- Yếu tố tăng thu nào là đáng kể nhất trong cơ cấu thu ngân sách năm 2019 của Hải Phòng, thưa đồng chí?
Đồng chí Lê Ngọc Trữ, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Giám đốc Sở Tài chính
- Với sự quan tâm chỉ đạo sát sao, quyết liệt của Thành ủy, HĐND, UBND thành phố và sự phối hợp, giúp đỡ của Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan, Tổng cục Thuế cùng với sự nỗ lực của toàn thể cán bộ, công chức ngành Tài chính, Hải Phòng thực hiện vượt mức kế hoạch thu ngân sách cả chỉ tiêu pháp lệnh và chỉ tiêu phấn đấu đã được đề ra ở mức khá cao.
Cụ thể, tổng thu ngân sách trên địa bàn đạt hơn 90.000 tỷ đồng, bằng 134,3% dự toán Trung ương giao, 129,3% dự toán HĐND thành phố giao và tăng 20% so với năm 2018. Trong đó, thu từ hoạt động xuất nhập khẩu đạt hơn 60.000 tỷ đồng, tăng gần gấp rưỡi so với dự toán năm và tăng trưởng 27,5% so với năm 2018. Yếu tố tạo nên sự tăng thu đột biến trong lĩnh vực này là mặt hàng ô tô nhập khẩu qua cảng Hải Phòng tăng rất cao, mang lại số thu thuế nhập khẩu hàng chục nghìn tỷ đồng. Bên cạnh đó, Nhà máy sản xuất ô tô VinFast tăng cường nhập khẩu máy móc, thiết bị về sản xuất cũng mang lại số thu hàng nghìn tỷ đồng.
Đối với số thu nội địa, thành phố đã rất nỗ lực, cố gắng đạt được 27.000,352 tỷ đồng, bằng 113% dự toán Trung ương giao, 102,4% dự toán HĐND thành phố giao, tăng 8,9% so với năm 2018. Yếu tố tăng thu chủ yếu của khu vực này cũng là từ hoạt động của Nhà máy sản xuất ô tô VinFast và một số khoản thu từ khu vực FDI; lệ phí trước bạ, thuế thu nhập cá nhân, thu cổ tức và lợi nhuận sau thuế…
Ngoài các yếu tố tăng thu tích cực như trên, việc phát hành trái phiếu chính quyền địa phương thành công cũng góp phần hoàn thành vượt mức các chỉ tiêu đã đề ra. Năm 2019, Hải Phòng là địa phương duy nhất của cả nước tổ chức phát hành trái phiếu chính quyền địa phương với tổng số phát hành là 969 tỷ đồng và thành công với mức lãi suất 4,3%, thấp hơn kế hoạch gần 3%, tiết kiệm cho ngân sách nhà nước hơn 135 tỷ tiền trả lãi các nhà đầu tư.
- Số thu này có ý nghĩa như thế nào tới sự phát triển của thành phố, cụ thể là công tác chi ngân sách?
- Trước hết, với việc tăng thu thuế xuất khẩu hàng chục nghìn tỷ đồng và số thu nội địa điều tiết ngân sách Trung ương tăng hơn 1.000 tỷ, đây là năm đầu tiên thành phố sẽ được hưởng 70% số tăng thu theo Nghị định 89 của Chính phủ, với tổng số tiền ước tính 5.000- 7.000 tỷ đồng để chi cho đầu tư phát triển. Đây là con số có ý nghĩa rất lớn. Thực hiện chỉ đạo của đồng chí Bí thư Thành ủy, Sở Tài chính phối hợp chặt chẽ với các ngành liên quan đề xuất, tham mưu với UBND thành phố, báo cáo các bộ, ngành Trung ương để Hải Phòng sớm được hưởng số tăng thu để lại này.
Việc hoàn thành chỉ tiêu thu thuế nội địa tạo điều kiện để thành phố bảo đảm các khoản chi đầu tư công theo dự toán, danh mục được duyệt và chi thường xuyên, chi cho an sinh xã hội. Do đó, chi ngân sách năm 2019 đạt 24.148 tỷ đồng, trong đó chi đầu tư phát triển đạt 10.173 tỷ đồng, bằng 138% dự toán; chi thường xuyên đạt 11.245 tỷ đồng, bằng 100% dự toán, cho thấy sự tăng thu ngân sách đều được chuyển hóa rất nhanh vào đời sống kinh tế xã hội.
Ảnh minh họa
- Công tác tài chính- ngân sách luôn phải bảo đảm đúng quy định nhưng cũng rất linh hoạt, uyển chuyển. Sở Tài chính đáp ứng yêu cầu này như thế nào?
