì sớm là tuổi dậy thì bắt đầu trước 8 tuổi (đối với bé gái) và trước 9 tuổi (đối với bé trai). Trong một số ít trường hợp, dậy thì sớm có thể là biểu hiện của tình trạng bệnh lý cần được điều trị đặc biệt. Nhưng phần lớn trường hợp thường không rõ nguyên nhân, có thể điều trị để giảm tốc độ. Dậy thì sớm xuất hiện ở các bé gái nhiều hơn 10 lần so với các bé trai. Trong suốt thời kỳ dậy thì, xương sẽ liên tục trưởng thành. Ở trẻ dậy thì sớm, chiều cao của trẻ tăng lên rất nhanh và thường cũng kết thúc sớm hơn bình thường. Đầu tiên, trẻ lớn vọt so với các bạn cùng lớp, nhưng sau vài năm chúng ngừng phát triển và không thể đạt chiều cao tối đa của người trưởng thành.
Khi nhận thấy trẻ có các triệu chứng trên, cha mẹ cần đưa con đến bác sĩ chuyên khoa nội tiết trẻ em để được tư vấn, thăm khám, chẩn đoán và can thiệp để đưa tốc độ tăng trưởng của trẻ trở lại nhịp điệu thích hợp. Dậy thì sớm sẽ ảnh hưởng lớn đến sức khỏe, tâm lý của trẻ sau này. Ảnh hưởng dễ thấy nhất là tuổi xương phát triển nhanh, làm cho trẻ nhìn cao hơn so với các bạn cùng lớp. Tuy nhiên, dậy thì sớm sẽ làm cho đầu xương đóng khép sớm, rút ngắn thời kỳ sinh trưởng, từ đó ảnh hưởng đến chiều cao của trẻ khi trưởng thành. Chu kỳ kinh nguyệt trước khi 8 tuổi có nguy cơ phát triển chứng rối loạn nội tiết tố sau này ở tuổi dậy thì, gây buồng trứng đa nang. Những thay đổi trên cơ thể của trẻ dậy thì sớm khác với những trẻ cùng trang lứa, làm trẻ ngại ngùng, dễ có tâm lý tự ti và để lại di chứng cho trẻ sau khi trưởng thành. Bên cạnh đó, sự phát triển tâm lý dậy thì quá sớm dẫn đến những hành động ham muốn về sinh lý trước tuổi. Do suy nghĩ còn nông nổi, tuổi đời còn nhỏ, khả năng tự khống chế kém trước những cạm bẫy xã hội, từ đó có thể dẫn đến bị lạm dụng tình dục, bị mang thai hoặc các bệnh lây nhiễm qua đường tình dục.
Bác sĩ Nguyễn Lan Anh: khi con dậy thì sớm, cha mẹ cần lưu ý và đưa con đi khám. Chẩn đoán và điều trị sớm có thể đưa tốc độ tăng trưởng của trẻ trở lại nhịp điệu thích hợp. Cha mẹ cần chú ý đến tâm sinh lý của trẻ. Khi trẻ dậy thì sớm thường có hai trạng thái tâm lý là hoảng sợ, bất an trước những biến đổi của cơ thể mà chúng không thể kiểm soát hoặc che giấu được. Trong khi đó có trẻ lại quá vô tư và chưa ý thức được về sự thay đổi của cơ thể cũng như cách chăm sóc cơ thể khi dậy thì. Vì vậy, cha mẹ cần chia sẻ, giải thích cho con hiểu và tâm sự với con như một người bạn, giúp con vượt qua sự khủng hoảng tâm lý. Cha mẹ cần chú ý lựa chọn thực phẩm an toàn, tránh mua thực phẩm trôi nổi không uy tín, không rõ nguồn gốc, thực phẩm chứa hormon tăng trưởng sẽ ảnh hưởng tới dậy thì sớm. Khuyến khích trẻ năng vận động sẽ giúp trẻ tiêu hao năng lượng.