Hồng Thanh thực hiện
- Nhiều năm qua, giải quyết nợ xấu được tập trung thực hiện với nhiều giải pháp nhưng hiệu quả chưa cao. Tại sao vậy, thưa ông?
- Trong 3 năm qua, vấn đề nợ xấu được Chính phủ chỉ đạo, ngành Ngân hàng quan tâm, tập trung thực hiện quyết liệt với rất nhiều giải pháp như tái cấu trúc, ban hành và áp dụng các chuẩn mực an toàn mới chặt chẽ hơn; cơ cấu lại nợ; trích lập dự phòng rủi ro; tăng cường năng lực quản trị, điều hành; phát triển các hệ thống quản trị rủi ro, kiểm soát, kiểm toán nội bộ; đặc biệt là nâng cao năng lực thẩm định, đánh giá, quản lý tín dụng, chỉnh sửa các quy định, thủ tục về hoạt động tín dụng của tổ chức tín dụng (TCTD). Nhờ vậy, một khối lượng lớn nợ xấu của các TCTD được xử lý, chất lượng tín dụng từng bước nâng cao góp phần cải thiện sự an toàn, lành mạnh của hệ thống các TCTD, hỗ trợ tăng trưởng tín dụng cho nền kinh tế và giảm mặt bằng lãi suất.
 |
Ngành ngân hàng mong muốn Quốc hội thông qua Nghị quyết xử lý nợ xấu của các tổ chức tín dụng. Ảnh: Phương Duy |
Tuy nhiên, việc xử lý nợ xấu của các TCTD tại Hải Phòng cũng như cả nước đang gặp nhiều khó khăn, vướng mắc. Cụ thể là quá trình hoàn thiện hồ sơ pháp lý của tài sản bảo đảm, thu giữ, xử lý tài sản bảo đảm, rồi xét xử, thi hành án với nhiều thủ tục phức tạp, kéo dài làm cho việc xử lý nợ xấu thông qua tòa án rất chậm, chưa hiệu quả. Nợ xấu chủ yếu vẫn được xử lý bằng dự phòng rủi ro và bán nợ xấu cho Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC) bằng trái phiếu đặc biệt, làm hạn chế kết quả kinh doanh và khả năng tăng vốn điều lệ của các TCTD, nợ xấu không được xử lý triệt để theo cơ chế thị trường và như vậy thì toàn bộ rủi ro và chi phí xử lý nợ xấu do TCTD gánh chịu.
Cùng với đó, cơ chế, chính sách về xử lý nợ xấu, tài sản bảo đảm còn bất cập, gây nhiều khó khăn trong việc xử lý nợ xấu của TCTD, VAMC; thiếu cơ chế, chính sách khuyến khích các nhà đầu tư trong và ngoài nước tham gia xử lý tài sản bảo đảm và mua bán nợ xấu; thị trường mua bán nợ chậm phát triển; nhiều khoản nợ xấu tại các TCTD bị kiểm soát đặc biệt có liên quan đến các vụ án đang trong quá trình điều tra, truy tố nên thời gian giải quyết bị kéo dài. Tại Hải Phòng, có nhiều vụ việc xử lý nợ liên quan tới tài sản bảo đảm kéo dài 3-5 năm, thậm chí hàng chục năm chưa mang lại kết quả. Thậm chí, nếu khách hàng không chủ động giao tài sản thì ngân hàng cũng khó giải quyết. Vì thế, khối nợ xấu vẫn đang ở mức cao, đe dọa tới cả nền kinh tế chứ không riêng gì TCTD.
- Vậy ngành Ngân hàng Hải Phòng kỳ vọng gì ở Nghị quyết về xử lý nợ xấu lần này của Quốc hội?
- Trước khi Đoàn đại biểu Quốc hội Hải Phòng lên đường tham dự kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa 14, cử tri ngành Ngân hàng Hải Phòng đã chủ động phản ánh một số vấn đề trong thực tế xử lý nợ xấu hiện nay và đề xuất nguyện vọng mong muốn Đoàn chuyển tiếng nói của cử tri ngành Ngân hàng tới Quốc hội, tha thiết đề nghị Quốc hội thông qua nghị quyết, tạo hành lang pháp lý cần thiết để xử lý “ cục máu đông” đang làm tắc nghẽn cả nền kinh tế hiện nay.
