Các trường có quyền chủ động
Giáo viên Trường tiểu học Lê Hồng Phong (quận Ngô Quyền) tìm hiểu sách giáo khoa mới. Ảnh: Hải Ly
Sau khi Bộ GD-ĐT ban hành Thông tư số 01/2020/TT-BGDĐT hướng dẫn việc lựa chọn SGK (SGK)trong cơ sở giáo dục phổ thông (GDPT) (Thông tư 01), Sở GD-ĐT Hải Phòng yêu cầu phòng GD-ĐT các quận, huyện trên địa bàn thành phố chỉ đạo, hướng dẫn, giám sát 100% các cơ sở giáo dục tìm hiểu, nghiên cứu nội dung của Thông tư. Theo đó, các trường cần lựa chọn SGK phù hợp với tình hình thực tế của địa phương, đồng thời ưu tiên các bộ sách có tính gần gũi, chân thực với học sinh, lấy học sinh làm trung tâm để truyền đạt kiến thức. Thực tế, trong thời gian học sinh nghỉ học phòng, chống dịch COVID-19, nhiều trường tổ chức cho giáo viên nghiên cứu 5 bộ SGK mới. Được trao quyền chọn sách, được lựa chọn những gì phù hợp với học sinh nên không khí trong các buổi sinh hoạt tổ chuyên môn ở các trường tiểu học của thành phố đều nghiêm túc, sôi nổi. Giáo viên hào hứng thảo luận để tìm ra những ưu điểm, nhược điểm của từng bộ sách. Đây cũng là bước quan trọng đầu tiên trong quy trình chọn sách. Là giáo viên dạy lớp 1, được tham gia nghiên cứu, đánh giá sách, cô giáo Hoàng Thị Hạnh Lam, giáo viên Trường tiểu học Cát Bi (quận Hải An) nêu ý kiến: “Được phân công nghiên cứu sách Tiếng Việt, Đạo đức, tôi thấy cả 5 bộ sách đều có ưu điểm, phù hợp, dễ hiểu đối với học sinh lứa tuổi. Trong quá trình nghiên cứu, tôi thấy bộ sách Cánh Diều bảo đảm lượng kiến thức, kỹ năng phù hợp, sát thực tế. Tuy nhiên, đó chỉ là đánh giá cá nhân sau 1 tuần nghiên cứu. Chúng tôi sẽ có những nhận định khách quan, sâu sát hơn trong quá trình giảng dạy sau này”. Còn tại Trường tiểu học Đằng Hải (quận Hải An), cô giáo Nguyễn Thu Hà, Hiệu trưởng nhà trường cho biết, nhà trường tiến hành nghiên cứu cả 5 bộ sách và đưa ra nhận định, đánh giá dựa trên tiêu chí: mục tiêu cần đạt, nội dung, hình thức, hình ảnh. Sau khi nghiên cứu sách, trường sẽ chọn những cuốn sách có kiến thức nhẹ nhàng, dung lượng bài dạy của tiết học không quá lớn, bảo đảm để học sinh tiếp thu tốt. Cô giáo Nguyễn Thị Thắm, Hiệu trưởng Trường tiểu học Nguyễn Công Trứ (quận Lê Chân) chia sẻ, giáo viên lớp 1 của nhà trường trong thời gian học sinh nghỉ học để phòng, chống dịch bệnh COVID-19 thành lập các tổ chuyên môn nghiên cứu và đưa ra nhận xét, đánh giá về từng bộ SGK mới. Tuần này, trong khi học sinh tiếp tục được nghỉ, các thầy, cô giáo vẫn tiến hành hoạt động chuyên môn. Đặc biệt tập trung nghiên cứu SGK để có những đánh giá khách quan nhất.Trước hết, giáo viên tìm hiểu trên cơ sở bám sát yêu cầu chương trình về chuẩn kiến thức, kỹ năng sau đó đưa ra đánh giá từng bộ sách. Bước tiếp theo, trường sẽ tổng hợp theo hướng dẫn của Sở GD-ĐT theo Thông tư 01. Đến cuối tháng 3, nhà trường sẽ thành lập hội đồng, bỏ phiếu lựa chọn sách.
