(HPĐT)- Cuối giờ trưa ngày làm việc, chị Phạm Thị H. nhận được cuộc điện thoại số lạ tự xưng là nhân viên ngân hàng mà chị đang mở tài khoản, thực hiện phân công của lãnh đạo chi nhánh hỗ trợ chi H. cập nhật thông tin sinh trắc học, cụ thể là khuôn mặt. Vì gần đến giờ đón con nên chị H. nhanh chóng thực hiện các thao tác trên điện thoại di động theo hướng dẫn của “nhân viên ngân hàng”. Dường như đoán biết được chị H. có việc cần đi gấp nên phía đầu dây bên kia, cô nhân viên nhanh nhảu đề nghị: “Nếu chị vội thì để em quét mã QR Code trên căn cước công dân gắn chíp điện tử rồi điền đầy đủ thông tin theo yêu cầu giúp chị. Khi nào em hoàn tất các thủ tục và gửi đường link để chị điền mật khẩu xác thực đúng là tài khoản của chị là hoàn thành cập nhật sinh trắc học, chị có thể giao dịch bình thường, chị nhé!”.
Mở tài khoản tại một ngân hàng lớn, uy tín nên chị H. không mảy may nghi ngờ, thậm chí trộm nghĩ “có nhân viên hỗ trợ, không mất thời gian đến ngân hàng xếp hàng chờ được tư vấn nữa”. Đang nấu dở bữa cơm trưa thì chị H. lại nhận được cuộc điện thoại của nhân viên ngân hàng nhắc chị mở đường link nhân viên vừa gửi và xác nhận mật khẩu tài khoản ngân hàng để hoàn tất thủ tục, cũng như không quên lời cảm ơn quý khách đã gắn bó, ủng hộ ngân hàng trong thời gian qua.
Sau giờ nghỉ trưa, đến cơ quan chị H. nhận được tin nhắn từ ngân hàng thông báo trừ tiền trong tài khoản. Tá hỏa, chị H. gọi điện cho nhân viên hỗ trợ thì nhận được giọng quen thuộc “thuê bao hiện không liên lạc được”. Linh tính có chuyện chẳng lành, chị H. gọi đến đường dây nóng của ngân hàng thì nhận được thông tin: Ngân hàng không có chủ trương gửi thư điện tử, hướng dẫn khách hàng qua các ứng dụng zalo, đường link để cập nhật sinh trắc học.
Gửi đơn trình báo tới cơ quan Công an địa phương, chị H. được cán bộ giải thích: Hiện tại một số đối tượng lấy cắp thông tin dữ liệu trên thẻ căn cước công dân để lừa đảo, giả mạo, đánh cắp tài khoản ngân hàng, chiếm đoạt tài sản. Người dân không nên để người lạ quét mã QR Code hoặc có thói quen ngửa mặt trước của thẻ căn cước công dân gắn chíp điện tử lên, dễ bị những đối tượng xấu dùng thủ đoạn tinh vi quét trộm thông tin dữ liệu, làm giả để thực hiện hành vi lừa đảo. Thẻ căn cước mới chuyển mã QR code xuống mặt sau phần nào sẽ tránh tình trạng này. Luật Căn cước 2023 quy định rõ: Việc cập nhật sinh trắc học như mống mắt, vân tay, sau này là giọng nói, ADN được thực hiện trực tiếp tại các cơ quan chức năng hoặc công dân quyết định, phê duyệt trên trên ứng dụng VNeID. Do đó, việc nhân viên ngân hàng gọi điện hỗ trợ cập nhật sinh trắc học, quét mã QR Code trên căn cước công dân là giả mạo. Công dân kiên quyết không cấp mã OTP, xác thực mật khẩu trên các đường link lạ.
BÀI: ANH THƯ