“Độ” xe ô tô - Thú vui nhưng phải tỉnh táo

“Độ” đèn cho xe ô tô.

Nhiều xe phải “quay đầu”

Theo các trung tâm đăng kiểm xe cơ giới Hải Phòng, trong thời qua, các đơn vị từ chối kiểm định khá nhiều xe ô tô vì lắp thêm các phụ tùng, phụ kiện không đúng với thiết kế của nhà sản xuất, buộc chủ ô tô phải trả lại tình trạng xe nguyên bản mới thực hiện công tác kiểm định. Cụ thể, những chiếc xe bị từ chối đăng kiểm là xe “chế” thêm đèn ledbar trên nóc, ở mặt ca- lăng hoặc phía trên biển số phía trước, lắp thêm cản ở đuôi xe, “độ” đèn… Một số loại xe tải không phù hợp kích thước thành, thùng, một số xe bán tải (pickup) chế thêm nắp (không qua thủ tục kiểm định khi cải tạo) và lắp hệ thống cản không theo quy định của nhà sản xuất.

Giám đốc Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới Hải Phòng (15-02S) Đào Trọng Hà cho biết, Luật Giao thông đường bộ nghiêm cấm các loại xe cơ giới tự ý thay đổi kết cấu, tổng thành, hệ thống của xe không đúng thiết kế của nhà chế tạo hoặc thiết kế cải tạo được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt. Căn cứ theo đó, cơ quan đăng kiểm có 2 hồ sơ khác nhau để thực hiện công tác kiểm định phương tiện. Một là, thiết kế của nhà sản xuất (hãng xe), cơ quan đăng kiểm sẽ dựa vào đó để thực hiện công tác kiểm định. Hai là, hồ sơ cải tạo của đơn vị cải tạo xe, được cơ quan đăng kiểm chấp thuận phê duyệt, giống như các xe container được cải tạo chốt trước đây…

Quy định là vậy, song trên thực tế, có rất nhiều chủ xe cố tình “lách luật” để “độ” xe theo ý thích. Thông thường, khi thực hiện đăng kiểm, nhiều chủ xe chủ động tháo những bộ phận được “chế” thêm vào xe như: nắp thùng (đối với xe bán tải), dải đèn ledbar (đối với xe container, xe tải cỡ lớn), đèn độ thêm (ngoài đèn theo thiết kế của nhà sản xuất) để thực hiện kiểm định xe “trót lọt”. Sau khi kiểm định xong mới lắp thêm. Trước năm 2020, do thiếu cơ sở để xử lý các xe lắp thêm đèn (Nghị định 46/2016), chỉ xử phạt lắp thêm đèn phía sau, thì nay, theo  Nghị định 100/2019 có hiệu lực từ ngày 1-1-2020, phạm vi xử phạt được mở rộng. Theo đó, các hành vi lắp thêm đèn ở bất kỳ vị trí nào trên xe nếu sai thiết kế của nhà sản xuất gồm: phía trước, phía sau, trên nóc, dưới gầm, một hoặc cả hai bên thành xe… đều bị phạt.

Cũng theo ông Đào Trọng Hà, việc “độ” nội thất của xe ô tô tùy theo ý thích của chủ xe và không liên quan đến quá trình kiểm định. Thực chất, cơ quan Đăng kiểm thực hiện kiểm định phương tiện ở 2 góc độ: thứ nhất, xe có đủ điều kiện để lưu hành hay không; thứ hai, xe lưu hành có bảo đảm yêu cầu kỹ thuật về vận hành, khí thải, ánh sáng, lốp, điện… hay không. Những chiếc xe được thông qua kiểm định phải hội tụ đủ 2 điều kiện trên. Từ đầu năm 2020 đến nay, Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới Hải Phòng từ chối kiểm định lần đầu cho khá nhiều xe không đạt yêu cầu, chủ xe phải thực hiện lại theo yêu cầu của cơ quan đăng kiểm.

Không phải cứ “thích là được”

Có được chiếc xe nhiều tính năng, đáp ứng nhu cầu về vận hành, giải trí là mong muốn của rất nhiều chủ xe ở Hải Phòng hiện nay. Tuy nhiên, không phải cứ “thích là được” vì có thể cơ quan đăng kiểm sẽ từ chối kiểm định xe, hoặc có thể “tiền mất, tật mang” vì sử dụng hàng trôi nổi trên thị trường. Nhiều chủ xe sau khi dán phim cách nhiệt, chỉ vài tháng lại phải tháo bỏ vì dán những loại phim rẻ tiền, hầu như không có tác dụng chắn nắng và chống tia tử ngoại. Trong khi đó, để dán phim phần kính lái không hề rẻ, loại thấp nhất cũng từ 800.000 đồng trở lên, loại cao cấp có giá trên 5 triệu đồng.

“Độ” thêm phụ kiện can thiệp vào hệ thống điện của xe ô tô cũng là điều đáng nói vì hiện nay thị trường Hải Phòng có rất nhiều loại phụ kiện xe ô tô trôi nổi, chất lượng kém. Thêm việc thợ “độ” tay nghề kém sẽ có nguy cơ dẫn đến thảm họa. Nhiều trường hợp cháy xe khi đang lưu thông hoặc đang dừng, đỗ chưa xác định được nguyên nhân, nhưng nhiều người cho rằng nguyên nhân chủ yếu bắt nguồn từ “độ” xe, can thiệp vào hệ thống điện và làm không cẩn thận dẫn đến chập điện, gây cháy.

Theo các chủ cửa hàng “độ” xe ở Hải Phòng, nếu xác định cần “độ” xe, phải tỉnh táo khi lựa chọn đồ và lựa chọn các điểm dịch vụ có uy tín. Phụ tùng, phụ kiện phải là những loại hàng đạt tiêu chuẩn chất lượng của nhà sản xuất (hàng chính hãng), hoặc hàng phân phối chính hãng tại Việt Nam, tránh những loại đồ trôi nổi, rẻ tiền, vì có thể bị hư hỏng bất ngờ. Chẳng hạn, nếu lắp thêm bộ kiểm soát tốc độ bằng ga tự động (Cruise control/CC) đối với những xe bản thấp, hãy sử dụng hàng chính hãng. Với những chiếc xe có tầm giá dưới 1 tỷ đồng, bộ CC chính hãng chỉ có giá khoảng 2 triệu đồng. Hàng ngoài (được sản xuất lậu) tuy rẻ hơn, nhưng có thể liệt phím, hư hỏng bất cứ lúc nào. Đối với đèn xe, hãy mua loại “đáng tiền” thay vì những loại bóng và bi trôi nổi trên thị trường, tuổi thọ ngắn, bi đèn không đủ cắt ánh sáng. Một trong những loại đèn nên “độ” là đèn gầm, vì có xe có lắp đèn gầm, có xe không lắp, nhưng có hốc chờ sẵn trên mặt ca- lăng. Đây là loại đèn bổ sung ánh sáng khá tốt cho đèn cos khi đi trời tối. Hiện, có nhiều loại đèn gầm như led, bi, bi-led, halogen, tùy theo túi tiền và nhu cầu, chủ xe có thể lựa chọn từng loại để lắp./.