(HPĐT)- Cùng với sự phát triển vượt bậc về kinh tế, xã hội của thành phố, trong những năm qua, đội ngũ người làm báo Hải Phòng ngày càng trưởng thành về mọi mặt, phát huy tinh thần đổi mới, sáng tạo, đóng góp tích cực vào những kỳ tích của thành phố Cảng Anh hùng.
Những chiến sĩ cầm bút luôn có mặt nơi tuyến đầu
Theo nhà báo Kim Hoa, phụ trách Bảo tàng Báo chí Việt Nam, Hải Phòng chính là nơi khơi nguồn báo chí Cách mạng và là nơi khơi mạch nguồn cảm hứng sáng tạo báo chí. Chính từ Cảng Hải Phòng sầm uất, đầu mối giao thông huyết mạch của đất nước, người thanh niên yêu nước Bùi Lâm, một công nhân thủy thủ kiên trung, đã được lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc trực tiếp giác ngộ và giao phó nhiệm vụ trọng yếu: tổ chức đường dây liên lạc bí mật, tiếp nhận và chuyển tải tài liệu, sách báo Cách mạng về trong nước. Hải Phòng trở thành "đầu cầu phía Bắc" đặc biệt quan trọng, nơi những tư tưởng tiên phong của cách mạng được tiếp nhận và nhân rộng chuyển đi các nơi. Ngay từ những năm tháng Cách mạng ban đầu ấy, cùng với sách báo, tài liệu Cách mạng chuyển về như tờ Thanh Niên, tác phẩm Đường Kách mệnh…, những tờ báo Cách mạng đầu tiên của địa phương như Sao Đỏ (1929) của Đảng bộ Đông Dương Cộng sản Đảng Hải Phòng và Tia Lửa của Đoàn Thanh niên Cộng sản Nhà máy Xi măng Hải Phòng ra đời đã trở thành vũ khí chính trị sắc bén, góp phần chuẩn bị lý luận, tổ chức cho việc thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam và Đảng bộ Hải Phòng, cổ vũ nhân dân làm cao trào cách mạng. Những năm kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, những người làm báo các cơ quan báo chí Trung ương, Hải Phòng - những chiến sĩ cầm bút - luôn có mặt nơi tuyến đầu, kịp thời tuyên truyền, cổ vũ tinh thần chiến đấu hy sinh, gian khổ của quân và dân ta, những trận chiến thắng lợi và cả những hy sinh, mất mát, để đúc rút những bài học, kinh nghiệm. Những phóng sự, bài viết, hình ảnh về “Đường 5 rực lửa”, về những người lính rà phá thủy lôi, về các chiến sĩ trên tàu Không số, về những bà mẹ, người vợ tiễn chồng, con ra trận… đã trở thành nguồn cảm hứng sáng tạo bất tận cho báo chí cả nước.
Nhà báo Lê Trọng Nghĩa, nguyên Tổng biên tập Báo Hải Phòng nhớ lại, ngay từ những năm đầu xây dựng miền Bắc xã hội chủ nghĩa, hay thời kỳ chuẩn bị bước vào công cuộc đổi mới đất nước, với khí chất năng động, sáng tạo nơi đầu sóng, ngọn gió ở vùng cửa biển… Hải Phòng là nơi đi đầu, khởi nguồn nhiều phong trào, cách làm tháo gỡ khó khăn, phát triển kinh tế- xã hội của cả nước. Tiêu biểu như phong trào thi đua yêu nước “Sóng Duyên hải” những năm đầu 60, “Khoán mới- khoán hộ” trong nông nghiệp những năm đầu thập niên 80, “Mở cửa về kinh tế” những năm đầu thập niên 90… của thế kỷ 20, phong trào “Dân vận khéo” từ năm 2008… Những người làm báo đất Cảng sẵn sàng đến các nhà máy, trên công trường, đồng ruộng để ghi chép lại những phong trào, cách làm đổi mới, sáng tạo ấy. Những phát hiện của các nhà báo khi ấy góp phần đưa Hải Phòng trở thành điểm sáng của cả nước, giúp thành phố Cảng trở thành một trong những địa phương khởi phát của sự đổi mới trong công tác lãnh đạo, đã rút ra nhiều mô hình mới, cách làm hay, góp phần để Trung ương đúc kết kinh nghiệm, phục vụ hiệu quả công cuộc đổi mới của Đảng.
