Đổi mới giáo dục chính trị, tư tưởng cho sinh viên từ không gian số

Đưa lý luận, lịch sử đến gần sinh viên

Trong Tuần sinh hoạt công dân - sinh viên đầu năm học mới 2026 - 2027, Trường Đại học Hải Dương tổ chức các lớp từ 200 - 300 sinh viên tham gia các chuyên đề giáo dục chính trị, tư tưởng, công tác Đoàn - Hội; tìm hiểu, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh theo tinh thần Chỉ thị số 07-CT/TW của Bộ Chính trị.

Thay vì coi đây đơn thuần là nội dung bắt buộc đầu năm học, Đoàn Thanh niên, Hội Sinh viên nhà trường hướng tới kết nối kiến thức chính trị với những vấn đề sinh viên quan tâm, từ trách nhiệm công dân, lối sống, đạo đức đến kỹ năng tham gia môi trường số.

Trước đó, cuối tháng 8/2026, Đoàn Thanh niên nhà trường ra mắt “Tủ sách Chi đoàn Xã hội chủ nghĩa” tại Chi đoàn K15 Giáo dục chính trị. Tủ sách tập hợp gần 200 đầu sách, tài liệu về chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, lịch sử Đảng, lịch sử dân tộc, nghị quyết của Đảng, Đoàn, kiến thức về thanh niên và kỹ năng. Tủ sách được định hướng số hóa giúp sinh viên khai thác tài liệu thuận tiện hơn.

Bí thư Đoàn Thanh niên Trường Đại học Hải Dương Đỗ Thanh Huyền thông tin, nhà trường đang triển khai cuộc thi ý tưởng xây dựng không gian số hỗ trợ sinh viên học các môn lý luận chính trị.

Hiện nhà trường khuyến khích đổi mới hình thức kiểm tra, đánh giá các môn lý luận chính trị theo hướng thực chất hơn. Đây là những môn trực tiếp thực hiện nhiệm vụ giáo dục chính trị, tư tưởng, trang bị nền tảng lý luận cho sinh viên. Một số sinh viên khoa công nghệ thông tin bước đầu thiết kế trang web nội bộ để giảng viên, sinh viên học tập, trao đổi và chia sẻ kiến thức.

Theo Chủ tịch Hội Sinh viên Trường Đại học Hải Phòng Nguyễn Thị Thu An, giáo dục chính trị, tư tưởng cho sinh viên nhà trường được chuyển tải thông qua trải nghiệm thực tế gắn với chuyển đổi số. Trong Chiến dịch tình nguyện “Mùa hè xanh” 2026 tại phường An Phong, sinh viên nhà trường phối hợp Đoàn thanh niên địa phương tổ chức chương trình “Thước phim tri ân - Thắp lửa truyền thống”, gặp gỡ cựu chiến binh, cựu thanh niên xung phong, nghe những câu chuyện về một thời chiến đấu, hy sinh.

Cùng với đó, series truyền thông “Người An Phong kể chuyện An Phong” được xây dựng, đăng tải trên nền tảng mạng xã hội góp phần lưu giữ những câu chuyện về lịch sử, văn hóa, con người địa phương qua lời kể của những người trực tiếp chứng kiến.

Trước đó, đội hình Mùa hè xanh của nhà trường ra mắt mô hình “Thanh niên số hóa di tích lịch sử” tại đền Canh Sơn (xã Tân Minh). Mô hình tích hợp mã QR, giúp người dân và du khách tra cứu thông tin về lịch sử hình thành, giá trị văn hóa và ý nghĩa của đền Canh Sơn chỉ bằng thao tác quét mã trên điện thoại thông minh.

Từ những hoạt động ấy, lịch sử không còn chỉ nằm trong giáo trình. Mỗi cuộc gặp nhân chứng, mỗi thước phim, câu chuyện được ghi lại, lan tỏa trên không gian số trở thành bài học trực quan, giúp sinh viên hiểu hơn giá trị hòa bình, lòng yêu nước và trách nhiệm với cộng đồng.

Đổi mới phương thức, tăng sức thuyết phục

Hội Sinh viên Việt Nam thành phố Hải Phòng hiện có 9 tổ chức hội sinh viên cấp trường với 52.228 hội viên. Cùng với mở rộng phong trào, công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống được Thành đoàn, Hội Sinh viên thành phố xác định là nhiệm vụ quan trọng, trong đó điểm mới nổi bật là đẩy mạnh ứng dụng công nghệ và không gian mạng.

Nếu trước đây, việc học tập nghị quyết chủ yếu thông qua hội nghị tập trung, thì nay phương thức được mở rộng theo hướng trực tiếp kết hợp trực tuyến, học và kiểm tra trên ứng dụng. Trong 9 tháng năm 2026, 100% số cơ sở Đoàn triển khai học tập, quán triệt nghị quyết với khoảng 120.000 lượt đoàn viên, thanh niên tham gia.

Thành phố tổ chức 145 điểm cầu trực tuyến với gần 5.000 cán bộ Đoàn tham dự hội nghị quán triệt chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII. Việc học chuyên đề tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh và kiểm tra nhận thức sau học tập nghị quyết được triển khai trên ứng dụng “Thanh niên Việt Nam”.

Trong đợt tuyên truyền các sự kiện chính trị quan trọng năm 2026, Thành Đoàn ra mắt bản tin thanh niên số đầu tiên sử dụng “biên tập viên trợ lý ảo”, triển khai các trào lưu trên mạng xã hội. Đối với tuyên truyền bầu cử, tại các trường đại học, cao đẳng xuất hiện những không gian check-in tái hiện ngày Tổng tuyển cử đầu tiên. Cùng với đó là 20 bộ infographic “Từ điển bầu cử”, các sản phẩm hỏi - đáp, mẫu CapCut và thay ảnh đại diện “Tôi đi bầu - Tôi tự hào”.

Giáo dục lịch sử cũng được đổi mới từ “học” sang “trải nghiệm, tương tác”. Đề án “Câu chuyện thời hoa lửa” đưa sinh viên, thanh niên tham gia sưu tầm, số hóa ký ức của nhân chứng lịch sử, gia đình liệt sĩ, cựu chiến binh. Cuộc thi trắc nghiệm tương tác trực tuyến tìm hiểu lịch sử hình thành và phát triển thành phố thu hút hơn 75.000 lượt dự thi ở chặng đầu; 4 buổi thi livestream trên Fanpage Thành đoàn đạt hơn 410.000 lượt tiếp cận, hơn 30.000 lượt tương tác.

Đồng chí Dương Thị Hương Giang, Phó Bí thư Thành Đoàn, Chủ tịch Hội Sinh viên Việt Nam thành phố đề nghị, các cấp bộ Đoàn, Hội trong trường học tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung giáo dục chính trị, tư tưởng theo hướng hiện đại, hấp dẫn, phù hợp với sinh viên. Nội dung tuyên truyền cần được chuyển hóa thành infographic, video, podcast…

Cùng với mục tiêu 100% số đoàn viên mới được học lý luận chính trị trên các nền tảng số, cần tiếp tục nâng chất lượng đội ngũ cán bộ Đoàn, Hội, Câu lạc bộ Lý luận trẻ; kết nối đồng bộ website, fanpage, TikTok và các kênh truyền thông của tổ chức.

Tổ chức Đoàn, Hội phải chủ động nắm bắt tâm tư, xu hướng của sinh viên để việc giáo dục không chỉ dừng ở truyền đạt mà thực sự tạo được sự tương tác, thuyết phục và khả năng tự nhận diện, tự bảo vệ của người trẻ trước những luồng thông tin đa chiều trên không gian mạng.