Khó khăn xác định nguyên nhân, thủ phạm
Theo thống kê của các đơn vị chức năng thuộc Sở Nông nghiệp – PTNT, năm 2016, toàn thành phố thiệt hại khoảng 41,5 ha diện tích rừng do các đám cháy tại nhiều địa phương có rừng như huyện Thuỷ Nguyên, An Lão, Đồ Sơn, Kiến An. Đáng báo động trong năm 2016, huyện Thuỷ Nguyên tăng đột biến cháy rừng. Trong số 33 vụ cháy trên địa bàn toàn thành phố, huyện Thuỷ Nguyên chiếm tới 25 vụ cháy rừng với mức độ cháy lớn, lửa lan nhanh với diện tích rộng trên nhiều khu vực đồi núi giáp ranh giữa các xã, làm thiệt hại 25 ha diện tích rừng.
 |
Ngăn chặn nguy cơ cháy rừng là vấn đề các ngành chức năng, chính quyền địa phương tập trung tìm giải pháp. Trong ảnh: Rừng trên đồi Thiên Văn, quận Kiến An. Ảnh: Trung Kiên |
Phó giám đốc Sở Nông nghiệp – PTNT Phạm Văn Lập cho biết, có những ngày xảy ra cháy liên tục trên địa bàn huyện Thuỷ Nguyên. Qua theo dõi, các đám cháy thường xảy ra vào khoảng thời gian gần trưa từ 10 giờ 30 phút đến 12 giờ hoặc từ 17 giờ đến 21 giờ. Có lúc đám cháy xảy ra ở những địa hình đồi rừng, núi khá hiểm trở, có độ dốc lớn. Khi cháy xảy ra, rất khó khăn cho các lực lượng chức năng trong việc cứu hộ, cứu nạn, dập tắt đám cháy bởi đường lên đồi núi nhỏ, hẹp, khó đưa được phương tiện, dụng cụ, trang thiết bị để tiếp cận đám cháy... Các cấp chính quyền địa phương, nhân dân sống quanh khu vực có diện tích rừng bao phủ đang lo lắng, nếu không có biện pháp giảm nguy cơ cháy rừng sẽ phải đón Tết trong tâm trạng thấp thỏm trước khả năng xảy ra cháy với những hiểm hoạ khó lường.
Với nhiều bất thường về cháy rừng xảy ra trong năm 2016, đặc biệt là số vụ cháy tăng quá cao, các ngành chức năng bước đầu đi sâu, đánh giá, tìm hiểu nguyên nhân để từ đó có biện pháp phòng, chống hiệu quả. Bên cạnh các yếu tố bất thường, phức tạp về thời tiết làm thảm thực bì khô, nỏ dễ cháy, một số người do ý thức kém sử dụng lửa bất cẩn trong rừng….; còn có nguyên nhân phát sinh từ những mâu thuẫn hoặc động cơ cá nhân nhưng các ngành chức năng, chính quyền địa phương khó khăn trong điều tra, làm rõ nguyên nhân để xử lý kịp thời. Tại một số xã nơi xảy ra cháy rừng ở huyện Thủy Nguyên, bước đầu phát hiện có đối tượng đốt rừng, nhưng ngành chức năng, địa phương không bắt được đối tượng để xử lý. Ở phường Tràng Minh (quận Kiến An), người dân phát hiện có đối tượng mang rác thải công nghiệp, chủ yếu là phế thải của ngành da giày, đổ tại chân núi, bìa rừng, lợi dụng khi vắng người châm lửa đốt rác đã làm tàn lửa bay theo gió, bắt vào thảm lá khô gây cháy rừng, nhưng thực tế chưa đối tượng nào bị bắt, xử lý. Trong năm 2016, toàn thành phố chỉ điều tra, làm rõ nguyên nhân, xử lý được 1 đối tượng gây cháy rừng, con số quá nhỏ so với con số 33 vụ cháy rừng trong năm.
Tăng cường phối hợp bảo vệ rừng
Theo Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm Hải Phòng Phạm Văn Hiển trước thực trạng cháy rừng gia tăng đột biến trong năm qua, cần kiên quyết điều tra rõ nguyên nhân, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm quy định bảo vệ rừng dẫn đến cháy mới tác dụng răn đe tốt, giảm nguy cơ cháy rừng. Hạt trưởng Hạt kiểm lâm Cát Hải Nguyễn Quang Thành cho biết, những năm trước, số vụ cháy rừng trên địa bàn huyện khá cao, nhưng trong năm 2016, chỉ xảy ra 1 vụ. Nguyên do từ năm 2015, chính quyền địa phương phối hợp với ngành chức năng quyết liệt điều tra nguyên nhân, tìm được thủ phạm trong một vài vụ cháy rừng, xử lý nghiêm. Sau đó, hiện tượng cháy rừng từng bước giảm dần.
Trong cuộc kiểm tra công tác phòng, chống cháy rừng trên địa bàn thành phố cuối năm 2016, Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Xuân Bình nhấn mạnh: việc xảy ra cháy rừng trong năm phải được các ngành chức năng, chính quyền địa phương nhìn nhận thẳng thắn, nghiêm túc, từ đó có hướng chỉ đạo sát sao làm giảm nguy cơ cháy rừng. Các vụ cháy rừng phải được tìm rõ nguyên nhân, quy rõ trách nhiệm xảy ra cháy. Các ngành chức năng xây dựng cụ thể phương án phòng chống cháy rừng với những hướng dẫn cụ thể, thiết thực. Lực lượng chức năng phối hợp chặt chẽ trong điều tra, làm rõ nguyên nhân các vụ cháy, kiên quyết xử lý nghiêm thủ phạm để răn đe.
Thực hiện ý kiến chỉ đạo của lãnh đạo thành phố, năm 2017, các địa phương, lực lượng chức năng nêu cao vai trò, trách nhiệm trong tuần tra, bảo vệ rừng, bảo đảm vật tư, phương tiện, chỉ đạo chữa cháy linh hoạt, phù hợp với từng địa phương; tổ chức diễn tập các phương án phòng, chống cháy rừng sát thực tế. Sở Nông nghiệp – PTNTphối hợp cơ quan chức năng, các địa phương có rừng thực hiện nghiêm túc trách nhiệm quản lý nhà nước về bảo vệ rừng. Quy chế phối hợp trong công tác bảo vệ rừng và phòng, chống cháy rừng cần rõ ràng chức năng, nhiệm vụ giữa các lực lượng chức năng, chính quyền địa phương để huy động lực lượng, phương tiện, trang thiết bị kịp thời tham gia chữa cháy rừng. Khi phát hiện các đối tượng gây cháy rừng, kiên quyết xử lý nghiêm theo quy định pháp luật. Các địa phương tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về bảo vệ rừng và phòng, chống cháy rừng, thành lập các tổ, đội xung kích bảo vệ rừng tại cơ sở để kịp thời ứng phó, xử lý mọi tình huống…
Bài và ảnh: Hương An
