Doanh nghiệp đồng hành xây dựng thói quen phân loại rác

Thay đổi thói quen từ các điểm mua hàng

Tại đại lý sữa TH True Milk trên phố Trần Nguyên Hãn, phường Lê Chân, nhân viên của cửa hàng bên cạnh nhiệm vụ bán hàng còn tiếp nhận vỏ hộp sữa hộ dân chuyển giao. Trước đây, cửa hàng chỉ tiếp nhận phần vỏ hộp sữa đã được làm sạch, thì nay cửa hàng tiếp nhận cả những phần vỏ hộp chưa được làm sạch.

Theo đại diện cửa hàng, từ tháng 3/2026, cửa hàng đặt thùng thu gom vỏ hộp sữa. Thời gian đầu chỉ lác đác một vài khách hàng. Nhưng qua vài tháng, số khách hàng có thói quen chuyển lại vỏ hộp sữa cho cửa hàng tăng dần.

Việc xây dựng thói quen là giải pháp quan trọng để đạt mục tiêu phân loại rác thải sinh hoạt tại nguồn. Những hoạt động cụ thể của những doanh nghiệp sản xuất, phân phối với khả năng tiếp cận trực tiếp lượng lớn người tiêu dùng đóng vai trò không thể thiếu trong việc hình thành và đẩy mạnh hệ thống phân loại, thu gom và tái chế rác thải là vỏ bao bì sản phẩm.

Nhiều năm qua, người dân quen bỏ chung các loại rác thải sinh hoạt, chưa có thói quen phân loại rác tại nguồn, trong khi địa phương chưa có mô hình xử lý rác thải đồng bộ để người dân thấy hiệu quả thực tế.

Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Phạm Văn Thuấn, trên địa bàn thành phố hiện phát sinh khoảng 3.300 tấn rác thải sinh hoạt/ngày và dự báo sẽ chạm mốc 4.500 tấn/ngày vào năm 2030. Trong đó, rác thải nhựa và túi nilon chiếm từ 8 - 12% và hơn 70% lượng rác nhựa này đến từ thói quen sử dụng nhựa một lần (hộp xốp, cốc nhựa, chai nước).

Để giảm thiểu rác rác thải nhựa cần sự chung tay của cả cộng đồng, doanh nghiệp và người dân, trước hết là việc tuân thủ quy định về phân loại rác.

Đa dạng hình thức hỗ trợ

Xã Hà Đông đang là địa phương được một tổ chức môi trường của thành phố Kytakyushu (Nhật Bản) hỗ trợ xây dựng mô hình điểm về phân loại rác thải sinh hoạt tại nguồn.

Theo Phó Chủ tịch UBND xã Hà Đông Bùi Mạnh Cường, hiện nay, rác hữu cơ chiếm 40% lượng rác thải sinh hoạt. Đây là nguồn nguyên liệu có giá trị nếu được xử lý đúng cách. Nhưng khó khăn của địa phương khi thực hiện quy định phân loại rác thải sinh hoạt tại nguồn không phải là phương tiện, cơ sở vật chất mà làm thế nào để thay đổi nhận thức, thói quen của người dân.

Ngay từ khi triển khai kế hoạch, 4 doanh nghiệp ở xã Hà Đông đã tài trợ 600 thùng rác 2 ngăn tặng hộ dân để thực hiện phân loại rác thải sinh hoạt. "Phân loại rác thải tại nguồn không thể thành công nếu chỉ có chính quyền thực hiện mà cần sự chung tay của cả cộng đồng, nhất là các doanh nghiệp", ông Cường nói.

Theo Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH May mặc Hoa Hồng Nguyễn Thị Lan Anh, doanh nghiệp thực hiện nghiêm việc phân loại, lưu trữ rác thải phát sinh trong quá trình sản xuất. Các loại rác thải công nghiệp được phân loại, có kho lưu trữ riêng biệt và chuyển giao đơn vị thu gom, tái chế.

Với số lượng hơn 500 công nhân, lượng rác thải sinh hoạt phát sinh không nhỏ. Doanh nghiệp hướng dẫn cán bộ, công nhân viên thực hiện phân loại rác trước khi chuyển giao đơn vị thu gom,

Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Phạm Văn Thuấn cho biết thêm, sở tham mưu với thành phố đẩy mạnh quản lý chất thải rắn theo chuỗi khép kín từ phát sinh, phân loại, thu gom, vận chuyển, xử lý, tái chế và chôn lấp an toàn phù hợp với định hướng phát triển đô thị xanh, cảng biển bền vững.

Sở cũng tham mưu xã hội hóa dịch vụ môi trường, áp dụng trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR) theo Luật Bảo vệ môi trường; kiểm soát chặt chẽ rác thải nhựa, đặc biệt là nhựa dùng một lần, rác thải nhựa phát sinh từ hoạt động thương mại, du lịch, cảng biển. Khuyến khích các tổ chức, cá nhân sử dụng các sản phẩm bao bì thân thiện môi trường, triển khai các mô hình thu gom, thu hồi rác thải nhựa để tái chế.