Chúng tôi rất kỳ vọng nghị quyết sẽ tháo gỡ được những vướng mắc cơ bản nhất trong xử lý nợ xấu hiện nay. Bởi lẽ, nhiều nội dung, quy định trong dự thảo nghị quyết nếu được thông qua, được triển khai thực hiện nghiêm túc có thể giải quyết được tận gốc vấn đề nợ xấu.
- Những nội dung nào đáng quan tâm nhất tại dự thảo nghị quyết?
- Nghị quyết được xây dựng nhằm bảo đảm quyền chủ nợ hợp pháp của TCTD, VAMC cũng như thúc đẩy nhanh quá trình xử lý nợ xấu trong hệ thống ngân hàng, bảo đảm sự an toàn hoạt động của hệ thống ngân hàng nói riêng và nền kinh tế nói chung. Trong đó, đáng quan tâm là nghị quyết áp dụng xử lý nợ xấu của tất cả các TCTD; cho phép giá bán nợ và giá bán tài sản bảo đảm phản ánh giá trị thị trường tại thời điểm xử lý, giá đó có thể cao hoặc thấp hơn giá trị của khoản nợ trước đây; cho phép VAMC được mua các khoản nợ xấu đã sử dụng dự phòng rủi ro đang hạch toán ngoài bảng và chuyển đổi các khoản nợ xấu mà VAMC đã mua bằng trái phiếu đặc biệt sang mua theo giá trị thị trường; tổ chức mua bán, xử lý nợ xấu được bán nợ xấu cho các tổ chức, cá nhân bao gồm cả các pháp nhân, cá nhân không có chức năng kinh doanh mua, bán nợ. Việc cho phép TCTD được quyền thu giữ tài sản bảo đảm là biện pháp quan trọng mà nghị quyết đề cập là để bảo đảm quyền lợi người gửi tiền phù hợp với Nghị quyết của Đảng, Quốc hội. Nhằm tăng hiệu quả hoạt động xử lý tài sản bảo đảm qua tòa án, dự thảo Nghị quyết quy định về áp dụng thủ tục rút gọn trong giải quyết tranh chấp về nghĩa vụ giao tài sản bảo đảm và quyền xử lý tài sản bảo đảm, rút ngắn hơn trình tự thông thường từ khoảng từ 3 tháng đến 7 tháng... cùng rất nhiều nội dung đáng quan tâm khác.
- Nhiều ý kiến cho rằng nghị quyết ban hành sẽ dành ưu ái cho ngành ngân hàng. Ý kiến của ông về vấn đề này như thế nào?
- Nghị quyết không tạo ra cơ chế ưu đãi mà nhằm ghi nhận, cho phép TCTD thực hiện quyền chủ nợ hợp pháp, chính đáng, đương nhiên mà pháp luật hiện hành chưa ghi nhận, không tạo ra bất kỳ đặc quyền hay ưu ái nào cho TCTD. Hơn nữa, bảo vệ quyền chủ nợ hợp pháp của TCTD cũng chính là bảo vệ quyền lợi của người gửi tiền tại TCTD, đồng thời cũng không làm ảnh hưởng tới quyền lợi hợp pháp của khách hàng vì giữa khách hàng và TCTD đều đã có thỏa thuận từ trước thông qua các điều khoản trong hợp đồng tín dụng. Như vậy có thể nói Nghị quyết xử lý cho cả nền kinh tế chứ không riêng hệ thống ngân hàng.
- Ông có kiến nghị gì trước khi Quốc hội xem xét và thông qua nghị quyết?
- Chúng tôi đồng tình với toàn bộ nội dung như Chính phủ trình đồng thời mong muốn Quốc hội thông qua quy định phạm vi điều chỉnh bao gồm toàn bộ nợ xấu hiện có và nợ phát sinh trong giai đoạn có hiệu lực của nghị quyết như dự thảo nghị quyết đã đề cập. Nếu chỉ giới hạn nợ xấu của TCTD yếu kém (chỉ chiếm khoảng 30% tổng nợ xấu hiện tại) hoặc nếu chỉ giới hạn nợ xấu hiện tại (chỉ chiếm hơn 57% tổng nợ xấu nội bảng, nợ xấu đã bán cho VAMC, nợ tiềm ẩn trở thành nợ xấu) thì không thể thực hiện mục tiêu xử lý toàn bộ nợ xấu theo Nghị quyết của Đảng và Quốc hội.
- Trân trọng cảm ơn ông!
