Doanh nghiệp chưa mặn mà loại hình du lịch cộng đồng
![]() |
| Du khách tham gia gặt lúa cùng người dân xã Quang Phục (huyện Tiên Lãng). |
Dịp nghỉ lễ Quốc khánh năm nay, anh Phạm Văn Đức, ở phường Máy Tơ (quận Ngô Quyền) mời nhóm bạn tại Hà Nội về Hải Phòng tham quan. Anh Đức tự tổ chức “tua” để nhóm bạn tham quan làng tạc tượng Bảo Hà (xã Đồng Minh, huyện Vĩnh Bảo); làng nghề chiếu cói Lật Dương (xã Quang Phục, huyện Tiên Lãng) và làng nghề mây tre đan Tiên Cầm (xã An Thái, huyện An Lão). Anh Đức cho biết, để thực hiện “tua” du lịch này anh phải liên hệ với các hộ làm nghề truyền thống từ giữa tháng 8. Trước đó, anh Đức tìm đến nhiều công ty lữ hành trên địa bàn thành phố để tham khảo song không tìm được “tua” ưng ý.
Trên địa bàn thành phố hiện có 69 doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ lữ hành. Tuy nhiên, hầu hết đơn vị chưa quan tâm nhiều đến xây dựng các “tua” du lịch cộng đồng chất lượng phục vụ người Hải Phòng. Các doanh nghiệp làm du lịch ở tỉnh ngoài đến Hải Phòng cũng chỉ xây dựng “tua”, tuyến chủ yếu dựa trên các khu du lịch nổi tiếng là Cát Bà, Đồ Sơn. Du khách hầu như chưa biết đến các “tua” du lịch cộng đồng trên địa bàn thành phố.
Theo Giám đốc Công ty TNHH MTV Dịch vụ Lữ hành Saigontourist chi nhánh Hải Phòng Nguyễn Thị Thanh, phong cảnh hữu tình, sinh hoạt văn hóa đậm nét miền biển Đồ Sơn, Cát Hải và các làng nghề truyền thống độc đáo như: tạc tượng Bảo Hà (Vĩnh Bảo), bánh đa Nông Xá (An Dương), mây tre đan Tiên Cầm (An Lão)… là điểm mạnh của ngoại thành Hải Phòng, có thể khai thác du lịch cộng đồng. Tuy nhiên, thành phố còn thiếu cơ chế, chính sách để xây dựng được sản phẩm du lịch độc đáo, thu hút các doanh nghiệp lữ hành và cộng đồng dân cư khai thác loại hình du lịch này. Người dân nông thôn không đủ vốn để xây dựng nhà lưu trú tại gia (homestay) đạt chuẩn cho khách thuê. Các địa phương chưa có chính sách cụ thể hỗ trợ người dân vay vốn với lãi suất thấp hoặc khuyến khích người dân làm du lịch cộng đồng. Việc hệ thống đường giao thông chưa thực sự thuận lợi, thiếu các phương tiện vận tải công cộng đưa đón du khách tham quan các điểm du khảo… cũng khiến các doanh nghiệp du lịch chưa mặn mà khai thác loại hình du lịch này.
Sớm ban hành cơ chế ưu đãi và giải pháp thực hiện
Theo Phó giám đốc Sở Du lịch Vũ Huy Thưởng, việc Luật Du lịch 2017 quy định sản phẩm du lịch cộng đồng mở ra hướng đi cụ thể để loại hình du lịch này được khai thác, thu hút đầu tư nhiều hơn trong thời gian tới. Triển khai Luật Du lịch 2017 và Nghị quyết của HĐND thành phố về nhiệm vụ, giải pháp phát triển du lịch Hải Phòng giai đoạn 2017-2020, định hướng đến năm 2030, Sở Du lịch thành phố đang khẩn trương xây dựng Đề án “Một số chính sách hỗ trợ phát triển du lịch Hải Phòng giai đoạn 2017-2020, định hướng đến năm 2030” trình UBND thành phố và Thường trực HĐND thành phố. Dự thảo Đề án xây dựng cơ chế chính sách khuyến khích, ưu đãi thu hút phát triển sản phẩm du lịch, hỗ trợ phát triển du lịch cộng đồng. Cụ thể: đề xuất ưu tiên ngân sách đầu tư, nâng cấp, xây dựng mới các tuyến đường tham quan du lịch tại các địa phương, hỗ trợ 100% kinh phí xây dựng nhà vệ sinh công cộng tại các xã. Đồng thời, ngành chức năng cung cấp miễn phí thiết kế mẫu mô hình homestay. Thành phố có chính sách hỗ trợ kinh phí mua sắm trang thiết bị đáp ứng nhu cầu lưu trú; hỗ trợ 100% nhu cầu xi măng phục vụ hệ thống giao thông và đường dạo các điểm du lịch sinh thái. Các địa phương đẩy mạnh phát triển du lịch gắn với phát triển sản phẩm nông nghiệp, thủy sản đặc sắc của mỗi địa phương như: chè xanh Chi Lai, khoai lang Tiên Hội, mực khô Cát Bà, cá thu một nắng Đồ Sơn... Thành phố cũng sẽ có chính sách ưu tiên về đất đai và hỗ trợ xây dựng hạ tầng điểm đầu, điểm cuối đối với các doanh nghiệp, cá nhân đầu tư các tuyến xe buýt tới các khu, điểm tham quan du lịch trọng điểm…
Đón đầu những chính sách hỗ trợ cụ thể và kịp thời của thành phố, doanh nghiệp du lịch cần chủ động xây dựng các tua, tuyến du lịch cộng đồng dựa trên văn hóa bản địa độc đáo của từng địa phương. Đó chính là cầu nối quan trọng giúp du khách tiếp cận loại hình sản phẩm du lịch cộng đồng. Hầu như 19 tuyến, điểm du lịch của thành phố đều có thể khai thác du lịch cộng đồng dựa trên trung tâm là các làng nghề trải đều ở các địa phương. Chính quyền địa phương, các hộ dân làm du lịch cộng đồng cần ý thức gìn giữ giá trị văn hóa bản địa, cải thiện, nâng cao chất lượng dịch vụ để tạo sức hút với các doanh nghiệp du lịch. Qua đó, thu hút du khách, nâng cao chất lượng cuộc sống của chính những hộ làm du lịch cộng đồng và đưa loại hình du lịch này phát triển nhanh, bền vững.
Du lịch cộng đồng là loại hình du lịch mang lại cho du khách những trải nghiệm về cuộc sống địa phương. Trong đó, các cộng đồng dân cư tham gia trực tiếp vào các hoạt động du lịch và thu được các lợi ích kinh tế - xã hội từ các hoạt động du lịch và chịu trách nhiệm bảo vệ tài nguyên thiên nhiên, môi trường và văn hóa địa phương. |
Bài và ảnh: Nguyễn Dương