Người dân chưa “mặn mà”

Đại diện doanh nghiệp giải quyết thủ tục hành chính tại bộ phận “Một cửa” Chi cục Tiêu chuẩn- Đo lường- Chất lượng (Sở Khoa học - Công nghệ)
Khi sử dụng dịch vụ công trực tuyến, người dân được thụ hưởng dịch vụ thuận lợi, tiết kiệm chi phí, thời gian, giảm thủ tục hành chính, nhất là tránh được nạn nhũng nhiễu, quan liêu, gây phiền hà từ một bộ phận cán bộ, công chức ở cơ quan hành chính nhà nước. Người dân, doanh nghiệp, các tổ chức có thể giao dịch 24/24 giờ trong ngày, tại bất cứ nơi đâu có kết nối in-tơ-net. Tiện ích là vậy, song số lượng người dân đến bộ phận “một cửa” để giao dịch các loại giấy tờ hồ sơ theo cách “truyền thống” vẫn chiếm tỷ lệ cao. Đơn cử, dù biết việc cấp bản sao văn bằng, chứng chỉ từ sổ gốc là dịch vụ công trực tuyến được triển khai mức độ 4 (tức là toàn bộ quá trình từ tiếp nhận hồ sơ, đến trả kết quả và thanh toán phí đều qua môi trường mạng in-tơnet) song chị Hoàng Thị Nhung, số 105, đường Quang Trung, phường Phan Bội Châu (quận Hồng Bàng) vẫn quyết định trực tiếp đến Sở Giáo dục và Đào tạo để nộp hồ sơ xin cấp bằng THPT đã bị mất. Lý giải việc từ chối thực hiện dịch vụ công trực tuyến với nhiều tiện ích nêu trên, chị Hoàng Thị Nhung cho biết: “Tôi chưa quen khai báo thủ tục trên in-tơ-net sợ không đúng yêu cầu lại phải làm đi làm lại nhiều lần. Mặt khác cũng chưa sử dụng dịch vụ thanh toán trực tuyến lần nào nên cũng… ngại, chưa nói đến việc công nhận giá trị pháp lý của văn bản điện tử hiện nay còn nhiều hạn chế”.
Ông Vũ Đại Thắng, Phó giám đốc Sở thông tin và Truyền thông cho rằng, lý do trên đây là một trong những nguyên nhân khiến người dân chưa thực sự “mặn mà” với dịch vụ công trực tuyến, nhất là dịch vụ công trực tuyến mức độ 4. Theo ông Vũ Đại Thắng, đối với các loại giấy tờ khi chuyển đổi qua môi trường điện tử để thực hiện các thủ tục hành chính trên môi trường mạng, các hồ sơ trên phải có giá trị pháp lý như văn bản giấy, khi đó việc thực hiện giao dịch trên môi trường điện tử mới đem lại hiệu quả cao. Tuy vậy, việc công nhận giá trị pháp lý của văn bản điện tử tại nước ta còn nhiều hạn chế. Mặt khác, việc thanh toán trực tuyến, kết nối giữa ngân hàng, kho bạc chưa đồng bộ, do đó dịch vụ công trực tuyến mức độ 4 chủ yếu thực hiện đối với các thủ tục không thu phí, dịch vụ có thu phí chưa thực hiện được. Bên cạnh đó, khó khăn lớn nhất khi triển khai dịch vụ công trực tuyến là do thiếu cơ sở dữ liệu dùng chung liên quan đến tổ chức và công dân nên khi cung ứng dịch vụ công trực tuyến, các cơ quan nhà nước không đủ cơ sở để thực hiện. Khả năng sử dụng, cập nhật in-tơ-net của nhiều người dân còn thấp cũng là trở ngại lớn khi sử dụng dịch vụ công trực tuyến mức độ 4.
Cơ sở vật chất, thiết bị công nghệ thông tin tại một số sở, ngành, quận, huyện và nhiều xã, phường, thị trấn còn thiếu và lạc hậu, gây khó khăn cho việc ứng dụng công nghệ thông tin vào quản lý và thực hiện dịch công trực tuyến.
Triển khai nộp hồ sơ trực tuyến qua điện thoại
Theo Sở Thông tin và Truyền thông, hiện thành phố triển khai tổng số 52 dịch vụ công trực tuyến mức độ 4, các đơn vị tự triển khai 62 dịch vụ; các bộ, ngành dọc triển khai xuống địa phương 60 dịch vụ. Tỷ lệ hồ sơ nộp trực tuyến và được xử lý trực tuyến mức độ 4 trong 6 tháng đầu năm 2019 là 4763/9392 hồ sơ, đạt 50,7%. Là một trong số ít đơn vị triển khai nhiều dịch vụ công trực tuyến mức độ 4 (58 dịch vụ), Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Dương Ngọc Tuấn cho hay, hiện đơn vị đang phối hợp với Sở Thông tin và Truyền thông chuyển đổi các biểu mẫu điện tử, xây dựng quy trình nội bộ điện tử giải quyết các thủ tục hành chính. Số hồ sơ được giải quyết đúng hạn của sở đạt gần 98% và không có hồ sơ quá hạn. Tuy nhiên, theo ông Dương Ngọc Tuấn, để thực hiện tốt dịch vụ công trực tuyến, trong đó có dịch vụ công trực tuyến mức độ 4, thành phố sớm hoàn thiện cơ sở hạ tầng thông tin để 100% cơ quan, ban, ngành thành phố có thể nhận, gửi văn bản qua trục liên thông. Đồng thời, Văn phòng UBND thành phố, Sở Thông tin và Truyền thông xem xét sớm hoàn thiện và khắc phục các lỗi trên phần mềm “Một cửa điện tử” cũng như ban hành cơ chế vận hành, khai thác, quản trị và quản lý phần mềm “Một cửa điện tử”, góp phần thực hiện thông suốt các thủ tục hành chính qua môi trường mạng.
Nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân khi thực hiện các dịch vụ công trực tuyến, Phó giám đốc Sở Thông tin và Truyền thông Vũ Đại Thắng cho biết, hiện Sở đang triển khai nền tảng chính quyền điện tử thành phố tích hợp kết dịch vụ nối ngân hàng để thực hiện thanh toán phí, lệ phí trên Cổng dịch vụ công trực tuyến thành phố. Đồng thời kết nối mạng thông tin Bưu điện- VNPost để người dân đăng ký sử dụng dịch vụ bưu chính công ích theo Quyết định số 45/2016 của Thủ tướng Chính phủ. Sở Thông tin và Truyền thông đẩy mạnh triển khai tích hợp Zalo trong hệ thống chính quyền điện tử thành phố nhằm hỗ trợ người dân nộp hồ sơ trực tuyến trên điện thoại di động. Dự kiến trong quý 3-2019 sẽ hoàn thiện nội dung này.
Mục tiêu chính của dịch vụ công trực tuyến là thêm một tiện ích để người dân lựa chọn khi cần làm các thủ tục hành chính mà không cần tới trực tiếp cơ quan hành chính. Do vậy, việc hướng dẫn người dân sử dụng được dịch vụ tại nhà rất cần thiết. Sở Thông tin và Truyền thông phát hành 60 nghìn tờ gấp và xây dựng clip hướng dẫn người dân chi tiết cách tra cứu, nộp hồ sơ trực tuyến.
Bài và ảnh: Thanh Thủy