Doanh nghiệp Hải Phòng tìm chỗ trong chuỗi cung ứng FDI

Nhìn rõ cơ hội đơn hàng

Từ gia công cơ khí chính xác, Công ty TNHH Công nghiệp phụ trợ HPTECH từng bước đầu tư máy móc, đào tạo nhân lực và xây dựng hệ thống quản lý chất lượng. Theo ông Vũ Văn Tư, đại diện công ty, HPTECH hiện tạo việc làm cho khoảng 100 lao động, cung cấp sản phẩm cho khách hàng trong và ngoài nước, đồng thời hoàn thành chứng nhận IATF 16949 để phục vụ định hướng sản xuất linh kiện ô tô.

Ông Tư cũng là đại diện Công ty CP Công nghiệp hàng không SMV, doanh nghiệp đã đạt chứng nhận AS9100D và triển khai những đơn hàng đầu tiên trong lĩnh vực linh kiện hàng không. Đây là ví dụ cho thấy nỗ lực của doanh nghiệp địa phương trong việc tiếp cận các ngành sản xuất có yêu cầu cao về chất lượng và tiêu chuẩn kỹ thuật.

Tuy nhiên, quá trình nâng cấp năng lực để tham gia chuỗi cung ứng vẫn đặt ra bài toán về đầu ra. Ông Vũ Văn Tư chia sẻ: “Muốn nhận đơn hàng từ các tập đoàn lớn, chúng tôi phải đầu tư trước vào máy móc, thiết bị đo, con người và hệ thống quản lý. Nhưng để quyết định đầu tư, doanh nghiệp lại cần nhìn thấy cơ hội đơn hàng đủ rõ”.

Nhiều doanh nghiệp có năng lực sản xuất nhưng chưa nắm được nhu cầu mua hàng của các nhà máy lớn trên địa bàn, yêu cầu kỹ thuật cụ thể cũng như quy trình để trở thành nhà cung cấp. Vì vậy, doanh nghiệp mong muốn có đầu mối kết nối với các doanh nghiệp FDI và nhà sản xuất lớn, từng bước xây dựng danh mục nhu cầu mua hàng được bên mua đồng ý chia sẻ.

Việc kết nối cũng cần được triển khai theo quy trình cụ thể, từ tiếp nhận thông tin nhu cầu, gửi hồ sơ năng lực đến làm mẫu, đánh giá và xác định những khâu cần cải thiện. Qua đó, doanh nghiệp có cơ sở xây dựng lộ trình đầu tư phù hợp, thay vì phải tự tìm hiểu và đầu tư khi chưa xác định rõ cơ hội thị trường.

Với Công ty TNHH Mạnh Toàn Plastic tại Cụm công nghiệp Nguyên Giáp, xã Nguyên Giáp, mở rộng cơ hội cung ứng gắn liền với cải tiến năng lực sản xuất. Doanh nghiệp chuyên gia công, sản xuất nhựa kỹ thuật và nhựa gia dụng cao cấp cho các doanh nghiệp FDI đến từ Trung Quốc, Hàn Quốc và khách hàng Mỹ. Hiện công ty tiếp tục tham gia dự án “Hợp tác phát triển nhà máy thông minh” do Samsung Việt Nam phối hợp với Bộ Công Thương thực hiện.

Thông qua dự án, doanh nghiệp kỳ vọng nâng cao năng suất, chất lượng và hoàn thiện quy trình sản xuất, từng bước đáp ứng các điều kiện để trở thành nhà cung cấp của Samsung.

Trong khi đó, tìm kiếm cơ hội tiếp cận bên mua vẫn là trở ngại đối với một số doanh nghiệp. Ông Phạm Trung Tình, Giám đốc Công ty TNHH Ankei Việt Nam cho biết, doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn khi tìm cơ hội cung ứng cho các doanh nghiệp FDI tại các khu công nghiệp Hải Phòng.

Theo ông Tình, một số doanh nghiệp FDI nhập hàng trực tiếp từ nước ngoài hoặc mua qua các kênh thương mại tại Hà Nội, Bắc Ninh và những địa phương khác. Trong khi đó, hoạt động hỗ trợ kết nối giữa doanh nghiệp cung ứng trong nước với các nhà máy tại khu công nghiệp còn hạn chế.

