Hạn chế cả nguồn cung và cầu
Theo Sở Xây dựng, việc phát triển sản xuất gạch không nung góp phần xóa toàn bộ lò gạch đất thủ công, lò đứng, lò vòng. Đồng thời, thiết thực giảm thiểu ô nhiễm môi trường và sử dụng đất màu, đất canh tác vào sản xuất gạch đất nung. Công ty CP Phát triển xây dựng Dưỡng Động (xã Minh Tân, huyện Thủy Nguyên) là đơn vị chuyên sản xuất gạch không nung bê tông xi măng trên dây chuyền công nghệ ép thủy lực, công suất 40 triệu viên/năm. Giám đốc công ty Đỗ Đức Long cho biết, ngoài sản phẩm gạch không nung từ xi măng, công ty nghiên cứu và chế tạo thành công các sản phẩm gạch không nung từ phế thải lò vôi và sản xuất nhiệt điện. Giải pháp này vừa góp phần giảm thiểu ô nhiễm môi trường, vừa hạ giá thành, sản phẩm trọng lượng nhẹ hơn gạch không nung sản xuất từ xi măng. Công ty CP Cơ khí và vật liệu xây dựng Thanh Phúc ở số 160 phố Hoàng Quốc Việt (quận Kiến An) là doanh nghiệp hàng đầu ViệtNamvề sản xuất gạch không nung. Công ty cung cấp hàng chục triệu sản phẩm gạch không nung ra thị trường mỗi tháng. Công ty còn chế tạo và cung cấp hàng trăm dây chuyền, thiết bị sản xuất gạch không nung với nhiều mẫu mã, công nghệ tiên tiến.

Việc sử dụng gạch không nung trong công trình xây dựng còn ít, do giá thành cao. Ảnh: Trung Kiên
Tuy nhiên, số doanh nghiệp sản xuất ổn định như hai công ty trên còn ít. Thành phố mới có gần 10 công ty chuyên sản xuất gạch không nung được thị trường biết đến và chấp nhận sản phẩm. Phần đông cơ sở sản xuất khác có quy mô nhỏ, hạn chế về công nghệ. Trong khi, thị trường chưa chuộng sử dụng loại vật liệu không nung. Các công trình xây dựng chủ yếu vẫn sử dụng gạch nung sản xuất từ đất sét, gạch nhẹ, giá thấp hơn gạch không nung. Trong khi đó, chưa có cơ chế khuyến khích, tạo điều kiện thuận lợi cho các dự án đầu tư, sản xuất, kinh doanh, sử dụng vật liệu không nung. Do đó, các doanh nghiệp không mặn mà.
Nêu cao vai trò cơ quan quản lý
Việc UBND thành phố ban hành Chỉ thị số 01 nhằm tiếp tục tăng cường sản xuất vật liệu xây dựng không nung thay thế vật liệu đất nung, bảo đảm chất lượng, thân thiện với môi trường, đáp ứng nhu cầu xây dựng phát triển thành phố. Thời gian tới các ngành, địa phương chú trọng hơn công tác tuyên truyền về các chế độ, chính sách phát triển ngành vật liệu xây dựng không nung. Sở Xây dựng rà soát, kiểm tra việc thực hiện các quy định về sử dụng vật liệu xây không nung trong các công trình xây dựng. Trong đó, việc chấp hành quy định về tỷ lệ sử dụng vật liệu không nung trong xây dựng các công trình được quy định tại Thông tư số 13 năm 2017 của Bộ Xây dựng phải được thực hiện nghiêm. Các ngành chức năng không giới thiệu địa điểm, cấp chứng chỉ quy hoạch, giấy phép xây dựng, thẩm định dự án đầu tư, phê duyệt, chấp thuận cho các dự án mới đầu tư sản xuất gạch đất sét nung với công nghệ lò đứng, lò vòng sử dụng nguồn nguyên liệu hóa thạch. Đồng thời, Sở Tài nguyên và Môi trường cần tăng cường thanh tra, kiểm tra công tác bảo vệ môi trường của các cơ sở sản xuất sản xuất gạch đất sét nung để xử lý theo pháp luật các sai phạm.
Bên cạnh đó, các tổ chức, cá nhân sản xuất vật liệu xây dựng không nung mong được sở, ngành chức năng hướng dẫn các chính sách hỗ trợ, ưu đãi đầu tư; chính sách khuyến khích, hỗ trợ phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa theo quy định Nghị định số 56/2009/NĐ-CP của Chính phủ. Các ngành chức năng sớm tham mưu thành phố xem xét bổ sung thiết bị, sản xuất vật liệu xây dựng không nung vào danh mục các sản phẩm cơ khí trọng điểm, danh mục dự án đầu tư sản xuất sản phẩm cơ khí trọng điểm giai đoạn từ 2015 - 2020 để được ưu đãi. Tổ chức các hoạt động khoa học công nghệ, giới thiệu công nghệ sản xuất tiên tiến, hiện đại đến các nhà đầu tư. Ưu tiên bố trí vốn các đề án nghiên cứu công nghệ và sản xuất thiết bị cho sản xuất vật liệu xây không nung.
Thông tư 13/2017/TT-BXD ngày 8-12-2017 của Bộ Xây dựng nêu rõ, vật liệu xây không nung gồm: gạch bê tông; vật liệu nhẹ: gạch hoặc tấm panel từ bê tông khí chưng áp, bê tông khí không chưng áp, bê tông bọt, các chủngloạitrên có khối lượng thể tích nhỏ hơn 1000 kg/m3; tấm tường thạch cao, tấm 3D, tấm panel bê tông, tấm panel nhẹ; gạch khác được sản xuất từ chất thải xây dựng, chất thải công nghiệp; gạch silicát. |
Phạm Lượng