Đề án "Hỗ trợ tháo dỡ các cơ sở nuôi trồng thủy sản trên các vịnh thuộc quần đảo Cát Bà, huyện Cát Hải": Đáp ứng yêu cầu phát triển, bảo vệ kỳ quan

Vịnh Bến Bèo- nơi có số lượng lồng bè nuôi thủy sản lớn nhất trong số các vịnh thuộc quần đảo Cát Bà, huyện Cát Hải. (Ảnh: XUÂN THỦY)

Cắt giảm, sắp xếp lại toàn bộ bè nuôi trồng thủy sản

Mô hình lồng bè nuôi trồng thủy sản trên vịnh thuộc quần đảo Cát Bà phát triển từ lâu. Với thu nhập cao, tạo việc làm ổn định cho hàng nghìn lao động, mô hình này phát triển ồ ạt với số lượng lồng, bè quá dày, dẫn tới ảnh hưởng nghiêm trọng đến cảnh quan thiên nhiên và vệ sinh môi trường biển. Để bảo vệ môi trường, năm 2015, HĐND thành phố ra nghị quyết thông qua Quy hoạch phát triển kinh tế thủy sản thành phố giai đoạn 2016-2025, định hướng đến năm 2030. Trong đó, huyện Cát Hải phải cắt giảm 288 bè nuôi trồng thủy sản, 5.435 ô lồng nuôi cá, 58.790 m2 giàn nuôi nhuyễn thể và di chuyển 152 cơ sở nuôi trồng thủy sản vào vị trí quy hoạch. Tuy nhiên, nhiều năm qua, huyện Cát Hải gặp khó trong việc cắt giảm các bè nuôi trồng thủy sản. Số kinh phí các hộ nuôi trồng thủy sản trong nhiều năm đầu tư rất lớn, việc cắt giảm lồng bè sẽ khiến các hộ nuôi trồng thủy sản chịu thiệt hại nặng nề. Việc có một đề án hỗ trợ cắt giảm các cơ sở nuôi trồng thủy sản trên vịnh sẽ giải quyết dứt điểm khó khăn này.

Theo nội dung của đề án, sẽ tổ chức tháo dỡ hoàn toàn các cơ sở nuôi trồng thủy sản ở khu vực vịnh Trà Báu, vịnh Lan Hạ, vịnh Cát Bà và sắp xếp lại ở khu vực vịnh Bến Bèo và bến Gia Luận theo hướng dẫn của sở chuyên ngành, qua đó từng bước đầu tư áp dụng công nghệ nâng cao sản lượng mà không xung đột với cảnh quan, môi trường du lịch; cung cấp sản phẩm thủy sản đặc thù có chất lượng cao, phục vụ khách du lịch. Đề án sẽ hỗ trợ các hộ nuôi trồng thủy sản trên vịnh với 3 nội dung. Cụ thể là hỗ trợ tài sản, vật kiến trúc, hỗ trợ sản phẩm nuôi và hỗ trợ người lao động ổn định đời sống sau khi cắt giảm số lồng, bè theo quy định. Về việc hỗ trợ vật kiến trúc, mức hỗ trợ là hơn 19,8 triệu đồng/nhà chòi; hơn 4,8 triệu đồng/ô lồng nuôi cá; gần 90 nghìn đồng/m2 giàn nuôi nhuyễn thể.

Về việc hỗ trợ sản phẩm nuôi, đối với sản phẩm nuôi là cá, chia làm 2 giai đoạn. Với các hộ di dời trước ngày 1-1-2022, hỗ trợ 25 nghìn đồng/m3, các hộ di dời từ ngày 1-1-2022 đến 31-12- 2022 được hỗ trợ  12 nghìn 500 đồng/m3. Đối với sản phẩm nuôi là nhuyễn thể, chủ nuôi được hỗ trợ 12.500 đồng/m2. Thành viên hộ gia đình là chủ cơ sở nuôi trồng thủy sản phải tháo dỡ sinh sống trên các cơ sở nuôi trồng thủy sản được hỗ trợ ổn định đời sống gần 6,5 triệu đồng/nhân khẩu. Tổng kinh phí dự kiến hỗ trợ của cả đề án là hơn 68,4 tỷ đồng.