- Trước hết, Sở Tài chính làm tốt công tác tham mưu, đề xuất với Thành ủy, HĐND, UBND thành phố các giải pháp tài chính- ngân sách nhằm bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô, tạo điều kiện thuận lợi phát triển sản xuất kinh doanh, thúc đẩy tăng trưởng; bảo đảm an sinh xã hội, thực hiện đầy đủ các khoản, mục chi theo các lĩnh vực được duyệt. Bên cạnh đó, Sở chủ động tham mưu, đề xuất với thành phố về việc huy động và sử dụng linh hoạt các nguồn lực. Cụ thể, đã tham mưu để thành phố thực hiện điều chỉnh, bổ sung 1.155 tỷ đồng từ nguồn cải cách tiền lương năm 2018 vào kế hoạch đầu tư công trung hạn 5 năm 2016- 2020 và kế hoạch đầu tư công năm 2019. Từ đó góp phần giải quyết đáng kể khó khăn về nguồn vốn cho nhiều dự án trọng điểm, cấp thiết của thành phố như dự án mở rộng khu bay- Cảng Hàng không quốc tế Cát Bi; các dự án củng cố, bảo vệ nâng cấp tuyến đê biển; dự án xây dựng tuyến đường từ quốc lộ 37 vào Khu di tích quốc gia đặc biệt Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm; dự án đầu tư xây dựng hạ tầng Khu đô thị mới bắc sông Cấm; trục đường Hồ Sen-cầu Rào 2; đường từ cầu Lạng Am tới cầu Nhân Mục… Đồng thời, tham mưu đề xuất điều chỉnh giảm dự toán tiền thuê đất cho huyện Thủy Nguyên, tạo điều kiện để huyện bảo đảm cân đối thu- chi; điều chỉnh linh hoạt một số nhiệm vụ chi để phù hợp với điều kiện thực tế của một số sở, ngành, đơn vị…
Đặc biệt, Sở Tài chính tham mưu, đề xuất và thực hiện nghiêm chủ trương tiết kiệm chi; tiếp tục cơ cấu tổng chi ngân sách theo hướng tăng chi cho đầu tư, giảm chi thường xuyên. Từ mức chi đầu tư có tỷ lệ 20,08% tổng chi năm 2014, đến năm 2019 đạt tỷ lệ 51% trên tổng chi ngân sách địa phương, cao hơn bình quân chung của cả nước. Mặc dù tỷ lệ chi đầu tư tăng cao, kinh phí chi thường xuyên của các cấp các ngành vẫn được bảo đảm đầy đủ, góp phần hoàn thành các nhiệm vụ, chỉ tiêu phát triển kinh tế- xã hội của thành phố. Cùng với việc thực hiện các chế độ chính sách do Trung ương ban hành, ngân sách thành phố bảo đảm đầy đủ các khoản chi cho con người; chi an sinh xã hội; các khoản chi cần thiết, đột xuất khác… và tích cực tham mưu, đề xuất bảo đảm kinh phí để HĐND thành phố thông qua một số đề án quan trọng về an sinh xã hội như cơ chế hỗ trợ 100% học phí cho học sinh các cấp, từ mầm non đến THPT; cơ chế về hỗ trợ gạch, xi măng để các gia đình chính sách, thương binh liệt sĩ, hộ nghèo xây dựng mới nhà ở; nâng mức chuẩn trợ cấp xã hội, trợ giúp xã hội trên địa bàn thành phố, giai đoạn 2020-2025 gấp 1,4 lần mức Trung ương quy định…
- Được biết, dự toán thu- chi ngân sách năm 2020 ở mức rất cao. Khả năng hoàn thành dự toán này như thế nào?
- Từ yêu cầu Nghị quyết 45 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển thành phố Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, từ yêu cầu phát triển nhanh của Hải Phòng trong năm cuối cùng của nhiệm kỳ đại hội Đảng bộ thành phố lần thứ 15, đòi hỏi thành phố phải có sự tăng tốc, bứt phá, thì nguồn lực ngân sách là một trong những yếu tố quyết định. Do đó, HĐND thành phố đã quyết định tổng thu ngân sách trên địa bàn là 98.249 tỷ đồng, bao gồm 63.000 tỷ đồng thu thuế xuất nhập khẩu và 33.000 tỷ đồng thu thuế nội địa. Đây là con số khá cao so với số thực hiện năm 2019, thể hiện bước nhảy vọt, tạo ra sự đột phá trong lĩnh vực này của Hải Phòng. Với số thu này, chi ngân sách địa phương sẽ là 28.209 tỷ đồng, tăng hơn 4000 tỷ đồng so với năm 2019, trong đó chi đầu tư phát triển và chi thường xuyên đều tăng.
Để góp phần hoàn thành chỉ tiêu thu- chi ngân sách ở mức cao và có tính đột phá đó, Sở Tài chính đã quán triệt tới toàn thể cán bộ, công chức và đề ra các giải pháp phù hợp.