Từ thực tế trên, có thể thấy doanh nghiệp không chỉ cần thông tin về thị trường mà còn cần điều kiện cụ thể để tham gia thị trường. Việc nắm rõ sản phẩm bên mua có nhu cầu, yêu cầu kỹ thuật và quy trình lựa chọn nhà cung cấp sẽ giúp doanh nghiệp xác định hướng đầu tư, tính toán chi phí nâng cấp năng lực và chủ động tìm kiếm cơ hội hợp tác.

Dư địa cung ứng tại Hải Phòng đang mở rộng cùng quy mô công nghiệp và dòng vốn đầu tư nước ngoài. Trong 9 tháng năm 2026, chỉ số sản xuất công nghiệp của thành phố tăng 15,23%, riêng ngành công nghiệp chế biến, chế tạo tăng 15,47%. Thu hút đầu tư nước ngoài đạt hơn 3,6 tỷ USD, tăng 64,4% so với cùng kỳ.

Sự phát triển của các dự án và nhà máy tạo thêm nhu cầu đối với nguyên vật liệu, linh kiện và dịch vụ hỗ trợ sản xuất. Để tận dụng cơ hội này, bên cạnh việc nâng cao năng lực nội tại, doanh nghiệp địa phương cần được hỗ trợ tiếp cận thông tin nhu cầu mua hàng, kết nối với bên mua và từng bước tham gia quy trình đánh giá, lựa chọn nhà cung cấp.

Nâng năng lực, tăng liên kết

Để tiếp cận đơn hàng từ các tập đoàn lớn, doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ phải đáp ứng nhiều yêu cầu về công nghệ, thiết bị, nhân lực và tiêu chuẩn chất lượng. Theo ông Vũ Văn Tư, đại diện Công ty TNHH Công nghiệp phụ trợ HPTECH và Công ty CP Công nghiệp hàng không SMV, một yêu cầu từ khách hàng lớn có thể khiến doanh nghiệp phải bổ sung thiết bị đo, phần mềm truy xuất, chứng nhận quản lý chất lượng hoặc đầu tư thêm công đoạn sản xuất mới. Chi phí cho những hạng mục này thường vượt khả năng tài chính trước mắt của doanh nghiệp nhỏ.

Từ thực tế đó, ông Tư đề xuất việc hỗ trợ cần gắn với dự án và nhu cầu cụ thể. Khi doanh nghiệp có yêu cầu kỹ thuật hoặc cơ hội cung ứng rõ ràng, cơ quan chuyên môn có thể phối hợp đánh giá những năng lực còn thiếu, tư vấn lộ trình nâng cấp và xem xét hỗ trợ một phần chi phí phù hợp. Sau cải tiến, doanh nghiệp được đánh giá lại theo yêu cầu của khách hàng. Bên cạnh đó, phát triển dịch vụ đo lường, thử nghiệm chuyên sâu dùng chung sẽ giúp doanh nghiệp kiểm chứng chất lượng sản phẩm mà chưa phải đầu tư ngay các thiết bị có chi phí lớn.

Ở góc độ doanh nghiệp FDI, đại diện Công ty TNHH LG Display Việt Nam Hải Phòng đề xuất thành phố xây dựng cơ sở dữ liệu về doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ, thường xuyên cập nhật ngành nghề, năng lực sản xuất và tiêu chuẩn chất lượng. Đây sẽ là kênh thông tin giúp doanh nghiệp FDI thuận lợi hơn trong tìm kiếm, đánh giá nhà cung cấp trong nước.

Cùng với cơ sở dữ liệu, thành phố cần hỗ trợ doanh nghiệp đào tạo, tư vấn đáp ứng các tiêu chuẩn phù hợp với từng lĩnh vực như ISO, IATF, HACCP; tạo điều kiện tiếp cận tín dụng, chính sách thuế và mặt bằng sản xuất đối với những doanh nghiệp có tiềm năng tham gia chuỗi cung ứng. Đại diện LG Display Việt Nam Hải Phòng đề xuất xây dựng đầu mối chuyên trách để hỗ trợ doanh nghiệp tháo gỡ vướng mắc về thủ tục, pháp lý và tiêu chuẩn kỹ thuật trong quá trình tiếp cận đối tác FDI.

