Sau khi Thủ tướng Paetongtarn bị phế truất, Quốc hội Thái Lan sẽ bỏ phiếu bầu ra lãnh đạo mới, quy trình không giới hạn về thời gian.
Tòa án Hiến pháp Thái Lan hôm nay đã phế truất Thủ tướng Paetongtarn Shinawatra vì vi phạm quy tắc đạo đức công vụ trong cuộc gọi với Chủ tịch Thượng viện Campuchia Hun Sen, trở thành Thủ tướng thứ năm của Thái Lan bị cách chức trong 17 năm qua. Quyết định này đặt đất nước vào tình thế chính trị đầy biến động, khi chính phủ lâm thời do Phó Thủ tướng Phumtham Wechayachai và nội các điều hành cho đến khi Quốc hội bầu ra tân thủ tướng theo thời điểm do Chủ tịch Hạ viện quyết định. Hiến pháp Thái Lan không quy định thời hạn cụ thể để nhóm họp, khiến tiến trình này có thể kéo dài.
Phán quyết của tòa án sẽ mở ra các vòng đàm phán căng thẳng giữa các đảng phái và chính trị gia quyền lực, trong đó trung tâm là cựu Thủ tướng Thaksin Shinawatra – cha của bà Paetongtarn và là người sáng lập Đảng Pheu Thai. Liên minh cầm quyền hiện chỉ nắm đa số sít sao với lợi thế 7 ghế tại Hạ viện, khiến bất kỳ sự rút lui nào cũng có thể gây tổn thất lớn cho Đảng Pheu Thai.
Hiện có 5 ứng viên đủ điều kiện trở thành Thủ tướng. Đảng Pheu Thai ban đầu đề cử 3 người, nhưng nay chỉ còn cựu Bộ trưởng Tư pháp và Tổng chưởng lý Chaikasem Nitisiri, 77 tuổi, tuy kín tiếng nhưng sẵn sàng đảm nhận trách nhiệm. Ứng viên thứ hai là Anutin Charnvirakul, 58 tuổi, cựu Phó Thủ tướng và Bộ trưởng Nội vụ, hiện thuộc Đảng Bhumjaithai, từng rút khỏi liên minh cầm quyền hồi tháng 6. Ba ứng viên còn lại gồm Bộ trưởng Năng lượng Pirapan Salirathavibhaga, cựu Phó Thủ tướng Jurin Laksanawisit và cựu Thủ tướng Prayuth Chan-ocha, người lãnh đạo cuộc đảo chính lật đổ chính quyền bà Yingluck Shinawatra năm 2014, hiện đã rút lui và làm cố vấn hoàng gia.
Để trở thành Thủ tướng, ứng viên cần tối thiểu 50 phiếu để vào danh sách bỏ phiếu tại Hạ viện và phải giành quá bán, tức hơn 247 phiếu trong tổng số 492 nghị sĩ. Nếu thất bại, quy trình sẽ được lặp lại cho đến khi tìm được người chiến thắng, không có giới hạn thời gian.
Theo Reuters, khả năng Đảng Pheu Thai giữ được vị trí Thủ tướng phụ thuộc vào việc ông Thaksin có đạt được thỏa hiệp với phe bảo thủ trong chính quyền hay không. Phe bảo thủ hiện nắm quyền lực lớn và có thể phá hỏng kế hoạch chính trị của cựu Thủ tướng Thái Lan, khiến tương lai chính trị của Bangkok vẫn còn nhiều bất định.
Sự kiện này được đánh giá là bước ngoặt quan trọng, mở ra một giai đoạn mới đầy thử thách đối với nền chính trị Thái Lan và tương lai của Đảng Pheu Thai.
PV (tổng hợp)