Theo đó, Sở Tài chính tham mưu đề xuất Thành ủy, UBND thành phố xem xét, báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành nghị quyết về cơ chế tài chính ngân sách đặc thù đối với thành phố Hải Phòng trong năm 2020 để thực hiện chủ trương của Bộ Chính trị tại Nghị quyết 45 ngày 24-1-2019 về xây dựng và phát triển thành phố Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Trong đó, đặc biệt là cơ chế điều tiết các khoản thu ngân sách giữa Trung ương, địa phương và cơ chế huy động các nguồn lực đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng giao thông và hạ tầng đô thị trên địa bàn thành phố.
Đối với công tác thu ngân sách, SởTài chính đã được UBND thành phố giao tiếp nhận nhiệm vụ thu phí sử dụng công trình kết cấu hạ tầng, công trình dịch vụ, tiện ích công cộng trong khu vực cửa khẩu cảng biển Hải Phòng từ tháng 12- 2019. Theo đó, Sở chủ động phối hợp Cục Hải quan, Cục Thuế, Kho bạc nhà nước khẩn trương triển khai và áp dụng hệ thống biên lai điện tử, giúp giảm thời gian xử lý thủ tục, giảm số người làm việc tại các điểm thu phí từ 4-8 cán bộ xuống 1-2 cán bộ. Sở Tài chính cũng đang phối hợp Cục Hải quan Hải Phòng để tham gia hệ thống thanh toán trực tuyến 24/7 của Tổng cục Hải quan, giúp các doanh nghiệp có thể nộp phí trực tuyến mà không cần phải đến các điểm thu như trước. Cách thức thực hiện tương tự như hệ thống thanh toán Hải quan điện tử, giúp giảm tối đa công sức, chi phí của doanh nghiệp kinh doanh xuất nhập khẩu và được các doanh nghiệp ủng hộ, đánh giá tích cực, góp phần phấn đấu hoàn thành số thu 1.550 tỷ đồng HĐND thành phố giao.
Cùng với đó, Sở Tài chính tiếp tục rà soát các nguồn thu trên địa bàn, theo dõi, đôn đốc để thu đúng, thu đủ và kịp thời tất cả các lĩnh vực có khả năng tăng thu; nghiên cứu, đề xuất các nguồn thu mới; tiếp tục tham mưu, đề xuất với thành phố các giải pháp huy động vốn và sử dụng vốn một cách linh hoạt để thực hiện các dự án trọng điểm, dự án kết cấu hạ tầng giao thông, chỉnh trang đô thị…
Về chi ngân sách, ngành Tài chính phối hợp chặt chẽ với Cục Thuế, Kho bạc nhà nước trong quản lý thu, chi ngân sách; tăng cường các biện pháp kiểm soát việc sử dụng ngân sách nhà nước bảo đảm chặt chẽ, đúng luật, đúng dự toán; thực hiện đúng kỷ luật, kỷ cương ngân sách; đẩy mạnh việc giao tự chủ đối với các đơn vị sự nghiệp để giảm mức hỗ trợ trực tiếp từ ngân sách; rà soát, phân loại, đánh giá hiệu quả các dự án đầu tư để có biện pháp xử lý phù hợp; phối hợp các ngành liên quan chủ động tháo gỡ vướng mắc, khó khăn trong đầu tư công, tạo điều kiện thuận lợi cho các dự án, phấn đấu đạt tỷ lệ giải ngân 100% trong năm 2020. Trong đó, đặc biệt chú ý tham mưu, đề xuất với thành phố về bố trí, phân bổ nguồn vốn ngân sách phục vụ các dự án trọng điểm đã xác định, nhất là các dự án về phát triển giao thông, cải tạo chỉnh trang đô thị, hoàn thành các huyện nông thôn mới và xây dựng thành công 8 xã nông thôn mới kiểu mẫu… Đồng thời, tham mưu, đề xuất, triển khai ngay các cơ chế chính sách đã được HĐND thành phố thông qua liên quan tới bố trí và sử dụng nguồn vốn ngân sách.
Sở Tài chính cũng quán triệt và thực hiện nghiêm kỷ luật, kỷ cương trong thực thi nhiệm vụ, phát huy nhiệt huyết, tinh thần năng động, sáng tạo, đổi mới của cán bộ công chức, tăng cường thanh tra, kiểm tra, giám sát, bảo đảm công khai, minh bạch, hiệu quả cao trong sử dụng ngân sách Nhà nước.
Với sự lãnh đạo, chỉ đạo, hỗ trợ kịp thời của Thành ủy, HĐND, UBND thành phố và sự quyết tâm, chủ động, sáng tạo của tập thể cán bộ lãnh đạo, công chức, tôi tin tưởng ngành Tài chính sẽ hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ năm 2020, đóng góp tích cực vào sự phát triển của thành phố.
- Trân trọng cảm ơn đồng chí!
Hồng Thanh thực hiện