Đề án “Hỗ trợ tháo dỡ các cơ sở nuôi trồng thủy sản trên các vịnh thuộc quần đảo Cát Bà, huyện Cát Hải” thực sự đáp ứng mong mỏi của các hộ sản xuất tại đây. (Ảnh: PHAN TUẤN)

Chính quyền, người dân đồng thuận

Thực tế, việc có được một đề án hỗ trợ tháo dỡ, di dời lồng bè là mong mỏi từ rất lâu, không chỉ đối với chính quyền địa phương, các ngành chức năng mà còn với các hộ nuôi trồng thủy sản trên các vịnh thuộc quần đảo Cát Bà. Ông Bùi Văn Luyện (thị trấn Cát Bà, huyện Cát Hải), chủ hộ nuôi trồng thủy sản quy mô lớn nhất trên các vịnh thuộc quần đảo Cát Bà cho biết, việc sắp xếp, cắt giảm các lồng, bè nuôi trồng thủy sản là chủ trương hợp lý.Ông Luyện phân tích: Khi việc nuôi trồng thủy sản phát triển quá mạnh, cung vượt cầu sẽ khiến giá bán thủy sản giảm nhiều, chính người nuôi trồng là người bị ảnh hưởng trước hết. Việc mở rộng quá mức cũng khiến môi trường nước bị ảnh hưởng, không tốt cho việc sinh sản, phát triển của thủy sản. Việc cắt giảm lồng bè nuôi góp phần nâng cao giá trị thủy sản,tạo môi trường tốt hơn để phát triển và nghề nuôi bền vững. Nhiều hộ nuôi trồng thủy sản đồng tình với chủ trương này, tuy nhiên, số kinh phí người dân bỏ ra để đầu tư rất lớn, không thể dễ dàng cắt giảm lồng bè. Đề án “Hỗ trợ tháo dỡ các cơ sở nuôi trồng thủy sản trên các vịnh thuộc quần đảo Cát Bà, huyện Cát Hải” thực sự đáp ứng điều người dân mong chờ từ rất lâu.

Tương tự như ông Luyện, anh Nguyễn Văn Thắng (ở xã Lập Lễ, huyện Thủy Nguyên) rất phấn khởi khi biết thông tin HĐND thành phố sẽ xem xét thông qua đề án hỗ trợ các cơ sở nuôi trồng thủy sản trên các vịnh thuộc quần đảo Cát Bà. Từ Lập Lễ, anh Thắng đầu tư nhiều vốn ra Cát Bà lập nghiệp, nuôi trồng thủy sản trên vịnh. Nếu đề án được thông qua, anh sẽ không bị thiệt hại quá nhiều.

Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Nguyễn Ngọc Tuất cho biết, ngành Nông nghiệp thành phố rất ủng hộ việc HĐND thành phố thông qua đề án “Hỗ trợ tháo dỡ các cơ sở nuôi trồng thủy sản trên các vịnh thuộc quần đảo Cát Bà, huyện Cát Hải”. Theo ông Nguyễn Ngọc Tuất, việc nuôi trồng thủy sản trên các vịnh thuộc quần đảo Cát Bà từ nhiều năm qua mở rộng nhanh chóng, tuy nhiên, việc nuôi lồng bè thiếu quy hoạch, quy mô sản xuất đơn lẻ, manh mún và thiếu sự liên kết giữa các khâu trong sản xuất, đầu ra không ổn định. Việc sắp xếp lại các hộ nuôi trồng thủy sản trên vịnh giúp công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực nuôi trồng thủy sản thuận lợi hơn, đồng thời tăng chất lượng, sản lượng sản phẩm thủy sản.

Chủ tịch UBND huyện Cát Hải Bùi Tuấn Mạnh đánh giá, đề án nếu được thông qua sẽ có ý nghĩa rất lớn đối với huyện Cát Hải, đặc biệt trong lĩnh vực du lịch. Việc thông qua đề án giúp giải quyết dứt điểm các hạn chế, bất cập giữa phát triển nuôi trồng thủy sản với bảo tồn, bảo vệ hệ sinh thái, môi trường tự nhiên cũng như cảnh quan du lịch. Cùng với đó, tạo bước đột phá trong công tác bảo vệ cảnh quan môi trường trên các vịnh thuộc quần đảo Cát Bà. Điều này đặc biệt quan trọng khi cuối năm nay, UNESCO sẽ thẩm tra lần cuối để xem xét, phê duyệt “Vịnh Hạ Long - Quần đảo Cát Bà” là Di sản thiên nhiên thế giới. Nếu quần đảo Cát Bà thành Di sản thiên nhiên thế giới sẽ giúp du lịch – ngành kinh tế mũi nhọn của địa phương phát triển mạnh mẽ, bứt phá trong thời gian tới./.