(HPĐT)- Dù được mùa lớn với năng suất lúa xuân năm 2025 đạt mức cao nhất trong nhiều năm qua, nông dân Hải Phòng vẫn không khỏi lo lắng khi giá lúa giảm sâu, thu nhập sụt giảm. Thực trạng này đặt ra yêu cầu cấp thiết trong việc tăng cường liên kết sản xuất, tiêu thụ nông sản và chủ động giải pháp cho những vụ mùa sắp tới.

Tăng diện tích sản xuất lớn
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Hải Phòng, vụ xuân năm 2025, toàn thành phố gieo cấy 26.735 ha lúa. Đến thời điểm này, nông dân các huyện đang bước vào thu hoạch rộ. Qua đánh giá sơ bộ tại các địa phương, năng suất bình quân toàn thành phố ước đạt 70,05 tạ/ha, tăng so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, huyện Vĩnh Bảo đạt khoảng 71,35 tạ/ha; Tiên Lãng đạt 70,05 tạ/ha; các huyện An Lão, Kiến Thụy, quận An Dương và thành phố Thủy Nguyên dao động từ 60,9 đến 70,1 tạ/ha...
Không chỉ được mùa, vụ xuân năm nay còn ghi nhận bước tiến trong tổ chức sản xuất khi nhiều vùng mở rộng diện tích lớn, áp dụng cơ giới hóa đồng bộ. Nhiều hộ dân có diện tích nhỏ, lẻ chủ động hợp tác, chuyển nhượng quyền canh tác hoặc cho thuê đất để tích tụ ruộng, tạo điều kiện thuận lợi cho các hộ có phương tiện, máy móc tổ chức sản xuất quy mô lớn, hiệu quả hơn. Trên các vùng liền vùng, liền thửa, nông dân phấn khởi vì năng suất cao, dễ tổ chức thu hoạch đồng loạt. Anh Lương Văn Đức, ở xã Ngũ Phúc (huyện Kiến Thụy) cho biết, những ngày qua, anh huy động máy móc để thu hoạch hơn 84 ha diện tích tích tụ tại xã Ngũ Phúc và xã An Thái (huyện An Lão), trong đó có hơn 60 ha tại Ngũ Phúc, 24 ha ở An Thái. Vụ xuân này, anh đưa vào sản xuất hơn 10 giống lúa lai Trung Quốc và lúa thuần chất lượng. Đặc biệt, các giống VT 33, Long Hương 8187 cho năng suất vượt trội, đạt gần 90 tạ/ha; các giống lúa thuần như BC, Đài Thơm, RVT 225 cũng đạt hơn 75 tạ/ha. Ước tính toàn bộ vụ xuân, gia đình anh Đức có thể thu hoạch khoảng 600 tấn lúa.
Để đạt được kết quả đó, bên cạnh nỗ lực của người dân còn là vai trò định hướng, hỗ trợ sát sao từ cơ quan chuyên môn trong suốt vụ sản xuất. Theo Trưởng Phòng Trồng trọt – Kiểm lâm (Sở Nông nghiệp và Môi trường Hải Phòng) Bùi Cảnh Đức, năm nay thời tiết thuận lợi, không xảy ra những diễn biến bất lợi trong suốt vụ sản xuất. Công tác chỉ đạo, hướng dẫn kỹ thuật cũng được tăng cường, giúp nông dân tuân thủ đúng khung thời vụ, cơ cấu giống phù hợp. Diện tích sâu bệnh gây hại không đáng kể và đều được xử lý kịp thời. Đặc biệt, việc chuyển hướng sang sản xuất hàng hóa, đẩy mạnh cơ giới hóa, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật vào các khâu sản xuất đã góp phần nâng cao năng suất và sản lượng toàn vụ.
Nông dân vẫn chưa vui
Mặc dù vụ xuân năm nay đạt năng suất và sản lượng cao, nhưng nhiều nông dân chưa thật sự phấn khởi do giá trị thu nhập không tương xứng. Chị Đoàn Thị Thúy Hà, ở xã Vinh Quang (huyện Tiên Lãng) thông tin: “Lúa năm nay được mùa, nhưng giá thóc sau thu hoạch lại giảm mạnh, chỉ còn khoảng 6.000–7.000 đồng/kg, trong khi vụ xuân năm 2024 giá lúa hữu cơ đạt 13.000 đồng/kg”. Không chỉ giá giảm, một số diện tích sản xuất ven cửa sông còn bị ảnh hưởng bởi xâm nhập mặn, khiến năng suất giảm mạnh, thậm chí có nơi không thể thu hoạch. Bên cạnh đó, việc kết nối tiêu thụ sản phẩm còn hạn chế. Theo Trung tâm Khuyến nông Hải Phòng, nếu như các vụ trước có nhiều hợp đồng liên kết sản xuất giữa nông dân và doanh nghiệp, thì vụ xuân năm nay phần lớn bà con phải tự tìm đầu ra, chủ yếu bán cho thương lái với giá thấp và bấp bênh.
Trước những khó khăn của vụ lúa xuân, ngành nông nghiệp thành phố đang tập trung chỉ đạo sản xuất vụ mùa tới. Theo đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu các địa phương vận động nông dân sớm cày lồng sau thu hoạch, kết hợp xử lý chế phẩm sinh học nhằm tiêu diệt mầm bệnh, chuẩn bị làm đất, gieo mạ đúng khung thời vụ. Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Bùi Thanh Tùng cho biết, vụ mùa là thời điểm dễ phát sinh bệnh lùn sọc đen, do đó, các địa phương cần triển khai hiệu quả kế hoạch diệt chuột, đồng thời chủ động biện pháp phòng trừ dịch hại. Chi cục Quản lý tài nguyên nước và Phòng chống thiên tai được giao theo dõi sát diễn biến thời tiết, kiểm tra hệ thống kênh mương thủy lợi nội đồng, phối hợp với các công ty khai thác công trình thủy lợi bảo đảm cung cấp nước tưới, chủ động ngăn xâm nhập mặn và sẵn sàng phương án chống úng khi có mưa lớn, bão xảy ra. Chi cục Trồng trọt và Kiểm lâm cùng Trung tâm Khuyến nông Hải Phòng sẽ tăng cường cán bộ kỹ thuật “bám đồng, sát ruộng”, hỗ trợ nông dân ứng dụng các tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất. Trọng tâm là đẩy mạnh cơ giới hóa, đưa công nghệ cao, công nghệ sinh học và các loại chế phẩm, giống, phân bón tiên tiến vào đồng ruộng, góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất vụ mùa.
Vượt qua những khó khăn của vụ xuân, với kinh nghiệm, tinh thần đổi mới và sự đồng hành của các cơ quan chuyên môn, nông dân Hải Phòng vững tin bước vào vụ mùa mới, tiếp tục khai thác hiệu quả tiềm năng đồng ruộng, nâng cao thu nhập, phát triển sản xuất nông nghiệp theo hướng hiện đại, bền vững.
Bài và ảnh: HỒ HƯƠNG