Theo Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp thành phố Trần Văn Thắng, nhiều doanh nghiệp sản xuất trong nước vẫn sử dụng máy móc, quy trình cũ, chậm đổi mới công nghệ, dẫn đến giá thành cao và sức cạnh tranh hạn chế. Vì vậy, doanh nghiệp cần đầu tư công nghệ có trọng điểm, tăng cường liên kết để nâng quy mô sản xuất; đồng thời minh bạch sổ sách, báo cáo tài chính nhằm thuận lợi hơn khi tiếp cận nguồn vốn và hợp tác với các tập đoàn lớn.

Hiệp hội Doanh nghiệp thành phố xác định kết nối các lĩnh vực công nghiệp, cơ khí và công nghiệp hỗ trợ là một trong những nhóm ngành trọng tâm, hướng tới từng bước đưa doanh nghiệp Hải Phòng tham gia chuỗi cung ứng của các doanh nghiệp FDI.

Định hướng này cũng được cụ thể hóa trong Chương trình phát triển công nghiệp hỗ trợ giai đoạn 2026 - 2035, được UBND thành phố phê duyệt tại Quyết định số 2843/QĐ-UBND. Theo chương trình, đến năm 2030, Hải Phòng phấn đấu có 300 - 350 doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ đủ năng lực tham gia chuỗi cung ứng của doanh nghiệp FDI và các tập đoàn đa quốc gia. Năm lĩnh vực được ưu tiên gồm điện tử, công nghệ cao, cơ khí chế tạo, ô tô và dệt may - da giày. Các nội dung hỗ trợ tập trung vào quản trị, phát triển nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu, đổi mới và chuyển giao công nghệ.

Tại Hội nghị gặp mặt, lắng nghe ý kiến doanh nghiệp thành phố ngày 13/10, đồng chí Lê Ngọc Châu, Bí thư Thành ủy chỉ rõ, liên kết giữa doanh nghiệp lớn với doanh nghiệp nhỏ, giữa doanh nghiệp trong nước với doanh nghiệp nước ngoài còn nhiều bất cập, chưa hình thành được chuỗi liên kết phát triển bền vững. Mỗi cơ quan, đơn vị, địa phương phải trở thành cầu nối hiệu quả, thúc đẩy hợp tác sản xuất, chuyển giao công nghệ, phát triển nhân lực chất lượng cao, công nghiệp hỗ trợ và hình thành chuỗi cung ứng ngay tại Hải Phòng.

Bí thư Thành ủy đồng thời đề nghị các doanh nghiệp FDI tăng cường kết nối, tạo điều kiện để doanh nghiệp trong nước cung ứng linh kiện, dịch vụ và sản phẩm phụ trợ, từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị sản xuất toàn cầu. Về phía doanh nghiệp trong nước, yêu cầu đặt ra là chủ động đổi mới công nghệ, nâng cao năng lực quản trị và sản xuất, tìm hiểu thị trường, chuẩn hóa sản phẩm theo tiêu chuẩn quốc tế.

Để những định hướng này đi vào thực tế, hoạt động kết nối cần được triển khai xuyên suốt, từ khảo sát nhu cầu mua hàng, đánh giá năng lực nhà cung cấp đến hỗ trợ cải tiến, làm mẫu và đánh giá sản phẩm. Hiệu quả không chỉ được đo bằng số cuộc gặp hay biên bản hợp tác, mà cần thể hiện qua số doanh nghiệp được chấp thuận làm nhà cung cấp, số đơn hàng được triển khai và khả năng duy trì hợp tác lâu dài.

Khi ngày càng có nhiều doanh nghiệp địa phương đủ năng lực tham gia các khâu cung ứng, Hải Phòng sẽ tăng cường sự gắn kết giữa thu hút đầu tư nước ngoài với phát triển công nghiệp trong nước, tạo thêm việc làm kỹ thuật và nâng cao giá trị sản xuất được giữ lại thành phố.