Hệ thống truyền thanh cơ sở tại nhiều xã, phường của Hải Phòng đang được hiện đại hóa nhờ ứng dụng công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo.
Sau sắp xếp đơn vị hành chính, yêu cầu thông tin, tuyên truyền ở cơ sở ngày càng cao, trong khi hệ thống truyền thanh tại nhiều địa phương được hình thành từ nhiều năm trước, thiết bị xuống cấp, hoạt động chập chờn, tín hiệu không ổn định.
Thực tế tại xã An Trường cho thấy rõ những khó khăn này. Sau sáp nhập, hệ thống truyền thanh gồm nhiều thiết bị từ các đơn vị cũ, hệ thống loa, máy tăng âm và đường dây tín hiệu cũ, không đồng bộ. Để duy trì kênh thông tin chính thống đến người dân, địa phương phải khẩn trương khảo sát, sửa chữa, bảo trì. Cán bộ kỹ thuật kiểm tra từng tuyến dây, nối lại hệ thống loa, sửa thiết bị tăng âm.
Sau khắc phục, hệ thống hoạt động ổn định hơn, âm thanh rõ và phủ đều hơn đến các khu dân cư. Tuy nhiên, sửa chữa chỉ giải quyết yêu cầu trước mắt. Trong điều kiện chính quyền địa phương 2 cấp, yêu cầu thông tin nhanh, chính xác hơn khiến phương thức truyền thanh thủ công bộc lộ nhiều hạn chế.
Tại một số địa phương, cán bộ vẫn phải biên tập, đọc, thu âm, dựng chương trình rồi chuyển nội dung đến từng điểm phát. Xã Tuệ Tĩnh hiện duy trì 2 bản tin mỗi ngày; nội dung được gửi qua Zalo đến 3 điểm xã cũ để cán bộ bán chuyên trách phát. Cách làm này giúp thông tin thống nhất, kịp thời nhưng còn nhiều công đoạn thủ công.
Theo ông Lê Tạ Sơn, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công xã Tuệ Tĩnh, trang thiết bị phục vụ sản xuất chương trình chưa đồng bộ, chưa có phòng đọc, tiêu âm đạt chuẩn, ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm truyền thông và phát triển truyền thông đa phương tiện.
Ở những nơi nhân lực mỏng, áp lực càng lớn. Cán bộ truyền thông phải đảm nhiệm từ thu thập thông tin, biên tập, đọc phát thanh đến dựng âm thanh, vận hành thiết bị. Nhân lực được đào tạo chuyên sâu về kỹ thuật truyền thanh, công nghệ thông tin còn thiếu; cơ sở vật chất chưa đồng bộ, nhiều nơi chưa có phòng đọc, phòng tiêu âm đạt chuẩn.
Những bất cập đó đặt ra yêu cầu thay đổi phương thức vận hành. Truyền thanh cơ sở không thể chỉ dừng ở việc “có loa để phát”, mà cần trở thành hệ thống thông tin hiện đại, quản lý tập trung, vận hành linh hoạt, phù hợp chuyển đổi số.
Từ yêu cầu thực tiễn, nhiều địa phương chủ động bố trí nguồn lực, từng bước thay thế hệ thống cũ bằng truyền thanh ứng dụng công nghệ thông tin - viễn thông.
Tại xã Hà Đông, Dự án cải tạo, nâng cấp hệ thống truyền thanh được đầu tư hơn 4,1 tỷ đồng từ ngân sách xã, thực hiện trong giai đoạn 2025 - 2026. Dự án đầu tư thiết bị quản lý, sản xuất chương trình, số hóa âm thanh; đồng thời lắp đặt các cụm thu truyền thanh ứng dụng công nghệ thông tin, viễn thông, loa công suất 30W tại các thôn. Địa phương xây dựng 64 cột thép treo loa cao 12 m, bổ sung cột nối tại vị trí bị che khuất.
Xã Thái Tân cũng đầu tư gần 2,8 tỷ đồng cải tạo, nâng cấp hệ thống truyền thanh thông minh. 68 cụm loa với 204 loa được bố trí tại 9 thôn, bảo đảm thông tin đến các hộ dân. Hệ thống giúp nâng cao chất lượng, hiệu quả truyền tải thông tin, đồng thời hỗ trợ quản lý, điều hành tập trung, linh hoạt, từng bước khắc phục hạn chế của phương thức truyền thanh thủ công.
Đáng chú ý, phường Nhị Chiểu dành hơn 5 tỷ đồng thực hiện Dự án chuyển đổi số Đài truyền thanh. Dự án đầu tư đồng bộ thiết bị quản lý, lưu trữ, sản xuất chương trình tại trung tâm; lắp đặt 115 cụm thu phát thanh ứng dụng công nghệ thông tin - viễn thông cùng 261 loa phát thanh công suất 30W tại các khu dân cư. Hệ thống được kết nối, quản lý tập trung qua môi trường mạng, vận hành từ xa.
Ông Trần Thanh Tùng, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công phường Nhị Chiểu cho biết, việc đầu tư hệ thống truyền thanh mới nhằm khắc phục hạn chế của hệ thống cũ, đáp ứng yêu cầu thông tin, tuyên truyền của địa bàn và mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Hệ thống cho phép quản lý, điều hành tập trung, phát nội dung đồng thời hoặc theo từng khu dân cư, thuận lợi truyền tải thông tin đến người dân.
“Trước đây, việc vận hành hệ thống truyền thanh còn phụ thuộc nhiều vào thiết bị, đường dây và thao tác trực tiếp tại từng điểm phát. Với hệ thống mới, cán bộ có thể quản lý, kiểm soát và phát nội dung từ trung tâm thông qua môi trường mạng, giúp thông tin nhanh, ổn định hơn, giảm thời gian, công sức vận hành”, ông Tùng cho biết.
Ở xã Hà Bắc, hệ thống truyền thanh thông minh sử dụng phương thức truyền dẫn qua internet 5G, thay thế hệ thống loa có dây và FM truyền thống. Hệ thống cho phép cán bộ điều khiển, giám sát thiết bị, lên lịch phát sóng tự động trên máy tính hoặc điện thoại; điều chỉnh âm lượng từng cụm loa, hạn chế tình trạng rè, nhiễu, lẫn sóng. Công nghệ AI có thể chuyển văn bản thành giọng nói, giảm thời gian, nhân lực sản xuất bản tin.
Theo ông Nguyễn Đắc Chiếm, Phó Chủ tịch UBND xã Hà Bắc, trước yêu cầu thông tin, tuyên truyền ngày càng cao, trong khi thiết bị, hệ thống truyền thanh không đồng bộ, xuống cấp, việc đầu tư xây dựng hệ thống truyền thanh thông minh, ứng dụng công nghệ sản xuất bản tin hết sức cần thiết. Đây là bước tiến về công nghệ, đồng thời là cầu nối giữa chính quyền và nhân dân.
Việc các xã, phường chủ động bố trí kinh phí nâng cấp hệ thống truyền thanh cho thấy truyền thông cơ sở được chú trọng hơn trong tiến trình chuyển đổi số. Các địa phương từng bước hình thành hệ thống truyền thanh thông minh, quản lý tập trung, vận hành linh hoạt, giúp thông tin chính thống đến người dân nhanh, rõ và thuận tiện hơn. Giải pháp này góp phần nâng cao hiệu quả tuyên truyền, tăng kết nối chính quyền với người dân, đáp ứng yêu cầu xây dựng chính quyền số và phục vụ người dân trong tình hình mới.
HÀ VY