Còn nhiều lúng túng
Chung quanh việc triển khai SGK theo chương trình mới, không ít bậc cha mẹ có con học lớp 1 năm học tới tỏ ra băn khoăn, lo lắng, vì không biết con mình sẽ học như thế nào trong năm học tới. Không những vậy, việc mỗi trường học 1 bộ SGK riêng có gây trở ngại khi học sinh phải chuyển trường, chuyển địa bàn sinh sống. Hoặc việc thi cử sau này có gặp khó khăn hay không, cũng là những vấn đề được nhiều gia đình quan tâm. Anh Lương Nhật Hùng (phố Lê Hồng Phong, quận Hải An) có con đang học lớp 1 cho biết, việc đưa đại diện ban đại diện cha mẹ học sinh của trường vào thành phần hội đồng lựa chọn SGK chỉ mang tính hình thức. Bởi vào thời điểm triển khai, họ là cha mẹ học sinh từ lớp 1 đến lớp 5 - đối tượng không tham gia học chương trình, SGK giáo dục phổ thông mới. Sớm nhất cũng phải đến tháng 8-2020, học sinh lớp 1 năm học 2020-2021 mới tựu trường. Như vậy, cha mẹ học sinh của lớp 1 theo học chương trình SGK giáo dục phổ thông mới lại không phải là đối tượng được tham gia vào hội đồng lựa chọn SGK. Vừa qua, tại hội nghị triển khai hướng dẫn thực hiện Thông tư 01/2020/TT-BGDĐT do Sở GD-ĐT tổ chức, Giám đốc Sở GD-ĐT Lê Quốc Tiến nhấn mạnh, công tác bồi dưỡng giáo viên chuẩn bị triển khai chương trình giáo dục phổ thông, trong đó việc bồi dưỡng cán bộ quản lý, giáo viên trong các Hội đồng lựa chọn SGK là rất quan trọng. Ngay trong tháng 3, Sở sẽ tiến hành tập huấn cho phòng GD-ĐT các quận, huyện và các nhà trường về thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông mới. Chương trình tập huấn sẽ kéo dài đến tháng 9-2020 với nhiều nội dung quan trọng như: dạy theo SGK lớp 1; kiểm tra, đánh giá học sinh theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực… Trong thời gian nghỉ học để phòng, chống dịch COVID-19, Sở tiến hành bồi dưỡng thường xuyên qua hệ thống cơ sở dữ liệu ngành giáo dục thành phố, nhằm bảo đảm các giáo viên, cán bộ bậc tiểu học không bỡ ngỡ khi bắt tay vào việc thực hiện chương trình giáo dục mới.
* Sách giáo khoa được lựa chọn để sử dụng trong cơ sở GDPT phải thuộc danh mục sách giáo khoa đã được Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD- ĐT) phê duyệt.
* Việc lựa chọn phải bảo đảm thực hiện công khai, minh bạch, đúng pháp luật.
* 2 tiêu chí lựa chọn sách giáo khoa: Phù hợp với đặc điểm kinh tế - xã hội của địa phương và phù hợp với điều kiện tổ chức dạy - học tại cơ sở GDPT. Hội đồng lựa chọn sách giáo khoa đề xuất với người đứng đầu cơ sở GDPT danh mục sách giáo khoa được hội đồng lựa chọn để sử dụng trong cơ sở giáo dục. Trên cơ sở đề xuất của hội đồng, người đứng đầu cơ sở GDPT quyết định danh mục sách giáo khoa được sử dụng. Sau đó, công bố công khai danh mục sách giáo khoa sử dụng trong cơ sở GDPT và niêm yết tại cơ sở GDPT trước khi bắt đầu năm học mới ít nhất là 4 tháng.
(Theo Thông tư 01/2020/TT-BGDĐT ngày 30- 1- 2020 của Bộ GD- ĐT về việc hướng dẫn việc lựa chọn SGK trong cơ sở giáo dục phổ thông)