Tăng cả chất và lượng, đổi mới, tiếp cận cách làm báo hiện đại
Nhà báo Nguyễn Anh Tú, Chủ tịch Hội nhà báo thành phố cho biết, đồng hành với sự nghiệp cách mạng của Đảng, với những thành tựu to lớn, toàn diện của đất nước, quê hương, báo chí và đội ngũ những người làm báo cách mạng đất Cảng không ngừng trưởng thành, lớn mạnh, phát triển mạnh mẽ cả về lượng và chất. Hiện, trên địa bàn thành phố có 6 cơ quan báo chí gồm: Trung tâm Báo chí và Truyền thông thành phố Hải Phòng, Tạp chí Cửa biển, Tạp chí Khoa học (Trường đại học Hải Phòng), Báo Hải quân Việt Nam, Báo Quân khu Ba, Chuyên đề An ninh Hải Phòng. Bên cạnh đó là 60 cơ quan báo chí trung ương, tỉnh, thành phố có Văn phòng đại diện và phóng viên thường trú với tổng số gần 400 hội viên nhà báo. Như vậy, sau gần 40 năm kể từ ngày thành lập Hội Nhà báo thành phố, số hội viên, nhà báo tăng gấp gần 4 lần. Hải Phòng là một trong số ít địa phương trong cả nước có đủ các loại hình báo chí là báo in, phát thanh, truyền hình, báo điện tử. Nhất là, trong 10 năm trở lại đây, Hải Phòng liên tục tăng trưởng kinh tế hai con số, dẫn đầu cả nước về thu hút đầu tư, phát triển hạ tầng, đô thị, nông thôn mới, an sinh xã hội… Đồng hành cùng thành phố, các cơ quan báo chí Hải Phòng cũng không ngừng đổi mới về hình thức, nội dung tuyên truyền; cung cấp, truyền tải thông tin đa dạng, kịp thời, chính xác không chỉ ở loại hình báo chí truyền thống, mà còn được đăng tải trên các nền tảng mạng xã hội được công chúng quan tâm.
Thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước về sắp xếp tổ chức bộ máy, tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, tháng 3- 2025, Hải Phòng đã sáp nhập Báo Hải Phòng và Đài Phát thanh và Truyền hình Hải Phòng thành Trung tâm Báo chí và Truyền thông thành phố Hải Phòng. Sự ra đời của Trung tâm Báo chí và Truyền thông thành phố Hải Phòng đánh dấu bước phát triển mới của báo chí thành phố, tạo sự thống nhất trong chỉ đạo, điều hành, phát huy tối đa nguồn lực, nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động báo chí, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của sự nghiệp xây dựng và phát triển thành phố. Những người làm báo đất Cảng, nhất là mô hình mới như Trung tâm Báo chí và Truyền thông thành phố Hải Phòng đang từng bước đổi mới tư duy và phương thức làm báo toàn diện: không chỉ đơn thuần là đưa tin, mà phải đi sâu phân tích chuyên sâu, đa chiều, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ hiện đại như dữ liệu lớn (Big data), trí tuệ nhân tạo (AI) để tạo ra sản phẩm báo chí chất lượng cao, hấp dẫn trên mọi nền tảng số, từ báo điện tử, phát thanh, truyền hình đến truyền thông xã hội. Nhà báo Lê Phương Thúy, Phòng Biên tập Phát thanh (Trung tâm Báo chí và Truyền thông thành phố Hải Phòng) chia sẻ: "Trước đây chỉ cần một chiếc máy ghi âm là phóng viên có thể thu được tư liệu cho tác phẩm, nhưng ngày nay, do làm báo đa phương tiện, đa nền tảng nên ngoài việc nâng cao nghiệp vụ chúng tôi phải thuần thục các kỹ năng công nghệ, từ xử lý thông tin nguồn, tác nghiệp hiện trường nhanh, chính xác, chân thực; kết hợp cả hình ảnh và video clip thì mới có chỗ đứng nhất định trong lòng thính giả".
Đồng chí Nguyễn Văn Hiểu, Phó trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy khẳng định, dù ở giai đoạn lịch sử nào, những người làm báo đất Cảng đều mạnh mẽ đi đầu trong đổi mới, sáng tạo. Trong kỷ nguyên mới, với những yêu cầu ngày càng cao của đất nước và sự phát triển đột phá của Hải Phòng, các nhà báo của thành phố sẽ không ngừng đổi mới, sáng tạo, nỗ lực rèn luyện, nâng cao bản lĩnh chính trị, đạo đức nghề nghiệp, trau dồi, nắm bắt nhanh chóng công nghệ báo chí, truyền thông hiện đại, khẳng định vai trò, vị trí "Báo chí là lực lượng xung kích trên mặt trận tư tưởng văn hóa", "Cán bộ báo chí cũng là chiến sĩ cách mạng” như Bác Hồ căn dặn.
