(HPĐT)- Năm 2016, cả nước có hơn 1,2 triệu người trong độ tuổi lao động thất nghiệp. Dự báo năm 2017, tỷ lệ lao động thất nghiệp tiếp tục tăng nhẹ, và không đồng đều ở các tỉnh, thành phố. Tại Hải Phòng, lao động có nhiều cơ hội làm việc tại các doanh nghiệp, số lao động thất nghiệp khoảng 4%. Từ thực tế lao động đặt ra vấn đề, cần khả năng dự báo, phát triển thị trường lao động tốt hơn.
 |
| Hướng dẫn thực hành nghề điện tàu thủy tại Trường cao đẳng Bách nghệ. |
Khó tuyển lao động phù hợp
Hải Phòng có gần 10 khu, cụm công nghiệp, trong đó có nhiều doanh nghiệp sử dụng hàng nghìn, hàng vạn lao động phổ thông. Hiện nay, số người thất nghiệp ở thành thị duy trì ở mức 4%. Lao động phổ thông và lao động kỹ thuật có nhiều cơ hội được tuyển vào làm việc tại các doanh nghiệp. Tuy nhiên, việc tuyển lao động trên địa bàn thành phố hiện gặp không ít khó khăn. Đại diện Công ty TNHH Regina Miracle Internationnal Việt Nam ở khu đô thị, công nghiệp và dịch vụ VSHIP (huyện Thủy Nguyên) cho biết, công ty đi vào hoạt động từ quý 3 năm 2015. Đến nay, có 13 nghìn lao động đang làm việc. Theo lộ trình phát triển, đến hết năm 2018, công ty cần 30 nghìn lao động. Năm 2017-2018, công ty có nhu cầu tuyển 17 nghìn lao động ở các vị trí: công nhân may có tay nghề; công nhân học nghề may; kiểm hàng; khuôn mẫu; định hình; giao nhận; đóng gói và các vị trí lao động phổ thông khác. Ngoài ra, doanh nghiệp cũng cần hàng trăm vị trí nhân viên biết nói tiếng Trung và cán bộ các phòng ban kế hoạch, quản lý nhân sự, quản lý chất lượng, thợ sửa chữa máy may... Hiện công ty phải tuyển lao động ở các địa phương khác chung quanh Hải Phòng do lượng lao động ở Hải Phòng đang dần "cạn nguồn". Một số doanh nghiệp tại khu công nghiệp Tràng Duệ như LG Display cũng có nhu cầu tuyển nhiều công nhân cả lao động phổ thông và lao động kỹ thuật với số lượng lớn. Công ty TNHH quản lý Vinpearl cần tuyển hơn 300 lao động phổ thông và lao động có kỹ thuật phục vụ dự án sân gôn đảo Vũ Yên. Tuy nhiên các công ty này vẫn chưa tuyển đủ lao động.
Tại kênh tuyển lao động ở Sàn giao dịch việc làm thuộc Trung tâm dịch vụ và giới thiệu việc làm (Sở Lao động-Thương binh và Xã hội) nhu cầu tuyển lao động cũng rất nhiều. Riêng năm 2016, gần 1.500 lượt doanh nghiệp tham gia tuyển lao động tại sàn với số lượng tuyển hàng vạn người. Tuy nhiên số lượng người lao động được tuyển vào làm ít hơn nhiều so với nhu cầu của các doanh nghiệp.
Tăng khả năng kết nối, tính dự báo
Trưởng Phòng Việc làm (Sở Lao động-Thương binh và Xã hội) Nguyễn Hữu Cường phân tích: "Việc một số doanh nghiệp tuyển lao động đang gặp khó với hình thức tuyển dụng lao động tại doanh nghiệp và tuyển qua sàn giao dịch việc làm có một số nguyên nhân như: Doanh nghiệp cần số lượng lớn lao động; lao động phổ thông đang dần "cạn nguồn"; lao động cần trình độ chuyên môn, kỹ năng nghề thì chưa đáp ứng được các yêu cầu của doanh nghiệp". Trung bình mỗi năm, thành phố có khoảng 2 vạn người bước vào độ tuổi lao động (đủ 18 tuổi-tốt nghiệp THPT). Phần lớn trong số này chọn con đường tiếp tục học tập tại các trường đại học, cao đẳng, một số lựa chọn học nghề. Việc các doanh nghiệp cần số lượng lao động phổ thông nhiều hơn số lao động bổ sung hằng năm dẫn tới tình trạng thiếu hụt lao động.
Thạc sĩ Đặng Văn Phi, Phó hiệu trưởng Trường cao đẳng nghề Giao thông vận tải Trung ương 2 cho rằng, để học sinh, sinh viên tốt nghiệp các trường nghề đáp ứng được yêu cầu làm việc tại các doanh nghiệp, nhất thiết phải có sự gắn kết, kết nối giữa doanh nghiệp và các trường nghề. Việc kết nối sẽ giúp nhà trường biết nhu cầu thực sự của doanh nghiệp cần lao động kỹ thuật như thế nào, số lượng ra sao để đào tạo. Hiện nay, việc liên kết giữa doanh nghiệp và trường nghề đã triển khai nhưng mới thực hiện ở một số doanh nghiệp lớn và một số trường nghề. Phần nhiều doanh nghiệp vẫn trong tình trạng đi vào hoạt động, tuyển lao động nhưng lại phải đào tạo lại do mỗi doanh nghiệp có một yêu cầu khác nhau cho những phần việc cụ thể. Đơn cử cũng là may công nghiệp nhưng mỗi công ty, doanh nghiệp có một yêu cầu khác nhau. Hay như hàn các công trình, công đoạn việc cũng khác nhau.
Điều quan trọng không kém là công tác dự báo và định hướng thị trường lao động. Điều này cần sự vào cuộc của cơ quan quản lý nhà nước với vai trò định hướng, giúp phát triển thị trường lao động. Ví dụ mỗi năm thành phố có bao nhiêu doanh nghiệp thành lập, cần tổng số bao nhiêu lao động, thuộc những lĩnh vực nào, số lượng lao động phổ thông, số lượng lao động có tay nghề qua đào tạo? Trên cơ sở đó, cơ quan quản lý có sự phân tích nhu cầu của thị trường lao động, định hướng thị trường lao động, giúp các địa phương, các cơ sở giáo dục nghề nghiệp có kế hoạch đào tạo những nghề mà doanh nghiệp cần, đào tạo theo yêu cầu của doanh nghiệp, bảo đảm đầu ra cho học sinh, sinh viên học nghề.
Bài và ảnh:Phương Nam
